Rừng đầu nguồn Thượng Cửu - “sân chơi” của lâm tặc - Bản có dấu.
Rung dau nguon Thuong Cuu - “san choi” cua lam tac - Bản không dấu.

Đi cùng lâm tặc

“Chuyện chúng nó chặt cây, xẻ gỗ cả làng ai cũng biết thế nhưng khôngai dám nói đâu vì sợ bị thù. Kiểm lâm với lãnh đạo xã “bệt” lắm rồi cómấy khi kiểm tra. Mà có lên được đó thì chúng nó cũng rút được cả tiếngrồi. Gặp bọn liều lĩnh, không khéo nó còn lăn gỗ, ném đá thậm chí dùngsúng kíp bắn cho ấy chứ. Đưa các ông lên thì tớ chịu...".

Thuyết phục một hồi không có kết quả, ông bạn người quen cũ của tôitrong xã đành tỷ mỉ hướng dẫn  địa điểm, cách đi, giao tiếp... Nhìnchúng tôi hăm hở chuẩn bị cho chuyến đi, ông lắc đầu thở dài: "Giá cánhkiểm lâm tay nào cũng bụng nhỏ mà nhiệt tình thế này thì đâu đếnnỗi..."

Theo sự chỉ dẫn của "thổ công", 5h sáng anh em  tôi đã lục đục mò dậy.Khoác lên người bộ quần áo tối màu mà người đi rừng thường mặc, xỏ chânvào đôi dép nhựa xỉn màu, máy ảnh  giấu kỹ dưới đáy túi nilon đựng mấychai nước, chục trứng luộc, cơm nắm... hai anh em  lầm lũi nhằm hướngngọn núi đen thẫm, mờ xa trước mắt dấn bước.

Gần 3 km từ trung tâm  xã vào xóm Mu đường tuy dốc nhưng dễ đi. Vượt quangọn đồi trọc nham nhở vết đốt nương, chúng tôi  nhanh chóng tìm ra conđường mòn ngoằn nghèo chạy sâu vào rừng với những đường rãnh sâu, nhẵnbóng, lõng bõng nước.

Dọc theo đường mòn tiến sâu vào rừng, lác đác gốc những cây đại thụ bịhạ đã lâu ngày, gốc chằng chịt dây leo. Bắt đầu từ đây là địa danh  HàmRùa - nơi mà theo lời kể của người dân  hiện là địa bàn hoạt động  sôinổi nhất của lâm tặc.

Ngược theo những con dốc dựng đứng, nhiều đoạn gót chân người đi trướcđập vào trán người đi sau, chúng tôi  đã vào đến "khai trường" của lâmtặc với những gốc cây có đường kính lên tới 1,5 - 2m.

Vết cắt còn mới nguyên, những thân cây lớn nằm ngổn ngang với răm vạcvỏ, mùn cưa đỏ thậm như máu bầm, lác đác những lán tạm lợp lá rừng, bắcván xẻ, tro trong bếp còn giữ nguyên màu trắng, hộp diêm bên cạnh vẫnđánh lửa tốt, sàn còn sạch sẽ chứng tỏ... những người sống ở đây vắngbóng chưa lâu.

Đi được vài trăm mét lại bắt gặp một lán tạm, một "khai trường" la liệtvết tích tàn phá rừng. Đang mò mẫm lần theo dấu vết kéo gỗ, chúng tôibỗng đứng khựng lại bởi tiếng búa chặt gỗ vang lên rõ mồn một.

Đã chuẩn bị tinh thần từ trước, hai anh em  nhẹ nhàng men theo các gốccây tiến về phía có tiếng động. Ngay dưới chân đồi, cách nơi chúng tôiđang đứng không đầy một trăm mét thấp thoáng bóng 5, 6 người lúi húidùng dao vạc thân cây gỗ lớn.

Theo sự phân công, một người lùi lại phía sau đề phòng bất trắc, tôitiến thẳng xuống sườn đồi lớn tiếng: "Chào anh em, có nước cho xinngụm, từ sáng đến giờ khát khô cả cổ".

Mấy bóng người thoáng cái đã tản mất sau những rặng cây rậm rạp. Mặckệ, tôi cứ trượt xuống, ngồi lên khúc gỗ đang cắt dở, nhựa cây chảy đỏnhư máu đọng, thản nhiên lấy thuốc lào trong túi ra rồi với tay lấychiếc điếu nứa dựng cạnh thân cây châm lửa kéo một hơi dài, cố lêngiọng cho khỏi run: "Làm gì phải cảnh giác cao thế? Anh em  cả mà, khôngphải kiểm lâm đâu".

Tất cả vẫn im lặng một cách đáng sợ. Sau hơi thuốc lào thứ hai, cành lábên phải tôi khẽ lay động, một bóng người lặng lẽ xuất hiện như từ mặtđất chui lên. To cao, mặt trẻ măng khoảng 17 - 18 tuổi, tay giữ chặtchuôi dao đeo ngang thắt lưng, kẻ lạ mặt nhìn tôi gườm gườm hỏi trốngkhông: "Đâu đến đấy?".

Đã chuẩn bị từ nhà, tôi liến thoắng: "Anh em bên mỏ sắt đi khảo sát mẫuquặng, tìm mãi chẳng thấy, mệt và khát nước quá". Hắn vẫn giữ nguyên vẻmặt cảnh giác: "Mỏ trong hay mỏ ngoài, đến lâu chưa sao không biếtđường".

Tôi cố gắng  làm vẻ mặt thật thà nhất có thể: "Mỏ ngoài, chỗ sếp Thả vớisếp Việt. Khổ! Mới lên được hai ngày, các sếp bắt đi khảo sát, mấy taychơi đểu đưa đến lối vào rồi tếch, càng đi càng thấy núi, có thấy mảnhquặng nào. Anh em  có nước cho xin ngụm rồi làm ơn chỉ giúp đường xuốngxã''.

Hắn nhìn tôi gật đầu vẻ thông cảm  rồi ngoái về phía sau xổ một tràngdài tiếng Mường mà tôi hiểu lõm bõm là: Không phải chúng nó đâu, bọn mỏlạc đường... Ngay lập tức phía sau thấp thoáng máy bóng người tiến ra.

Ba thanh niên  tuổi mới lớn, quần áo lam lũ, bạc màu, dao đeo ngang lưngdè dặt lại gần tôi khẽ với tay lấy thuốc vê hút. Một đứa nhìn tôi lomlom rồi hỏi đột ngột: "Đi một mình à?". - "Không hai người. Anh kiađang tìm mẫu quặng phía trên". Tôi lớn tiếng gọi. Hiểu ý, anh đồngnghiệp vừa trượt xuống vừa lớn tiếng càu nhàu thóa mạ thằng chỉ đường.

Câu chuyện dè dặt giữa hai bên nhanh chóng kết thúc khi tôi cố làm nhưvô tình ngồi vào giữa đống gỗ mới xẻ rồi nhờ anh bạn chụp ảnh kỷ niệm.Tay có nét mặt già nhất đám dùng dao đẽo mạnh vào thân gỗ lớn giọng:"Không được chụp, ở đây kiêng đấy".

Hắn khoát tay ra hiệu, cả bốn người nhanh nhẹn khuân hai hộp gỗ lớn vừađẽo xong giấu vào lùm cây, chặt cành lá phủ kín. Cả bọn chạy nhanh lêndốc núi sau khi nói với lại: "Nước uống trên hốc cây trên kia, đường vềxã cứ theo vệt kéo gỗ bên trái". Thoáng cái đã không thấy bóng dángngười nào.

 

Lán của lâm tặc được dựng lên rải rác khắp rừng.

  Theo chân bọn chúng, anh em  tôi ngược dốc và thấy ngay một thân câylớn, đường kính trên 1m được kê, chèn chắc chắn. Một bên thân cây đãđược đẽo phẳng. Ngay bên cạnh, bếp lửa đang bốc khói, một đống dây kéo,móc thép giấu kín trong hốc cây.

Đến một ngã cả hai hướng lối đi đều nhẵn bóng, hai anh em  quyết định  đithẳng. Được một đoạn, bỗng có tiếng gọi giật giọng: Nhầm đường rồi.Quay lại nhìn, thấy một lâm tặc vừa gặp lúc trước đứng chắn giữa lốiđi.

Hắn thật thà: "Các anh đi nhầm rồi, quay lại rồi rẽ trái. Khoảng 45phút nữa thì tới đường lớn". Nói xong hắn nhanh chóng biến mất sau rặngnứa rậm. Quay lại ngã ba, tôi đánh bạo gọi lớn: "Thôi, không phải làmthế đâu. Anh em  có cùng đường thì về cùng cho vui".

Một tay hỏi giọng cảnh giác: "Đựng gì trong túi đấy?". Anh đồng nghiệp"doạ", giọng bông lơn: Súng đấy. Có sợ bị bắt không? Anh nhanh tay mởtúi để lộ túi trứng, mấy nắm cơm cho đối phương  yên tâm.

Sau một hồi trò chuyện, chúng tôi  đã có bạn đồng hành về xã. Trên đườngvề, qua những câu hỏi, trả lời nhát gừng, tôi được biết họ đều là ngườixóm Mu, mới học xong PTTH, không có việc làm  nên lên rừng làm gỗ kiếmthêm.

Đây chỉ là thợ nghiệp dư, còn nhiều người trong xã thường xuyên đi làmgỗ với phương tiện hiện đại, quân số  lớn. Mấy lâm tặc nhỏ tuổi còn hélộ cho chúng tôi  những tên tuổi  lớn trong nghề, có tay từ tết đến giờđã bán được 5-6 bộ phản.

Thế không sợ kiểm lâm à? Thì cũng sợ…nhưng ít khi nó lên tới nơi lắm.Nó cũng sợ bị bọn Thổ bắn. Thấy nó thì mình chạy. Làm được nhiều tiềnkhông? Đói lắm mới phải đi làm. Được bao nhiêu đâu. Nhìn những bộ quầnáo rách bươm, gương mặt hốc hác, sớm già trước tuổi, tôi tin lời họ .

Đi đến con suối chắn ngang đường, nhìn đồng hồ  đã gần 2 giờ chiều, anhbạn tôi đề nghị ra đến đường tìm quán nước anh  em giải khát một chútrồi chia tay. Hai "bạn đồng hành" thảo luận  với nhau bằng tiếng Mườngmột lúc rồi chỉ tay ra phía trước: Các anh cứ đi thẳng theo lối mòn mộtđoạn là tới. Chiều nay bọn em còn phải đốt nốt ít nương để trồng sắn.Dứt lời, cả hai bước nhanh như chạy, thoáng cái đã mất hút.

Rừng đầu nguồn Thượng Cửu đang bị tàn phá với quy mô và cường độ lớn.Đó là sự thật không thể phủ nhận. Vậy nhưng khi chúng tôi  ra xã hỏi vềcông tác phối kết hợp bảo vệ rừng, Phó chủ tịch  phụ trách xã Hà VănNghệ vẫn tự tin cho biết: "Công tác chăm sóc bảo vệ rừng đặc biệt làrừng đầu nguồn trên địa bàn xã được anh em  đặc biệt quan tâm  làm tốt.Phối hợp với lực lượng kiểm lâm địa bàn và kiểm lâm huyện, anh emthường xuyên đi kiểm tra, đôn đốc, nhắc nhở bà con. Trong năm 2007  vàtừ đầu năm đến nay chưa phát hiện trường hợp nào vi phạm".

Khi được hỏi tổng diện tích rừng đầu nguồn tự nhiên  trên địa bàn xã,Phó chủ tịch  Hà Văn Nghệ  bối rối xin phép đi tổng hợp tài liệu. Một lúcsau anh trở lại nói cán bộ tổng hợp đi vắng nên chịu không cung cấpđược.

Quá thất vọng  với cách làm việc  thiếu trách nhiệm của chính quyền  xã,chúng tôi tìm đến trạm Kiểm lâm Tam cửu. Trưởng trạm đi công tác  vắng,cán bộ trực trạm cũng tỏ ra rất ngạc nhiên  trước thông tin  rừng tựnhiên trên địa bàn quản lý của trạm đang bị tàn phá.

Ngược đường ra trung tâm  huyện, tìm vào Hạt Kiểm lâm huyện Thanh Sơnđăng ký làm việc  với hạt trưởng lúc 15h45, chúng tôi  không tin vào taimình khi cô cán bộ thông báo  lại: "Hôm nay trạm trưởng đi công tác  vềmệt, hiện đang... đánh bóng bàn. Anh em  có việc gì cần cứ thông báolại".  

Máu rừng đang chảy trong sự thờ ơ của kiểm lâm.

 

Ra sân thể thao  tìm gặp trạm trưởng thông báo  lại tình hình, ôngthản nhiên buông một câu: "Thế à! Chúng tôi  đã cho tăng cường anh emvào đó rồi. Cảm ơn nhé"!?

Trên địa bàn Thanh Sơn, duy nhất tại xã Thượng Cửu là còn rừng tự nhiênđầu nguồn với trữ lượng gỗ quý hiếm lớn, tổng diện tích lên tới2.801,4ha. Tuy nhiên, trên thực tế con số này nhỏ hơn rất nhiều.

Ông Hoàng Minh Toàn - Giám đốc  Ban Quản lý dự án 661 Thanh Sơn xácnhận: "Nhiều năm gắn bó với rừng Thượng Cửu, tôi khẳng định, rừng tựnhiên theo đúng nghĩa của nó trên địa bàn xã chỉ còn được khoảng 800 -1.000ha tại khu vực  Đồi Trò - Mỏ Hạt, Đát Sấu - Hàm Rùa. Rừng tự nhiênnơi đây đang bị tàn phá. Anh em  tôi đã nhiều lần đi kiểm tra, pháthiện, phá nhiều lán của lâm tặc nhưng mà khó lắm...".

Không biết với cách làm việc  thiếu tinh thần trách nhiệm của các lựclượng chức năng bảo vệ rừng như hiện nay ở Thượng Cửu, Thanh Sơn, baolâu nữa rừng đầu nguồn Hàm Rùa xanh tốt là thế, quý hiếm là thế sẽ trởnên trọc như... mai rùa, tương tự những mỏm đồi nham nhở vệt đốt nươngmà chúng tôi  mới đi qua!

Hiện tại chưa có bình luận nào về bài viết Rừng đầu nguồn Thượng Cửu - “sân chơi” của lâm tặc!

Bạn có ý kiến gì về bài viết Rừng đầu nguồn Thượng Cửu - “sân chơi” của lâm tặc này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Rừng đầu nguồn Thượng Cửu - “sân chơi” của lâm tặc bạn tại đây.