Vao thang 1, mot nhom cong nhan  xay dung  lam viec  o tinh Piura phat hien nhieu kim tu thap cat cut va mot bac them rong lam tu gach song. Vien Nghien cuu  van hoa Peru (INC) da gui chuyen vien den de dieu tra ve phat hien nay.

Tuan truoc ho thong bao  khu to hop nay dai khoang 3.2km va rong khoang 1.6km, thuoc nen van hoa Vicus co. Co kha nang noi nay la trung tam  ton giao hoac lang mo cho quy toc. Nen van minh Vicus phat trien ruc ro o vung sa mac gan bo bien phia bac Peru khoang tu nam 200 truoc Cong nguyen  den nam 300 sau CN, noi tieng ve do gom trang tri. Cac chuyen gia  cho biet nhan loai  biet rat it ve nen van minh nay vi dia diem  cua no da bi cuop boc nang ne trong suot nhieu nam qua.

Cesar Santos Sanchez, nha khao co hoc chinh thuoc Co quan  cua INC tai Piura cho biet: “Chung toi phat hien duoc nhieu kim tu thap, it nhat la 10. Chung toi  cung phat hien duoc mot bac them lam tu gach song ma chung toi  uoc doan la co the duoc dung trong nhung nghi le chon cat. Nhung chung toi  khong the biet duoc them cho den khi qua trinh kiem tra tien trien.”

Nhung manh xuong so

Bac them nay co dien tich 25x30 m duoc tim thay ben canh nhung kim tu thap lon hon trong khu to hop. Mot kim tu thap lon khac chua nhung di vat dong thoi co ca manh xuong so nguoi. Viec nhung mau xuong so duoc tim thay duoi be mat den vai met, dau hieu cua mot ngoi mo nam kha sau, khien cac nha khoa hoc  dat ra gia thiet rang nhan vat  chu ngoi mo thuoc tang lop thuong luu trong xa hoi.

Santos cho rang khu to hop duoc bao boc boi 4 ngon doi lon: Pilan, Vicus, Chanchape, va Tongo. Santos noi: “Chung toi nghi rang nho dac diem dia ly cua khu to hop, noi nay co vi tri chien luoc.” Khu vuc kim tu thap duoc bao boc boi mot nghia trang tung bi bon cuop mo tan cong. Tuy nhien, ban than  khu to hop van con nguyen ven.

Nguoi Vicus la ai?

Steve Bourget, nha khao co thuoc DH Texas  tai Austin cho biet: “Nen van minh Vicus rat thu vi nhung lai ngheo nan thong tin. Phan lon nhung gi chung ta biet ve ho deu thong qua nhung tac pham  nghe thuat gom bi cuop boc. Day la mot phat hien quan trong, vi no thuoc so it cong trinh kien truc. Nhung hien nay van con kha som de noi truoc dieu gi.”

Cac chuyen gia  cho biet phong cach  gom Vicus, xet ve nhieu mat, cung tuong tu nhu phong cach  cua Moche. Dieu do khoi nguon mot cong trinh nghien cuu  moi quan he  cua hai nen van minh. Nen van minh Moche thinh vuong bac nhat o nhung khu vuc  phia nam Vicus tu khoang nam 100 den 750 sau CN, tao ra nhung do gom son phuc tap cung nhu cac do trang tri bang vang, he thong  tuoi tieu va cac cong trinh kien truc. Hai nen van hoa nay phat trien canh nhau trong mot khoang cach dia ly kha gan – gan hon khoang cach tu Los Angeles den San Francisco.

Joanne Pillsbury, nha khao co thuoc Vien Dumbarton Oaks dat tai Washington  D.C, mot vien nghien cuu  lien ket voi DH Harvard, cho biet: “Co the mot phan lich su  cua Vicus lien quan den nen van minh Moche". Kim tu thap Vicus duoc phat hien vao thoi diem nhan loai  cung da hieu biet them ve Moche.

Pillsbury cho biet: "Moi nguoi tung nghi rang Moche la mot dat nuoc  hoan chinh doc lap  nhung co ve dieu nay khong con dung nua. Co the co nhieu vuong quoc trong cung mot khu vuc  co chung nen van hoa. Vicus co le cung nam trong pham vi tuong tac do.”

Ban co y kien gi ve bai viet To hop kim tu thap bi an vua duoc phat hien tai Peru nay? Hay goi suy nghi, binh luan, danh gia, loi khuyen ... cua ban ve bai viet To hop kim tu thap bi an vua duoc phat hien tai Peru ban tai day.