Henry Ford  sinh ra trong một gia đình  nông dân  khá giả tại thị trấn nhỏ thuộc bang Michigan, Mỹ. Ngay từ khi còn nhỏ, ông đã say mê máy móc. Henry  Ford  thích tháo lắp mọi thứ trong xưởng của cha hơn là làm việc  lặt vặt trong trang trại. Năm 13 tuổi, lần đầu tiên trong đời ông nhìn thấy một "cái máy tự đi" - máy đập lúa chạy bằng hơi nước.

Năm 1879, ông rời nhà đến thị trấn Detroit gần đó để học việc. 8 năm sau, ông tự tác ra kiếm sống bằng nghề nông và mở một xưởng cưa. Năm 1891, Ford  trở thành kỹ sư của công ty  Điện chiếu sáng Edison. Sau khi được thăng chức kỹ sư trưởng năm 1893, ông đã có đủ thời gian  và tiền bạc  để đầu tư  cho những thí nghiệm cá nhân  về động cơ đốt trong. Năm 1896, những thử nghiệm  này đã đạt đến đỉnh cao với việc ông chế tạo hoàn chỉnh một chiếc xe mà ông đặt tên là Quadricycle - chiếc xe đông đã lái thử vào ngày 4/6/1896. Ngày 11/6/1903, Henry  Ford  cùng 11 nhà đầu tư  và 28.000 đôla tiền vốn lập nên tập đoàn Ôtô Ford.

"Những điều tôi đã khám phá về kinh doanh  từ thành công  đến thất bại trong sự nghiệp  của mình nhiều năm qua, vẫn không làm thay đổi quan điểm  ban đầu của tôi, đó là: Nếu anh coi trọng đồng tiền hơn sản phẩm  của mình thì nó sẽ tiêu diệt sản phẩm  của anh và phá hủy nền tảng các dịch vụ", ông nói.

"Từ khi thiết kế  chiếc ôtô  đầu tiên đến khi thành lập công ty  Ford  của tôi bây giờ, tôi đã chế tạo tất cả khoảng hai mươi lăm chiếc ôtô. Ngành ôtô  lúc này đã chuyển từ thời kỳ sơ khai là khi người ta chỉ cần nó có thể chạy là đủ, cho đến thời kỳ người ta đòi hỏi về tốc độ.

Đặc tính đáng ngạc nhiên  nhất của hoạt động  kinh doanh  lúc đó là người ta chỉ tập trung vào vấn đề tài chính  là chủ yếu, còn vấn đề dịch vụ  xã hội  chỉ là phụ. Tôi thấy dường như quy luật tự nhiên  đang bị đảo lộn - đó là quy luật mà đồng tiền là kết quả của công việc  và bạn chỉ nhận được khi đã hoàn thành công  việc. Cũng đáng ngạc nhiên  không kém là dường như không ai quan tâm  nhiều đến việc làm  sao để sản xuất tốt hơn mà chỉ cần đảm bảo làm gì cũng phải có lợi nhuận  và kiếm được tiền. Nói cách khác, sản phẩm  làm ra rõ ràng chẳng quan tâm  mấy đến mục đích phục vụ công chúng mà chỉ cần làm sao có thể kiếm được nhiều tiền và không ai cần biết đã làm khách hàng  vừa lòng chưa. Chỉ cần bán được hàng là đủ. Người ta không lo rằng những khách hàng  không vừa ý sẽ mất lòng tin vào sản phẩm  của mình mà chỉ thấy điều đó thật phiền toái, hay thậm chí nhờ vậy họ lại có thể kiếm thêm tiền từ các việc sửa chữa, chỉnh sửa - những việc mà lẽ ra họ đã phải làm ngay từ đầu.

Chẳng hạn trong lĩnh vực kinh doanh  ôtô, khi đã bán hàng được rồi thì người ta không quan tâm  đến khách hàng  của mình nữa. Xe chạy hết bao nhiêu xăng, dịch vụ  có tốt không, có khả năng bị hỏng và phải thay thế một số bộ phận không, tất cả các vấn đề đó phụ thuộc vào sự may mắn của chủ nhân chiếc xe. Việc kinh doanh  của họ sẽ trở nên tốt đẹp nếu họ có thể bán được các linh kiện với giá cao như họ dự tính, bởi vì khi đã mua ôtô  thì chắc chắn người ta phải, hay thậm chí tự nguyện mua các loại linh kiện. Trên quan điểm  sản xuất, kinh doanh  ôtô  không thể dựa trên nguyên tắc trung thực cũng như nguyên tắc khoa học, tuy nhiên, nó cũng không xấu xa hơn các ngành kinh doanh  khác".

"Quan điểm của tôi lúc đó và ngay cả bây giờ là nếu bạn sản xuất ra sản phẩm  có chất lượng  cao với giá cả phù hợp thì chắc chắn bạn sẽ nhận được lợi nhuận  lớn. Hơn nữa, khi bắt đầu bạn chỉ nên kinh doanh  nhỏ, rồi tự nó sẽ phát triển dần và mang lại lợi nhuận  lớn. Nếu bạn không thu được lợi nhuận  có nghĩa là bạn đang lãng phí thời gian  và không có khả năng kinh doanh. Tôi chưa bao giờ thay đổi quan điểm  này nhưng tôi đã nhận ra rằng, thực hiện điều đó trong lĩnh vực kinh doanh  như hiện nay sẽ khó lòng có thể phát triển nhanh được. Kế hoạch  mà tôi tâm đắc nhất khi đó là bắt đầu với việc đầu tư  tư bản, sau đó sẽ bán tất cả số cổ phiếu  và trái phiếu cần thiết khi cơ hội tới. Với số tiền thu được, tôi sẽ bước vào lĩnh vực kinh doanh. Kinh doanh  tốt không chỉ là sản xuất ra sản phẩm  có chất lượng  cao và thu được lợi nhuận  hợp lý mà kinh doanh  tốt phải mang lại cơ hội có thể đầu tư  cổ phiếu  và trái phiếu với mức giá cao. Vấn đề quan tâm  ở đây là cổ phiếu  và trái phiếu chứ không phải sản phẩm".

Nếu anh chỉ nghĩ đến đồng tiền trước mắt mà không quan tâm  đến sản phẩm  của mình thì anh sẽ luôn sợ bị thất bại và nỗi sợ hãi đó sẽ cản trở việc kinh doanh. Nó khiến anh sợ hãi cạnh tranh, không dám thay đổi cách thức kinh doanh  và không dám làm gì để thay đổi tình huống của mình. Thành công  sẽ đến với những người luôn nghĩ đến mục đích phục vụ công chúng trước và luôn làm việc  theo phương pháp hiệu quả nhất.

Ford nói: "Các nhà kinh doanh  tin rằng họ có thể làm được mọi việc nếu chịu đầu tư. Nếu lần đầu chưa thành công  thì có thể tái đầu tư. Quá trình tái đầu tư  chỉ đơn thuần là trò chơi thế chỗ đồng tiền may mắn vào đồng tiền rủi ro ở lần đầu tư  đầu tiên. Trong nhiều trường hợp, tái đầu tư  phát sinh do quản lý chưa tốt và kết quả mang lại chỉ giúp các ông chủ nghèo kéo dài tình trạng thê thảm thêm một thời gian  mà thôi. Nói cách khác, tái đầu tư  chỉ giúp ngày doanh nghiệp  bị phá sản đến chậm hơn. Còn với những người đầu cơ tài chính, tái đầu tư  chính là một kế sách tạm thời. Đồng tiền sẽ chẳng có ý nghĩa gì nếu không được đầu tư  vào một lĩnh vực cụ thể, nhưng nếu không kinh doanh  hiệu quả thì ta cũng không thể có lợi nhuận. Bởi vậy, các nhà kinh doanh  đầu cơ tự cho rằng mình đang đầu tư  tiền đúng chỗ, nhưng thực ra không phải vậy, họ đang lãng phí tiền.

Tôi xác định rõ ràng rằng sẽ không bao giờ làm trong một công ty  coi trọng đồng tiền hơn sản phẩm, hay các công ty  thuộc sở hữu của các giám đốc  ngân hàng  hoặc các thương gia. Và hơn nữa nếu không có cách nào để tiến hành việc kinh doanh  nhằm phục vụ nhu cầu của khách hàng  thì tôi cũng sẽ không kinh doanh. Đối với tôi, nền tảng duy nhất của kinh doanh  chân chính là để phục vụ công chúng.

Khi đã bán được hàng thì mối quan hệ  giữa nhà sản xuất  và khách hàng  vẫn chưa kết thúc. Ngược lại, đó mới chỉ là bắt đầu mối quan hệ  này mà thôi. Trong lĩnh vực kinh doanh  ô tô, khi ta bán được hàng thì đó mới là giai đoạn giới thiệu  sản phẩm. Nếu sản phẩm  của ta không mang lại dịch vụ  tốt cho khách hàng  thì tốt nhất là ta không nên giới thiệu  sản phẩm, nếu không, những quảng cáo  tồi đó sẽ làm khách hàng  thất vọng. Nếu một thương gia chỉ thu được tiền từ những gì anh ta bán thì anh ta sẽ chẳng có hy vọng được khách hàng  thưởng tiền hoa hồng.

Theo quan điểm  này, về sau chúng tôi  đã tạo ra sự cạnh tranh khốc liệt khi kinh doanh  ôtô  Ford. Giá cả và chất lượng  của loại xe này đã tạo ra một thị trường, thậm chí là một thị trường  lớn. Chúng tôi  đã làm được điều đó. Khách hàng  mua ô tô  của chúng tôi  sẽ tiếp tục được phục vụ chu đáo. Do vậy, nếu nó bị hỏng bất kỳ bộ phận gì, chúng tôi  sẽ có trách nhiệm sửa chữa ngay cho họ.

Tôi biết trên thị trường  đã xuất hiện thêm nhiều hình thức kinh doanh  mới nhưng đó chỉ là những cái tên trên danh nghĩa bởi thực ra các hình thức vẫn được tiến hành như cũ

Và tôi nhận ra rằng, trong cái ảo tưởng cuộc sống  là một trận đánh mà trong đó ta rất dễ bị thua nếu đi sai một nước cờ, thì con người  thường thích làm việc  theo thói quen. Mọi người thường sa đà vào các thói quen của mình. Điều này có thể giải thích tại sao ngay cả khi người ta đưa ra các phương pháp mới nhằm giảm bớt các thao tác và mệt mỏi trong sản xuất cho công nhân  thì chính những người công nhân  ấy lại phản đối gay gắt. Mặc dù người ta nghi ngờ rằng đó chỉ là một trò chơi thử thay đổi mình nhưng điều làm họ khó chịu nhất là nó tác động đến thói quen đã ăn sâu vào họ và khó lòng thay đổi được.

Các nhà kinh doanh  thường sa sút trong làm ăn vì họ luôn áp dụng phương thức cũ mà không chịu đổi mới. Bởi họ là những người không hiểu rằng ngày hôm qua đã là quá khứ và sáng hôm sau, họ thức dậy vẫn mang tư tưởng từ năm ngoái. Như thế, chúng ta gần như có một công thức là: cuối cùng khi một người đã tìm ra phương pháp cho mình thì anh ta nên tự xem lại bản thân  để biết trí óc của mình có làm việc  tích cực không. Sẽ là mối nguy hiểm khôn lường nếu anh ta là người luôn dập khuôn máy móc bởi vì sớm muộn anh ta sẽ bị văng ra khỏi vòng xoáy của cuộc sống.

Thế lực của đồng tiền đã khiến người ta luôn chịu áp lực rằng đã đầu tư  là phải có lợi nhuận, do vậy họ không mấy quan tâm  đến công việc  và chính những dịch vụ  của họ đã nói lên điều này. Đó là nguyên nhân  sâu xa của mọi vấn đề. Nó giải thích tại sao lương của công nhân  lại thấp, bởi vì công việc  không được tiến hành theo đúng hướng thì làm sao lương có thể cao được. Và nếu người ta không chú tâm vào công việc  thì làm sao có thể đạt hiệu quả cao trong công việc. Đa số mọi người không muốn phải gò bó trong công việc  của mình vì như thế, họ không được tự do làm những việc mình muốn".

"Tôi nhận ra rằng cạnh tranh được coi như một mối đe dọa trong đó người lãnh đạo  thông minh  sẽ đánh bại đối thủ  bằng cách tạo nên thế độc quyền  với những phương pháp riêng của mình. Trong thời gian  chiêm nghiệm cuộc sống  và công việc  kinh doanh, tôi chẳng có một phút thảnh thơi. Tôi có rất nhiều thời gian  cho công việc  vì chẳng bao giờ tôi rời công việc  của mình ra. Một người luôn bận bịu với công việc  và có nhiều vấn đề để suy nghĩ sẽ thành công. Một người luôn làm việc, chẳng bao giờ rời công việc  của mình ra, người mà luôn có tư tưởng tiến thân cuối cùng sẽ thành công. Nhưng liệu rằng anh ta có hạnh phúc  hơn một người chỉ làm hành chính, trong cuộc sống  vật chất và tinh thần hay không là điều tôi không thể đoán trước được bởi vì tôi không biết".

Bạn có ý kiến gì về bài viết Triết lý kinh doanh của ông chủ hãng xe hơi Ford này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Triết lý kinh doanh của ông chủ hãng xe hơi Ford bạn tại đây.