Theo khảo sát của chúng tôi  thì phần lớn những người bán hàng rong trên địa bàn Hà Nội hiện nay chủ yếu là từ các tỉnh lân cận như: Hà Tây, Bắc Ninh, Hưng Yên, Nam Định… Tại các tuyến đường chính ở Hà Nội, nếu ai để ý quan sát từ tinh mơ sáng sớm từng gánh hàng rong, xe thồ các địa phương này “ùn ùn” đi vào Hà Nội hoạt động  đến chiều tối, thậm chí đêm khuya mới về… 

Ngoài việc đem lại một nguồn thu nhập  đáng kể cho người hành nghề, thì những gánh hàng rong này đem lại khá nhiều tiện lợi cho người tiêu dùng không phải đi chợ hay siêu thị  mua thực phẩm. Chủ xe chỉ cần bỏ ra từ vài trăm đến 1 triệu đồng  là có một chiếc gánh hàng rong ruổi khắp thành phố  và mỗi chuyến hàng trừ chi phí cũng bỏ túi từ 40.000 - 70.000 đồng/ngày.

Tiếp xúc với anh Trần Văn Hải (Khoái Châu – Hưng Yên) chúng tôi  được biết, hàng ngày anh cùng với chiếc xe thồ đầy ắp hoa quả đi vào các phố, len sâu đến các ngõ hẻm, bất kể nắng mưa để bán hàng. Quê vốn nghèo nên vợ chồng anh bàn với nhau gửi con lại cho bà nội để lên Hà Nội kiếm ăn.

Hàng ngày, từ tờ mờ sáng, anh chị mua rau quả ở chợ Long Biên rồi rong ruổi cả ngày đi khắp nội thành bán. Sau đó, đến tận 10h tối mới gặp lại nhưng cũng chỉ dành dụm được chút ít để hàng tháng nuôi hai đứa con. Gánh hàng rong đã trở thành tài sản  quý giá, thành vật bất ly thân để anh chị Hải kiếm sống.

Không chỉ vợ chồng anh Hải, đã từ lâu nghề hàng rong đã trở thành “cần câu” cho nhiều người dân  nghèo, không nghề nghiệp để mưu sinh. Đủ mọi loại thực phẩm  từ rau, củ, quả đến đồ gia dụng, vật liệu xây dựng… được chất lên chiếc xe thồ, xe đạp len lỏi đến khắp hang cùng ngõ tận. Đi bất cứ con đường  nào của Hà Nội người ta cũng sẽ thấy “đội quân” hàng rong xuất hiện nhan nhản.

Còn đối với anh Thành (Nam Định), hơn chục năm vào thành phố, hành nghề bán hàng rong cũng là một nghề khá ổn định để anh nuôi sống gia đình. Mỗi ngày chở hàng đi bán, anh Thành cũng kiếm được khoảng trên 50.000 đồng. Tiền thuê nhà, tiền điện, tiền nước, tiền ăn, tiền học cho con… tất cả trông chờ cả vào gánh hàng rong.

Khi được hỏi về chủ trương cấm bán hàng rong tại các tuyến phố trong nội thành, anh Thành cho biết: “Vất vả là thế nhưng vì miếng cơm manh áo chúng tôi  phải cố thôi. Bây giờ công việc  cực nhọc ấy nếu có chủ trương cấm, thì chúng tôi  sẽ biết xoay sở ra sao, chắc chỉ có nước về quê tìm việc gì làm thôi.”

Cần quy hoạch nơi bán hàng rong

Việc Hà Nội công bố danh mục các tuyến phố cấm hàng rong sẽ là một trong các bước của lộ trình dần xóa hoàn toàn hàng rong trên địa bàn. Tuy nhiên, những tuyến phố lớn, phố chính đã bị cấm cũng có nghĩa, các gánh hàng rong sẽ dồn, tụ tập tại các phố còn lại. Điều này sẽ dẫn đến việc phát sinh thêm nhiều chợ cóc, chợ xanh, càng gây khó khăn thêm cho việc quản lý trật tự đô thị.

Khi được hỏi sẽ chuyển hướng làm gì nếu quy định  cấm bán hàng rong trong thành phố  có hiệu lực, anh Hải cho biết sẽ về quê chuyển sang làm phụ hồ. “Bất đắc dĩ thôi vì làm phu hồ vừa cực, vừa bấp bênh. Muốn đi làm công nhân  nhưng lớn tuổi như tôi chả công ty, xí nghiệp nào nhận. Còn chị nhà sẽ bán thực phẩm  ở chợ quê”. 

Nhiều người đang hành nghề hàng rong nghĩ đến việc sẽ về quê sinh sống, nhưng về quê cũng chẳng biết làm gì.

Ngoài số ít những người đã nghĩ đến phương án chuyển hướng thì đa số đều chưa biết sẽ xoay sở cuộc sống  ra sao vì vậy, khái niệm chuyển hướng làm ăn với họ quá xa lạ. Nhiều người dân  lao động  bán hàng rong rơi vào thế bị động… Có người bảo, nếu TP cấm ở tuyến phố này thì sẽ chuyển sang phố khác hoặc ngõ ngách buôn bán…

Tiếp xúc với anh Mạnh (quê Bắc Ninh), chúng tôi  được biết, anh vay mượn mãi mới được vài triệu để lấy vốn làm ăn. Lên Hà Nội buôn bán được vài tháng, nợ chưa trả hết, thì hôm nay, nghe tin có chủ trương cấm bán hàng rong, anh lo lắng  vì chưa nghĩ ra được mình làm nghề gì để mưu sinh.

Anh cho biết: “TP nên có chính sách hỗ trợ người dân  nghèo hành nghề bán hàng rong như chúng tôi, quy định  nơi bán hàng rong để chúng tôi  vẫn tiếp tục mưu sinh…”.

Còn chị Nguyễn Thị Duyên (Đan Phượng – Hà Tây) bán hàng rong trên đường Cầu Giấy cho rằng: “Chủ trương cấm bán hàng rong tại một số tuyến phố người dân  chúng tôi  đồng tình ủng hộ. Chúng tôi  nghĩ nên cấm bán hàng rong tại một số tuyến phố vào một khoảng thời gian  nào đó thôi… thì chúng tôi  vẫn có thể hành nghề?”.

Ngày 1/7/2008, thời điểm thực hiện quy định  cấm bán hàng rong tại một số tuyến phố trong thành phố  có hiệu lực. Nhưng hiện nay, nhiều người dân  nghèo sống bằng nghề này, hàng ngày vẫn tiếp tục mưu sinh trên đường phố bằng việc tục bám trụ với gánh hàng rong, xe thồ, chưa biết xoay sở thế nào để chuyển sang một cuộc mưu sinh mới.

Bạn có ý kiến gì về bài viết Hàng ngàn gánh hàng rong xoay sở ra sao? này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Hàng ngàn gánh hàng rong xoay sở ra sao? bạn tại đây.