Giáo sư – tiến sĩ - luật sư  Kevin  Holmes, giảng viên Đại học  Wellington là chuyên gia  quốc tế  tư vấn cho Chính phủ  Việt Nam  về xây dựng  và triển khai Luật Thuế thu nhập  cá nhân. Chiều 26-12, ông đã dành cho phóng viên Báo Người Lao Động cuộc phỏng vấn bên lề buổi tổng kết khóa đào tạo  nghiệp vụ thuế tại TPHCM 

Phóng viên: Ngành thuế Việt Nam  đưa ra 2 phương án về thuế thu nhập  cá nhân  (TNCN): Một là hoãn thời điểm áp dụng Luật Thuế TNCN sáu tháng hoặc 1 năm. Hai là vẫn áp dụng Luật Thuế TNCN từ ngày 1-1-2009 và miễn thuế TNCN năm 2009  đối với thu nhập  từ đầu tư  vốn. Giữa 2 phương án này, theo ông phương án nào tốt hơn?

- Giáo sư – tiến sĩ – luật sư  Kevin  Holmes: Dẫu sao, 1 tuần nữa Luật Thuế TNCN sẽ có hiệu lực. Phần lớn các điều kiện đã đạt mức khả thi. Chỉ còn một vấn đề là các công ty  kinh doanh  chứng khoán, nhà đầu tư  cần thêm thời gian  để làm quen, tăng thêm hiểu biết về việc khấu trừ thuế khi chuyển nhượng. Quan điểm  của tôi là cứ tiến hành Luật Thuế TNCN từ ngày 1-1-2009 nhưng có hoãn, giảm cho một số đối tượng. Trên thế giới, không có luật nào hoàn hảo ngay từ lần đầu tiên được ban hành mà phải qua thực tiễn để có những điều chỉnh, sửa chữa phù hợp. Luật Thuế TNCN tại Việt Nam  cũng vậy. Cái khó của Việt Nam  khi triển khai Luật Thuế TNCN là chưa thể tích hợp thông tin  toàn diện nên ngành thuế không thể kiểm soát liệu đối tượng nộp thuế cư ngụ ở các tỉnh, thành khác nhau có đăng ký giảm trừ cho người phụ thuộc trùng nhau không.

Ông đánh giá  ra sao về việc Việt Nam  thu thuế TNCN từ chứng khoán?

- Ngay ở New Zealand, nhà nước  không đánh thuế từ chuyển nhượng vốn và khá nhiều tranh cãi  xung quanh quyết định  này. Theo quan điểm  của cá nhân  tôi, nên đánh thuế công bằng cho mọi đối tượng, mọi khoản thu; nghĩa là sẽ đánh thuế TNCN đối với mọi khoản phát sinh thu nhập  chịu thuế. So với các nước, thuế suất từ giao dịch  chứng khoán  của Việt Nam  khá thấp. Ngay cả so sánh với tỉ lệ thuế suất áp dụng cho các khoản thu nhập  chịu thuế khác, mức thuế suất này cũng thấp, chỉ 0,1%/lần giao dịch. Riêng quyết định  thu thuế TNCN từ kinh doanh  chứng khoán  trong thời điểm hiện tại có phù hợp không, Quốc hội Việt Nam  là cơ quan  hiểu rõ bối cảnh kinh tế, xã hội  đặc thù của Việt Nam  và sẽ có câu trả lời xác đáng nhất.

Ở Việt Nam, có khá nhiều khoản thu nhập  khó đánh thuế như thu nhập  không thường xuyên của cá nhân, thu nhập  từ giao dịch  kinh doanh  bằng tiền mặt... Ở nước ngoài  có gặp khó khăn này không và cách xử lý như thế nào, thưa ông?

- Không chỉ ở Việt Nam  mà ở tất cả các nước từ Âu sang Á, từ nước phát triển  đến nước chưa phát triển, ngành thuế đều phải đối mặt với khoản thất thu từ những giao dịch  nhỏ lẻ, không có hóa đơn chứng từ. Do giao dịch  trực tiếp  bằng tiền mặt, không thông qua ngân hàng  và không có hóa đơn nên Nhà nước  rất khó kiểm soát việc kê khai, tính toán thu nhập, mức thuế phải nộp... Để hạn chế tình trạng này, cần tăng cường các biện pháp thanh tra, giám sát chặt chẽ và áp dụng chế độ thuế khoán. Còn với thuế TNCN của ca sĩ, nghệ sĩ, nên chọn phương án thu thuế từ đơn vị, cá nhân  trả tiền cho nghệ sĩ, ca sĩ  biểu diễn  thay vì thu từ cá nhân  nghệ sĩ, ca sĩ  đó.

Nhiều ý kiến cho rằng quy định  người có thu nhập  dưới 500.000 đồng/tháng mới được tính là người phụ thuộc là quá thấp. Ông có nghĩ như vậy?

- Khi làm việc  với ban soạn thảo  Luật Thuế TNCN, tôi không bình luận  về ngưỡng thu nhập  của người phụ thuộc và giảm trừ gia cảnh. Tôi không sinh sống tại Việt Nam  nên không biết  chính xác  giới hạn 500.000 đồng/tháng là thấp hay cao. Tuy nhiên, theo đánh giá  chung của những người phương Tây khi đến Việt Nam  thì 500.000 đồng/tháng là rất thấp.

Xin cảm ơn ông!

Bạn có ý kiến gì về bài viết Nên giảm, hoãn thuế thu nhập cho một số đối tượng này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Nên giảm, hoãn thuế thu nhập cho một số đối tượng bạn tại đây.