2008: Năm bẽ bàng của Yahoo - Bản có dấu.
2008: Nam be bang cua Yahoo - Bản không dấu.

Trước sự cạnh tranh quyết liệt từ Google, Microsoft  và cả những "lính mới" như Facebook, MySpace  hay YouTube, thị phần và địa vị của Yahoo  ngày càng trở nên lung lay.

Đúng lúc ấy, Jerry Yang đã quay trở lại, ngồi vào chiếc ghế Giám đốc  điều hành.

Lạc quan thái quá

Đó là mùa hè 2007. Các cổ đông  hy vọng đó là một sự "cứu rỗi" thực sự, rằng Yahoo  sẽ tăng tốc trở lại và tái khẳng định mình với tư cách kẻ dẫn đầu trong thế giới  Internet. 

Đúng vậy, người ta tin Yang sẽ làm được điều mà Steve  Jobs  từng đạt được khi tiếp quản Apple.

Người ta tin rằng chẳng một ai hiểu Yahoo  hơn Yang, và ở ông ta có sự kết hợp hài hòa giữa công nghệ  với tài kinh doanh.

Giám đốc điều hành Jerry Yang của Yahoo. Nguồn: Flickr

Mục tiêu của Yang tham vọng ra mặt: Biến Yahoo  thành xuất phát điểm của mọi người dùng  mỗi khi lướt web, thành công  cụ quảng cáo  được ưa thích nhất trên mạng và thành nền tảng ứng dụng web  số một trong lòng giới phát triển.

Nói tóm lại, Yang, và các cổ đông  của Yahoo, đều đinh ninh khi Giáng sinh 2008 ùa về, từ đối tác, nhân viên  cho đến nhà đầu tư  đều sẽ vui vẻ mà ăn Tết.

Thật không may, sự lạc quan đã đi quá xa. Và sự đời chẳng phải lúc nào cũng diễn ra như người ta mong muốn.

Trái với những niềm tin  màu hồng, 2008 đã mang lại cho Yahoo  những gì? - Hai đợt sa thải quy mô lớn, một loạt quan chức cấp cao  "nhảy tàu", kết quả kinh doanh  đầy thất vọng.

Nào đã hết, giá cổ phiếu  tụt thảm hại, các lĩnh vực chủ chốt như quảng cáo  tìm kiếm  và tìm kiếm  trực tuyến  chẳng có mấy tiến triển.

Và tất nhiên rồi, không thể không nhắc đến thương vụ tốn nhiều giấy mực Microsoft  - Yahoo: nỗi hổ thẹn lớn nhất trong năm của Yang nói riêng và gã khổng lồ  Web  nói chung.

Từ góc độ của giới phân tích, nỗ lực mang tính "lịch sử" của Microsoft  đã phá hủy hoàn toàn kế hoạch  của Yang về "cải tổ Yahoo".

Yang đã thất bại trong việc đối đầu và xử lý tình huống một cách hợp lý nhất.

Có thể nói, càng cố gắng, Yang lại càng làm cho tình hình trở nên rối rắm, phức tạp hơn. Và càng ngày, mọi chuyện càng vượt xa khả năng kiểm soát của chính ông ta.

Mặc dù chẳng bao giờ chính miệng thừa nhận, song  rõ ràng là lời đề nghị mua lại từ Microsoft  đã khiến Yang phật ý.

Chưa bao giờ trong đầu Yang lại nuôi ý định sẽ sáp nhập cùng Microsoft. Vì thế, thương vụ Microsoft  đã khiến bộ sậu lãnh đạo cao nhất của Yahoo  bối rối, mất phương hướng, để rồi cuối cùng, họ chọn lấy giải pháp sai lầm nhất.

Chẳng ai rõ liệu Yang có thể thực thi kế hoạch  phục hồi Yahoo  tốt hơn nếu không có lời đề nghị của Microsoft  hay không.

Nhưng rõ ràng, nếu Yahoo  cứ tiếp tục vật lộn và thất bại, nếu Yahoo  không thể quay đầu, việc họ bị Microsoft  - hay bất cứ một hãng nào khác, ngỏ ý mua lại là điều không tránh khỏi.

Sai lầm

Thế nên dù Yang có thích hay không, Microsoft  cũng đã mở miệng ngỏ lời. Và "thịnh tình" của Microsoft  cần phải được xử lý. 

Với cái giá 31 USD/cổ phiếu, tương đương với 44,6 tỷ USD  trả bằng cả tiền mặt lẫn cổ phiếu  - mức giá bỏ thầu của Microsoft  đã cao hơn tới 62% so với thị giá cổ phiếu  Yahoo  tại thời điểm ấy (ngày 1/2).

Luận điểm mà Microsoft  đưa ra để thuyết phục đối thủ  cũng hết sức thuyết phục, bởi vì nó hết sức thành thật: Kết hợp là cách duy nhất để Yahoo  và Microsoft  thách thức nổi Google  - kẻ thống trị độc tôn trên thị trường  quảng cáo  trực tuyến.

Và thế rồi cuộc chơi mèo đuổi chuột giữa Microsoft  và Yahoo  bắt đầu. Ngay tới tận bây giờ, nó vẫn chưa kết thúc.

Lần nào cũng như lần nào, Yang luôn luôn lắc đầu quầy quậy trước mọi nỗ lực của Microsoft, dù đó là để mua lại toàn bộ Yahoo, hay chỉ riêng bộ phận tìm kiếm  mà thôi.

Cùng lúc, Yang đánh tiếng ve vãn gần như tất cả những hãng mà ông ta nghĩ được - từ Google, News  Corp, Disney  cho đến AOL.

Ai cũng được, miễn là không phải Microsoft. Ai cũng được, miễn là Yang có thể giữ thể diện trước các cổ đông  của mình.

Hiển nhiên, sự cứng đầu của Yang khiến cho giới đầu tư  như muốn phát điên.

Trong mắt họ, hành động  của Yang không xuất phát từ lợi ích thật sự của cổ đông  mà chỉ là sự "tự tôn thái quá" hoặc "ích kỷ, tư lợi".

Người chỉ trích Yang mạnh miệng nhất, to tiếng nhất chính là Carl Icahn, nhà đầu tư  tỷ phú 72 tuổi người Mỹ.

Icahn đã tuyên bố sẽ tiến hành một cuộc chiến  giành quyền kiểm soát nhằm hất cẳng Yang và ban giám đốc  Yahoo  trong cuộc họp cổ đông  thường niên 2008.

Vụ việc nhì nhằng kéo dài cho đến khi Yahoo  nhượng bộ, chấp nhận giành 3 ghế trong ban giám đốc  cho Icahn và 2 đồng sự của ông ta.

Bẽ bàng vì Google 

Trở lại với mạch chính của câu chuyện. Nhằm né tránh Micrsoft, Yahoo  đã ký kết thỏa thuận hợp tác với Google.

Theo đó, Yahoo  sẽ để cho Google  cung cấp quảng cáo  tìm kiếm  trên 5% diện tích mặt trang của mình.

Microsoft lập tức nhảy dựng lên, cáo buộc hành vi này là vi phạm luật  chống độc quyền.

Đồng thời, Steve Ballmer  cũng cảnh báo Yang rằng ông ta đang mắc phải sai lầm nghiêm trọng khi tự dâng miếng bánh của mình vào mồm đại kình địch Google.

Nhưng khi ấy, Yang vẫn còn cứng giọng lắm. Google  luôn miệng tuyên bố sẽ sát cánh cùng Yahoo  tới cùng, sẽ giúp Yahoo  kiếm thêm tới 800 triệu USD  mỗi năm.

Giờ đây, tất cả chúng ta đều biết điều gì đã xảy ra, thật sự. Thỏa thuận hợp tác đó đã không bao giờ được triển khai, bởi Google  đã quất ngựa "truy phong", nhằm né tránh một cuộc chiến  pháp lý với Bộ Tư Pháp  Mỹ.

Hụt hẫng, chới với, Yang tìm mọi cách thuyết phục AOL sáp nhập. Song  hiển nhiên, giữa hai bên không tài nào tìm được tiếng nói chung.

Đầu tháng 11, một tuần trước khi thông báo  ý định từ bỏ chiếc ghế Giám đốc điều hành  Yahoo, Yang vẫn bước lên sân khấu  Hội thảo Web  2.0 tại San Francisco .

Ông ta tuyên bố: "Cho tới hôm nay, tôi vẫn khẳng định điều tuyệt vời nhất mà Microsoft  có thể làm được là mua Yahoo".

Mới đây nhất, nhằm dẹp yên một vụ kiện  từ phía cổ đông, Yahoo  đã đồng ý sửa lại kế hoạch  "đền bù nhân viên" gây nhiều tranh cãi  của mình.

Kế hoạch này được Yahoo  đưa vào áp dụng không lâu sau khi Microsoft  ngỏ ý mua lại, và được giới phân tích  nhận định là "liều thuốc độc" làm nản lòng Microsoft.

Theo đó, nếu Microsoft  mua lại Yahoo, ngoài số tiền hơn 40 tỷ USD  phải trả, Microsoft  còn phải gánh thêm khoản tiền lên tới hàng tỷ USD  để bồi thường cho toàn bộ nhân viên  Yahoo.

"Yahoo đang thể hiện thiện chí. Họ làm mọi thứ có thể để việc bán mình trở nên dễ dàng hơn", chuyên gia  Charlene Li bình luận.

Quá nhiều thách thức

Nhưng thật đáng buồn, từ nhiều tháng nay, Steve Ballmer  của Microsoft  đã khẳng định ông không còn hứng thú với việc mua lại toàn bộ Yahoo  nữa.

Mỉa mai thay, sự kháng cự quyết liệt từ bộ sậu tối cao của Yahoo  lại giúp ích cho Microsoft  khá nhiều. Ballmer  đã có cơ hội nhận thấy việc nuốt chửng toàn bộ Yahoo  không phải là sự lựa chọn tốt nhất. 

"Mua trọn Yahoo  chỉ có ý nghĩa trên lý thuyết thôi. Còn trên thực tế, đó sẽ là một cơn ác mộng", bà Li nói thêm.

Lúc này, thứ duy nhất mà Ballmer  để mắt tới là bộ phận tìm kiếm  của Yahoo. Không dưới một lần, ông thúc giục Yahoo  nên xúc tiến việc bán bộ phận này "càng sớm càng tốt".

Với mức giá cổ phiếu  hiện tại chỉ dao động trong khoảng 12-13 USD, rõ ràng là vị thế và sức mạnh của Yahoo  trên bàn đàm phán đã yếu hơn rất nhiều so với thời điểm đầu năm. Nhưng nếu bán đi bộ phận tìm kiếm, Yahoo  còn lại gì đây?

Câu trả lời là Không gì cả. Họ thậm chí sẽ còn yếu ớt và yếm thế hơn nữa.

"Thách thức lớn nhất của Yahoo  trong năm 2009  là tăng doanh thu  từ quảng cáo  tìm kiếm, khi mà các doanh nghiệp  đang siết chặt ngân sách của mình trước cuộc suy thoái kinh tế  toàn cầu."

"Yahoo cần phải sáng tạo hơn nữa nếu muốn cạnh tranh cùng Google", chuyên gia  Carolone Dangson của IDC nhận định.

Trong tay Yahoo  hiện vẫn có một số dự án công nghệ  đầy tham vọng để phục vụ cả người dùng, giới phát triển, nhà quảng cáo  lẫn các hãng truyền thông.

Một số đã khai trương, số khác vẫn đang trong thời kỳ phát triển. Chẳng hạn như Yahoo  Open Strategy - một dự án nhằm tái thiết kế  lại mặt site và các dịch vụ  của hãng theo hướng mạng xã hội.

Trong lúc ấy, Google  vẫn ung dung thống trị thị trường  tìm kiếm. Địa vị của hãng tiếp tục được củng cố do cuộc cãi vã kéo dài giữa Microsoft  với Yahoo.

Trong quý III/2008, Google  nắm giữ 28,4% thị phần quảng cáo  trực tuyến  tại Mỹ, tăng 3% so với cùng kỳ năm 2007.

Để so sánh, Yahoo  chỉ còn kiểm soát 12,5%, giảm so với mức 13,3% hồi năm ngoái. Miếng bánh của Microsoft  thì tăng nhẹ từ 6,1% lên 6,7%.

Dự đoán cho năm 2009, bà Li cho rằng Yahoo  sở hữu nhiều tài sản  có giá, nhưng văn hóa quản lý đang rất cần chấn chỉnh và cải tổ.

"Liệu Yahoo  có thể trở nên linh hoạt, cơ động và mềm dẻo hơn hay không? Có cơ hội đấy, nhưng sẽ rất khó khăn".

Hiện tại chưa có bình luận nào về bài viết 2008: Năm bẽ bàng của Yahoo!

Bạn có ý kiến gì về bài viết 2008: Năm bẽ bàng của Yahoo này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết 2008: Năm bẽ bàng của Yahoo bạn tại đây.