Trong Đông y, duy nhất chỉ mỗi nhân sâm là có khả năng hình thànhphương thuốc độc vị, vì nó có rất nhiều tác dụng dược lý thật tuyệtvời.

Cũng chính vì vậy mà giá cả cao hơn hẳn các vị thuốc khác,khiến nhiều người hám lời với lợi nhuận  cao đã làm giả nhân sâm để tiêuthụ trên thị trường. Muốn phân biệt chính xác  được nhân sâm thật hay lànhân sâm giả chúng ta cần nắm những đặc điểm cơ bản của các loại nhânsâm thật đã được chế biến hiện có mặt trên thị trường  thuốc, kết hợpnắm các đặc điểm cơ bản của các loại nhân sâm làm giả sẽ nêu dưới đây,hy vọng với những nội dung  cụ thể này giúp mọi người có thể nhận biếtđược hàng thật hay giả.

Nhân sâm có những loại nào?

Nhân sâm có hai loại là nhân sâm rừng và nhân sâm vườn. Nhân sâmđược bào chế thành các loại như sâm phơi sống (thường là bạch sâm,chính là nhân sâm tươi rửa sạch phơi khô).

Loại hồng sâm (còn gọi là thạch trụ sâm, tức là nhân sâm bỏ rễ, râu rồi sấy khô lên mà thành).

Đại lực sâm (là loại nhân sâm chần qua nước sôi một lát). Loại đường sâm (là loại nhân sâm được ngâm tẩm trong nước đường đặc).

Loại cáp bì sâm (là nhân sâm trước tiên ngâm trong nước sôi, sau lại được ngâm trong nước đường loãng).

Còn nhân sâm tu (râu nhân sâm), tức là rễ, râu nhân sâm nhưng cũng có 2 loại là râu nhân sâm phơi sống và râu hồng sâm.

Ngoài ra còn các loại như sâm cao ly, là loại nhân sâm được sảnxuất tại Triều Tiên  nên còn gọi là nhân sâm Triều Tiên. Hoặc biệt trựcsâm là loại nhân sâm của Triều Tiên  gia công  thành hồng sâm.

Đặc điểm của từng loại nhân sâm

Sâm rừng là loại sâm mọc hoang có số lượng  ít (nhưngtốt hơn hẳn sâm trồng) và có niên hạn sinh trưởng tương đối dài, chấtlượng tốt. Rễ của nhân sâm rừng thường ngắn thô, chỉ dài bằng hoặc ngắnhơn thân củ sâm một chút. Phần nhiều có 2 nhánh rễ chính tạo thành dạnghình người. Đầu trên của sâm có đường vằn ngang nhỏ và sâu. Thân rễ nhỏdài khoảng từ 3 – 9cm, phần trên uốn khúc gồ ghề nên quen gọi là “rễ cổnhọn”. Bát rễ dày đặc, phía dưới không có mắt rễ và khá trơn bóng nênthường gọi là rễ tròn. Rễ râu thưa thớt, dài gấp khoảng 1 – 2 lần rễchính và dai, khó bẻ gãy, lại có nốt sần nổi lên rất rõ nên gọi là hạttrân châu.

Biệt trực sâm: Sau khi đun hấp, gia công  chế biếnthành thân thẳng hình lập phương. Phía rễ có 1 đầu râu rễ, đuôi rễ phầnnhiều là bỏ đi. Toàn bộ có màu nâu hồng, trong mờ, chất nặng, từngchiếc khá to, chất lượng  tốt.

Hồng sâm thì toàn bộ có màu nâu hồng, trong mờ, giống chất sừng.

Đường sâm toàn bộ có màu trắng ngà, rễ chính hình trụ,mập và ngắn, phần đỉnh có thân rễ dài nhỏ, phía trên nó có các chỗ lõmhình xoáy trôn ốc đan xen vào nhau, tuổi đời càng lâu thì thân rễ càngdài. Bên cạnh thân rễ thường mọc ra 1 hoặc vài sợi rễ. Đầu trên rễchính có vằn dày, phía dưới thường phân nhánh. Mặt cắt ngang có màu nâutrắng ngà, có vằn hình tia.

Cách phân biệt với nhân sâm giả

Giả từ đậu đũa dại: Thường thấy cóhình trụ, hình thoi hay hình nón, ít nhánh, dài tới hơn 20cm, đườngkính khoảng 0,5 – 1,5 cm, bên ngoài có màu nâu đỏ, trong mờ, lông mềmtrắng, nhỏ. Không có đầu rễ, để lại vết rễ phần đuôi tương đối nhỏ,chất cứng và giòn, nên dễ bẻ gãy. Mặt cắt phẳng không bóng, có nốt chấmnhỏ màu vàng nhạt và có mùi tanh của đậu.

Giả từ loại sâm đất: Có hình nónhoặc hình thoi, phân ra nhiều nhánh dài khoảng 15 – 20cm. Đầu đỉnh làgốc sót lại của rễ. Khi chưa gia công, bề mặt có màu đen nâu, thô rápnhiều vằn. Sau khi đã gia công  bề mặt có vằn rúm màu vàng nâu, thô ráp,chất giòn nên dễ bẻ gãy, mặt có vằn tía, có chất keo, trong mờ, vịngọt.

Làm giả từ thương lục: Sâm giả cóhình trụ, đầu trên khá ráp, xuống dưới nhỏ dần. Dài khoảng 20cm, mặtngoài có màu nâu vàng, hoặc màu nâu đen. Đỉnh rễ có gốc sót, chất daidẻo, khó bẻ gãy. Mặt cắt có màu nâu vàng, đến màu nâu đen, không phẳng,có mùi tanh, vị đắng và cay chua.

Giả từ sơn  oa cự: Rễ chính có hìnhnón và hơi dẹt, dài khoảng 15cm, đầu rễ phình to, mọc 3 – 5 sợi rễnhánh, hình dạng giống như rễ chính. Bề mặt có màu trắng vàng nhạt hoặcmàu vàng nhạt, hơi nhẵn bóng, còn lại vết tích của râu rễ, vị hơi đắng.

Giả từ hoa sơn sâm: Nếu chưa gia côngrễ có hình tròn dài, hơi cong hoặc thót dần xuống dưới, dài khoảng 9 –14cm. Bên ngoài có màu nâu nhạt. Phần trên của rễ là thân rễ có rấtnhiều nốt sần nổi lên. Sau khi gia công  có 3 loại là màu vàng, màu nâutro hơi trong hay màu nâu. Chất cứng, dễ gãy, vị ngọt, hơi đắng chát.

Như vậy, có 5 loại thường được làm giả bằng những thứ như vừamô tả ở trên, ta dựa vào những đặc điểm của sâm thật, sau đó đối chiếuvới những đặc điểm của sâm giả để chọn lựa không bị nhầm lẫn.

Bạn có ý kiến gì về bài viết Phân biệt nhân sâm thật, giả thế nào? này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Phân biệt nhân sâm thật, giả thế nào? bạn tại đây.