Đó là điều đáng mừng như một cách quảng bá  nền văn hóa, văn học, lịch sử, con người  Việt Namđến với thế giới  qua nghệ thuật điện ảnh. Nhưng trước khi "mang chuôngđi đánh xứ người" có nên một lần nhìn lại xem ta đã đủ thực lực, hànhtrang và cả sự tự tin chưa? Bởi là người trong cuộc mà xem phim  Việtcòn ngán ngẩm huống chi là…

Từ khâu kịch bản

Để chạy theo kịp sự phát triểntừng ngày của công nghệ  giải trí, các nhà quản lý điện ảnh  đã đưa ra cơchế rất thoáng đó là "xã hội hóa điện ảnh" tức là: "Bất cứ ai cũng cóthể tham gia viết kịch bản điện ảnh, rồi trình thẳng lên hội đồng thẩmđịnh quốc gia. Nếu kịch bản được nghiệm thu sẽ được tham gia đấu thầusản xuất phim". Vậy là người người làm phim, nhà nhà làm phim  nhưngliệu với con đường  "trải thảm đỏ" như thế có tìm được nguồn kịch bảnchất lượng cao?

Khoảng 3-4 năm trước, cơn bãocủa phim  Hàn Quốc  đã lấn át các kênh truyền hình. Có phim  dài đến vàitrăm tập nhưng khán giả  vẫn "theo" bởi tình tiết logic giữa các tậpphim, cách gắn kết nhân vật  hợp lý và mỗi bộ phim  là một câu chuyện,một đề tài riêng biệt nên dễ tạo được dấu ấn cho người xem…

Rồi làn sóng phim  Hàn cũngnhạt dần (vì ăn mãi một món cũng ngán), cộng thêm sự kêu ca "đâu rồiphim Việt" của khán giả, đã làm "bùng nổ" phim  truyền hình  nội nhưngkhi xem phim  Việt, khán giả  có cảm giác đang dùng tiệc buffet: Có hàngchục món mỗi thứ một ít, na ná nhau và sau khi dùng cũng chẳng nhớ tênmón nào…

Có lẽ chúng ta quá tham vọng khi "chưa đi vững mà đã chạy", vì đối với Việt Nam, con đường  nghệ thuật điện ảnh  còn hoang sơ cả về chuyên môn lẫn công nghệ, nhất là dạng phim  nhiều tập…

Những ai đã từng theo dõi phimCô gái  xấu xí (169 tập), Gọi giấc mơ  về (65 tập), Mùi ngò gai (105tập), rồi phim  Những người độc thân vui vẻ (dự kiến 500 tập quả là kỷlục), Một ngày không có em (81 tập)… đều có chung nhận xét  là phim  càngngày càng nhạt, thiếu chiều sâu, xa rời thực tế, ít tính giáo dục, đồngthời có phần bị thương mại  hóa...

Sự tung hoành của không ít đạo diễn 

Cầm kịch bản trong tay, có lẽông đạo diễn  là người "oai" nhất, tha hồ mà "nhào nặn" nhân vật, tìnhhuống, bối cảnh trong phim  chứ ít người chịu khó chỉnh chu hay sángtạo, mà chỉ cần đánh vào thị hiếu, tính tò mò của khán giả  ngay thờiđiểm phát hành phim  rồi công chiếu. Nếu hốt bạc về doanh thu  coi nhưthành công, còn có hay không tính tích cực về mặt xã hội, cảm thụ nghệthuật thế nào từ phía khản giả đều không được quan tâm. Cái dễ nhậnthấy ở hầu hết phim  truyền hình  Việt Nam hiện nay (nhất là phim  nhiều tập) là không sát với cuộc sống  và bối cảnh Việt Nam.

Ví như sự phi lý trong "Kiềunữ và đại gia", theo quy định  máy ATM  chỉ rút tối đa 20 triệu/lần,nhưng trong phim  nhân vật  rút đến 40 triệu/lần(?).

Trong "Cô gái  xấu xí", phim  cangợi Huyền Diệu (Ngọc Hiệp) thông minh, bản lĩnh, cứu nguy cho công tyđang tuột dốc..., nhưng khán giả  chả thấy đoạn nào thể hiện điều đó màchỉ thấy cô lúc nào cũng co rúm, ăn mặc  luộm thuộm, nhút nhát, thậm chícư xử chẳng giống ai trong môi trường  làm việc  hiện đại.

Còn nữa, các nhân vật  trongphim thường ít thấy lao động  để kiếm tiền  như ngoài đời, nhưng cứ rađường là đi xe hơi, ở nhà biệt thự cùng những chi tiết tưởng chừng nhưquá nhỏ thì không sao kể xiết, như: Giữa thành phố  phức tạp như hiệnnay mà khách tới cứ để xe ngoài đường, cửa thì chỉ đụng nhẹ là mở toangrồi cứ mang giày mà đi thẳng vào nhà gạch bóng lộn...

Đến đội ngũ diễn viên

Có lẽ không ở đâu khâu chọndiễn viên dễ như ở nước ta. Chỉ cần đạo diễn  ưng ý là được. Nếu làngười nổi tiếng càng tốt, không cần anh hoạt động  trong lĩnh vực nào,có tố chất diễn xuất hay không? (theo chuyên môn muốn đóng phim  phảitập huấn lớp diễn xuất ít nhất ba tháng). Thế nên, chỉ cần ai vừa đoạtgiải từ cuộc thi nào đó hay các "sao" đang lên… lập tức được mời đóngphim.

Thế mới có chuyện các ngườiđẹp khi lên phim  sợ xấu nên cách ăn mặc, trang điểm của họ rất tùy tiệncốt sao cho đẹp mọi lúc mọi nơi mà không cần biết hoàn cảnh  xuất thâncũng như tâm lý nhân vật, bối cảnh lịch sử  của phim… vì thế cho nênphim Việt hay có cảnh nhà thì nghèo, mua gánh bán bưng nhưng nhân vậtlại mặc hàng hiệu, trang điểm rất dày, thậm chí lên giường ngủ mà môicòn đỏ thẫm thêm cặp lông mi giả lộ liễu  (trong "Kiều nữ và đại gia").

Không ít khán giả  cho rằng"Phim Việt ban đầu không có gì để xem, về sau cũng chẳng biết xem gì?",hay một đạo diễn  người Pháp đã nhấn mạnh khi ông xem một số phim  Việt ởLiên hoan phim  2007 rằng: Điện ảnh là tập hợp những quan điểm  xã hội,thái độ, hành động  và biến đổi tâm lý nhân vật, nhưng trong phim  Việtthì ít thấy tình tiết được biến đổi, không có sự vận động, thiếu tínhbất ngờ, nên phim  khó hiểu… bởi vậy, ai muốn hiểu phim  Việt cần phải amhiểu về lịch sử, văn hóa, lối sống người Việt  nếu không thì "bó tay".

Chính từ những thực tế trải nghiệm của phim  truyện Việt Nam gần đây cho thấy, nếu chúng ta không mạnh dạn đổi mới thì rõ ràng đường đến giải Oscar sẽ còn xa lắm…

Bạn có ý kiến gì về bài viết Phim truyện Việt Nam: Đường đến giải Oscar vẫn còn xa lắm này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Phim truyện Việt Nam: Đường đến giải Oscar vẫn còn xa lắm bạn tại đây.