Tây Bắc tìm diệt loài cây "chết người" - Bản có dấu.
Tay Bac tim diet loai cay "chet nguoi" - Bản không dấu.

Theochân Đoàn công tác  liên ngành 06, chúng tôi  đã lên Yên Bái, Sơn La đểrồi được tận mắt chứng kiến cuộc chiến  đầy vất vả nhưng quyết liệt này.

Những bông hoa đẹp mà nguy hiểm

Cuối tháng 2  vừa qua, nghe tinĐoàn 06 của huyện Bắc Yên lên đường triệt phá cây anh túc tại xã TàXùa, tôi nằn nì mãi anh trưởng đoàn mới đồng ý cho đi theo. Đoàn cấpcho tôi một balô đầy ắp các thứ từ mỳ tôm, lương khô, nước lọc đến chănmàn. Một anh cán bộ còn nói với tôi: "Chuyến đi sẽ cực khổ lắm đó, đồngchí cố mà theo".

Cuốc bộ gần 30 km đường rừngsuốt từ trưa cho đến tối mịt, chúng tôi  đến được bản Làng Sáng. Thiếuúy Thào A Vừ - Công an  phụ trách xã kiêm trưởng đoàn bảo, theo nguồntin của Công an huyện  thì đây chính là một điểm trồng thuốc phiện củacả xã.

Lần đầu được trông thấy câyanh túc, tôi không khỏi ngỡ ngàng trước màu trắng tinh khôi của hoaloại cây này, lác đác còn có những bông hoa màu tím ngắt. Nương anh túcđang mùa thu hoạch, đã có nhiều vết dao khứa vào quả, để lộ ra nhữngdòng nhựa đen sì. Đây chính là ma túy  "tươi" mà người dân  cạo về để sửdụng, chế biến.

Càng đi, chúng tôi  gặp một vàinương anh túc. Sau 5 ngày, Đoàn 06 đã triệt phá được một số nương anhtúc trước đó, vào tháng 11  và 12/2007, Đoàn công tác  06 của huyện BắcYên đi phá hai đợt. Thế mà đợt này vẫn lác đác còn.

Không quen leo núi, tôi thườngxuyên là người đi "chốt” đoàn. Thế nên lúc đầu sợ không chụp được ảnhhoa anh túc, cứ đến giờ nghỉ trưa, hay cơm tối, tôi lại đến bên anh cánbộ trong đoàn và rỉ tai "các anh chớ có phá vội nhé, chờ em chụp ảnhxong đã".

Một bữa cơm dã chiến của đoàn 06.

 Nhớ lại vào tầmnày năm ngoái, chúng tôi  đã có dịp theo chân những chiến sĩ của PhòngCảnh sát điều tra tội phạm về ma túy  (CSĐTTPVMT) - PC17 Công an  tỉnhYên Bái đi phá cây thuốc phiện tại bản Tà Nhù, Mông Đơ (xã Bản Mù,huyện Trạm Tấu - giáp với Làng Sáng của Bắc Yên, Sơn La).

Thời điểm ấy, Trạm Tấu chínhlà huyện có diện tích tái trồng cây anh túc lớn nhất của tỉnh Yên Bái.Lực lượng liên ngành đã triệt phá được cơ bản.

Phá ở bản này, cây lại lén lútđược trồng ở bản khác. Những nương sau ở vị trí càng xa xôi, hiểm trởhơn nương trước, khiến việc phá cây gặp rất nhiều khó khăn.

...Đến "cuộc chiến" không khoan nhượng

Mỗi đợt tiến hành phá bỏ câyanh túc, cơ quan  chức năng phải thành lập đoàn công tác, huy động cảlực lượng CSĐTTPVMT của công an  tỉnh, huyện, rồi lực lượng quân đội,kiểm lâm huyện, xã... Đoàn công tác  chia làm nhiều mũi tiến hành ràsoát những địa điểm  đã trồng cây anh túc và nhiều nơi sơn cùng thủy tậncủa bản làng để tìm diệt.

Suốt một tuần theo chân cán bộĐoàn 06, chúng tôi  cứ ngày đi đêm nghỉ. Buổi trưa, anh em  chọn lấy mộtcon suối, thế rồi người vo gạo, người vót đũa, nấu cơm ăn để chiều đitiếp. Đêm, nếu về kịp nhà dân thì xin ngủ nhờ. Có những đêm không vềkịp, cả đoàn cùng nhau lấy trời làm màn, đất làm chiếu để nghỉ.

Vì đi dài ngày, đoàn công tácphải mang cả nồi niêu để nấu cơm. Không có điều kiện mua thức ăn tươi(mà cũng không mang được vì nếu đồ đạc nhiều quá, sẽ không đi được),bữa cơm của cả đoàn triền miên chỉ có cá khô và rau rừng tự kiếm.

Cứ thế, chúng tôi  qua biết baođồi, núi. Những con dốc mà leo được một phần đã chỉ muốn... tắc thở.Nhiều lúc chân tôi chỉ chực khuỵu xuống. Dọc một số đoạn đường mòn,đoàn phải cử 3 chiến sĩ cầm dao quắm phát cây mở đường. Chân tay aicũng chằng chịt vết xước vì bị dây rừng, gai góc cào cấu. Chúng tôi  lenchân nhau vào những mỏm đá, những hốc đất mà “tim đập chân run” vì chỉlo đất, đá lở.

Ngày thứ 5 của đợt công tác,khi cả đoàn đang chuẩn bị trở về thì phát hiện cây anh túc ở phía bênkia ngọn đồi, song  lúc ấy mọi thành viên  trong đoàn đều "sức tàn lựckiệt" vì đi bộ cả tuần lại ăn uống kham khổ. Mọi người lượng sức khôngthể trèo qua ngọn núi kia được, có lẽ đành phải để dịp sau.

Nhưng quyết tâm không để mộtcây anh túc còn hiện diện trên mảnh đất bản làng, một trinh sát củaPhòng PC17 đã thuê ngựa của dân bản, nai nịt gọn gàng, bám đuôi ngựa đểleo lên (vì không thể cưỡi ngựa đi lên dốc đứng). Khi nương thuốc phiệnđã bị nhổ hết, anh quay về với quần áo tả tơi, chân tay tóe máu.

Tìm được cây anh túc đã khó,song chuyện phá bỏ nó đôi khi còn khó hơn. Trung tá  Thẩm Hữu Tiến -Trưởng phòng PC17 Công an  tỉnh Yên Bái tâm sự. Có đợt anh cùng một sốchiến sĩ trong Đội CSĐTTPVMT Công an huyện  Trạm Tấu đi phá bỏ cây anhtúc của bà con trong xã Mù Si Láng.

Khi mà anh em  vừa lấy dao, gậyphạt ngang cây thì nghe ở trên đất đá lao rầm rầm xuống. Anh em  vội hònhau chạy ngược lên ngọn núi đối diện mới thoát cơn “mưa đá” của mấyngười dân. Vì tiếc nương anh túc họ đã đẩy đất đá xuống thung lũng đểchống lại đoàn công tác.

Cũng trong thời gian  ở TrạmTấu, chúng tôi  được nghe câu chuyện vào đầu tháng 3  năm ngoái, khi đoàncông tác của tỉnh tiến hành tìm diệt cây anh túc tại xã Bản Mù và BảnCông thì đến giữa tháng, một diện tích lớn rừng nguyên sinh của 2 xãtrên đã bị thiêu rụi.

Nhiều cán bộ huyện nghi ngờnhững con buôn ma túy  tức tối vì mất đi nguồn thu, đã xúi giục bà conđốt rừng để “thiêu chết cán bộ". Rất may là đoàn công tác  không ai bịthương.

Tìmđược cây anh túc đã khó, song  chuyện phá bỏ nó đôi khi còn khó hơn. Khianh em trong Đội CSĐTTPVMT vừa lấy dao, gậy phạt ngang cây thì nghe ởtrên đất đá lao rầm rầm xuống. Anh em  vội hò nhau chạy ngược lên ngọnnúi đối diện mới thoát cơn “mưa đá” của mấy người dân. Vì tiếc nươnganh túc người dân  đã đẩy đất đá xuống thung lũng để chống lại đoàn côngtác...

(Tiếp theo trang 1)

Để không còn một bông hoa anh túc nào

Các cơ quan  chức năng ở Sơn Lacũng như Yên Bái đã nhận định, nguyên nhân  của việc bà con tái trồngcây anh túc trên một số huyện, xã của địa phương là do tập quán lâu đờicủa đồng bào dân tộc  thiểu số là trồng và hút thuốc phiện.

Diện tích cây anh túc đượctrồng trên địa hình đồi núi hiểm trở, chia cắt, khó cho việc phát hiện,phá bỏ. Số người nghiện trên địa bàn còn cao, việc trồng anh túc cũngchính là để tự cung tự cấp v.v...

 

Lực lượng Công an, Quân đội  tích cực tham gia phá cây anh túc.

Sau khi Nhà nước  có chỉ thịphá bỏ cây anh túc, hầu hết các tỉnh đều chấp hành và thực hiện khá rốtráo. Tuy nhiên bẵng đi một thời gian, lợi dụng sự lơi lỏng của chínhquyền, một số hộ dân đã tái trồng. Mục đích phần để “tự cung tự cấp”cho con nghiện.

Có thể nói anh túc là loài câythích hợp với đất Tây Bắc. Chỉ cần đốt qua một khoảng cỏ tranh, lấy hạtcây vãi một lớp rồi... bỏ đấy. 5 tháng sau quay lại là có thể thuhoạch. Cây anh túc còn khỏe hơn cả cây ngô. Những hốc đá, ven sườn đồihay một nhúm đất cũng có thể là địa điểm  để anh túc nở hoa. Chỉ cầntrồng thành công  một hécta anh túc, cả gia đình  có thể đủ ăn... vàichục năm.

Thượng sĩ Tống Văn Hoàn – Côngan huyện Bắc Yên kể cho chúng tôi  nghe những lần các anh đi vận động.Lúc đầu, cứ thấy bóng dáng cán bộ là lập tức nhà nào cũng treo một cànhcây xanh trước cổng (theo phong tục người Mông, treo cành cây có nghĩalà "không tiếp khách"). Thế là cả đoàn buộc phải ngủ lại trong rừng,mặc cho muỗi đốt, vắt cắn, mặc cho sương rừng, gió núi hành hạ.

Hôm sau, anh em  phải vào nhàtrưởng bản, nhờ trưởng bản tập hợp bà con, để tuyên truyền, giải thíchcho họ hiểu chính sách của Đảng, Nhà nước. Nhiều lần các anh ở tại bảncả tháng trời kiên trì vận động thuyết phục, dần dần bà con cũng hiểura, chỉ còn một số ít những con nghiện vẫn ngoan cố tìm cách trồng lénlút để sử dụng.

Nhưng không phải ở đâu côngtác vận động cũng diễn ra suôn sẻ. Tại Trạm Tấu lẫn Bắc Yên, chúng tôiđã chứng kiến một số người dân  ngang nhiên "ngả bàn đèn" ngay tại nhà,gặp người lạ vẫn "hồn nhiên" hút như không. Phải chăng chúng ta chưa cónhững biện pháp thực sự cứng rắn để xử lý những người vi phạm, khiếncho nhiều người “được thể làm càn"?

Có "cầu" thì mới có "cung",huyện Trạm Tấu có tới gần 500 đối tượng nghiện hút thì khối lượng thuốcphiện cần cho những đối tượng này sử dụng hàng ngày là không nhỏ.

Thượng tá Lường Bằng, Trưởngcông an huyện Bắc Yên khẳng định. Suốt từ năm 1992 cho đến nay, năm nàoCông an huyện cũng thành lập đoàn công tác  để triệt phá cây anh túc.Tuy nhiên, do đường sá xa xôi cách trở, nương anh túc thường trồng lénlút ở những nơi sơn cùng thủy tận nên việc triệt phá gặp nhiều khókhăn. Hơn nữa, số lượng  người nghiện trong huyện còn nhiều, chuyện mỗinhà trồng một diện tích không nhỏ nương để “tự cấp” là điều khó tránh.

Mấy năm trước, cơ quan  chứcnăng đã khởi tố hàng chục đối tượng về hành vi sản xuất trái phép chấtma túy ở Tà Xùa. Nhờ vậy diện tích trồng cây anh túc đã giảm hẳn. Nhữngvụ chống đối lực lượng 06 cũng không còn.

Thượng tá Vũ Văn Hậu - Cục phóCục CSĐTTPVMT- Bộ Công an  khẳng định, cuộc chiến  với việc tái trồng câyanh túc ở Tây Bắc còn rất gian nan. Không chỉ riêng lực lượng công anmà các ngành nông nghiệp, chính quyền  địa phương cũng phải vào cuộc mộtcách nghiêm túc, tích cực.

Quan trọng hơn là phải phân rõnhiệm vụ và quy trách nhiệm rõ ràng. Ban ngành nào không hoàn thànhnhiệm vụ thì phải có hình thức xử lý  kỷ luật thích đáng. Bên cạnh đócũng cần nghiên cứu  thay đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi để có nhữngbiện pháp hỗ trợ hợp lý cho bà con yên tâm canh tác.

Đêm trước khi Đoàn 06 rời LàngSáng, tôi mới đem chuyện ban chiều gặp nhiều người phụ nữ  trong bảnkhóc khi thấy Đoàn 06 đi qua, tâm sự với Thào A Vừ. Anh bảo: "Tôi cũngthấy chứ. Họ tiếc cái công “trồng cây đến ngày hái quả" mà không đượcthu hoạch. Nhưng chúng ta vẫn phải phá, cán bộ à".

Ngừng một lát, anh nói tiếp:“Huyện đã nhiều lần tuyên truyền cho dân tự nguyện phá bỏ, lại hỗ trợcây trồng vật nuôi để thay thế cơ cấu kinh tế, nhưng một bộ phận dânchưa thực hiện. Chúng tôi  sẽ còn đi phá bỏ cho đến khi nào Bắc Yên nàykhông còn cây anh túc mới thôi..."

Hiện tại chưa có bình luận nào về bài viết Tây Bắc tìm diệt loài cây "chết người"!

Bạn có ý kiến gì về bài viết Tây Bắc tìm diệt loài cây "chết người" này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Tây Bắc tìm diệt loài cây "chết người" bạn tại đây.