Chúng tôi xin giới thiệu ý kiến một số nhà nghiên cứu, kiến trúc sư  xung quanh vấn đề này.

TS.KTS Đào Ngọc Nghiêm: Sớm “định danh” các di tích khu phố cổ

“Nhiều nghiên cứu, hội thảo, dự án với nhiều nguồn vốn đã có cả cơ chế quản lý đặc thù cho phố cổ song  dường như vẫn còn chưa đủ, vẫn “dậm chân tại chỗ” và còn khoảng cách với mong muốn của xã hội, với thực tiễn cuộc sống  đang diễn ra.

Kiến trúc đô thị Hà Nội  - Đâu là bản sắc?

Rõ ràng đây là một khu đặc biệt của Hà Nội. Khu vực  còn mang nhiều dấu ấn của một đô thị cổ về quy hoạch kiến trúc, về tổ chức môi trường  sống, về sự hài hòa trong đa dạng hình thức kiến trúc, về tổ chức lối sống của cư dân, về văn hóa phi vật thể...

Hà Nội đã có quy định  về quản lý xây dựng  và bảo tồn khu phố cổ; Bộ Xây dựng  đã phê duyệt quy hoạch chi tiết bảo tồn, tôn tạo và phát triển khu phố cổ. Nhiều chuyên gia  nước ngoài  đã phối hợp với Hà Nội  để nghiên cứu  văn bản  điều chỉnh, song  đến nay vẫn chưa đạt được điều chúng ta mong muốn.

Nói đến giá trị  khu phố cổ còn phải nói tới việc sớm xác định danh mục các công trình di tích và nhất là công nhận các công trình kiến trúc có giá trị. Luật Di sản văn hóa đã có từ năm 2001, song  đến nay việc công nhận các công trình kiến trúc có giá trị  vẫn chưa  thực hiện được.

Đối với công việc  này, ngoài việc xác định theo 6 tiêu chí (như nhiều nước đã làm) hay 7 tiêu chí như Hà Nội  đã bàn thì vai trò của cộng đồng, của các chủ sở hữu là việc cần quan tâm. Bởi vậy cho nên thật lạ lùng khi có ý kiến cho rằng có tới 842 công trình, rồi lại có ý kiến cho rằng chỉ 250 công trình, thậm chí chỉ hơn 60 công trình...

Không xác định được nên công trình có giá trị  cứ ngày càng mai một, khó có căn cứ quản lý cho sự tồn tại hay cải tạo để phù hợp với môi trường  sống mới. Phải chăng đây cũng là việc cần làm cho kỷ niệm 1.000 năm Thăng Long  - Hà Nội?”.

GS.TS KTS. Hoàng Đạo Cung: Thủ đô mới phải hoàn chỉnh, đồng bộ

“Tôi có một cái xe ôtô  4 chỗ. Đầu tiên hai vợ chồng đi, tốt. Sau có thêm hai con, vẫn tốt. Về sau có thêm một dâu, một rể, rồi thêm các cháu nội ngoại, thêm cô giúp việc nữa, bí quá, tôi cứ tìm cách mở rộng dần cái xe cũ, lắp thêm ghế vào chỗ cần số, nong thêm cửa cho rộng lòng xe, rồi hết cách, tôi dỡ bỏ cốp đằng sau xe để đặt thêm ghế nữa. Cuối cùng tôi còn tính lắp cả ghế trên nắp ca pô, khi lái xe sẽ cố nhìn qua... gầm ghế.

Như thế mãi mãi tôi cứ phải chi tiền, cứ bế tắc, tôi có một cái xe không đáp ứng, không an toàn, không tiện lợi, không kinh tế, đúng ra là không vận hành được. Ông bạn hàng xóm của tôi quả là thông minh, thay vì tốn kém tiền bạc  một cách ngớ ngẩn, đã để dành tiền mua một chiếc 4 chỗ cho các con chạy bên xe bố.

Thành phố Hà Nội năm 1954 chỉ có 20 vạn dân (chưa bằng một quận bây giờ), ổn cả. Nhưng bây giờ 4 triệu dân (gấp 20 lần), rồi chắc chắn, với tư cách Thủ đô  một nước 100 triệu dân, sẽ có 10 triệu dân. Thế mà ta cứ loay hoay phá nhà mở rộng lòng phố cho khỏi tắc đường, rồi mở thêm các khu đô thị mới liền kề lấy thêm chỗ ở… thật là giống cái anh cải tiến xe 4 chỗ thành xe 12 chỗ.

Kết quả là tắc đường ở ngay các phố mới mở rộng, tắc ngay các đường cực lớn nối vào các khu đô thị mới... Thế nên, thật phấn khởi khi nghe chủ trương mở rộng thành phố  ra toàn bộ tỉnh Hà Tây. Đó phải là một thành phố  mới, hoàn chỉnh, đồng bộ từ chính quyền, dân cư tới sản xuất, dịch vụ... khép kín”.

KTS Lê Vũ  Phàm: Tạo cảm xúc mới về Thủ đô  1.000 năm tuổi

“Chỉ còn khoảng 900 ngày làm mốc thời gian  cho những dự án, dự kiến và cả những ước mơ của người Hà Nội về một Thủ đô  bước vào tuổi “quá hiếm” so với Thủ đô  nhiều nước trên thế giới. Một số ô trong khu phố cổ đang như công trường với những dự án cải tạo hệ thống  thoát nước, hệ thống  điện và lát lại vỉa hè bằng vật liệu được coi là sang trọng - đá hoa cương.

Trong sự sầm uất của tọa độ đặc trưng nhất của Hà Nội, người dân  không cảm thấy “bực mình” với sự bừa bộn ngổn ngang, bụi bậm và ầm ĩ vì các dự án trên đang khẩn trương ngày đêm thực hiện, mà ai cũng hoan hỉ sẵn sàng tạo mọi điều kiện để các dự án hoàn thành theo tiến độ, bởi ai cũng nhìn thấy, cảm nhận ra sự khang trang sạch đẹp cho các tuyến phố đã tạo cho du khách nhiều cảm xúc về Thủ đô  sắp ngàn năm tuổi.

Đây cũng là bước đi cơ bản ban đầu, tạo tiền đề cho ý tưởng khu phố cổ sẽ có những tuyến phố đi bộ, một khi bài toán về giao thông nói chung được giải trên cơ sở khoa học  và thực tiễn”.

Bạn có ý kiến gì về bài viết Nhận diện kiến trúc Thăng Long - Hà Nội 1.000 năm tuổi này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Nhận diện kiến trúc Thăng Long - Hà Nội 1.000 năm tuổi bạn tại đây.