Giọt nước làm tràn li

Tại lễ ký ở Warsaw, cả quyền Thứtrưởng Ngoại giao Mỹ John  Rood và Ngoại trưởng  Ba Lan  Radoslaw Sikorskiđã phủ nhận mọi sự liên quan giữa lễ ký này và chiến sự ở Grudia. Chỉmới 24 giờ trước đây, ông Sikorski tuyên bố Mỹ đã đưa ra một đề xuấtmới, tốt hơn trong suốt vòng đàm phán mới nhất để đáp lại việc Ba Lanbác bỏ các điều khoản hồi tháng 7/2008.

Tuy nhiên, Bộ trưởng Quốc phòng BaLan đã nói về một mối liên hệ rõ ràng trên tờ Dziennik của Ba Lan:"Trên hết, dường như Mỹ đã thay đổi quan điểm  do tình hình ở vùngCaucasus. Trong mắt Washington, cuộc xung đột tại đó đã chứng tỏ rằngNga không phải là một đối tác ổn định đối với Mỹ’’.

Các cuộc đàm phán về thỏa thuận trênđã kéo dài gần hai năm, với việc Chính phủ  Ba Lan  miễn cưỡng thúc đẩythỏa thuận này trước sự phản đối mạnh mẽ và những lời đe dọa trả đũa từMoscow. Về phần mình, Washington  đã khước từ một số yêu sách của BaLan, đặc biệt là việc bán cho Ba Lan  các hệ thống  phòng không tiêntiến. Tuy nhiên, những lo ngại này đã bị gạt ra một bên khi chiến dịchquân sự của Nga  ở Grudia  bị phương Tây coi là dấu hiệu Nga  quyết tâmtái khẳng định ảnh hưởng của nước này tại Liên Xô  cũ.

Mỹ nói rằng lá chắn tên lửa này sẽbảo vệ Mỹ cũng như châu Âu  bằng cách chặn các cuộc tấn công tên lửa tầmxa từ cái mà Mỹ gọi là "các nước thù địch’’, chẳng hạn như Iran  vàTriều Tiên. Nằm giữa các nền dân chủ phương Tây như Đức ở phía tây,Belarus và lãnh thổ Kaliningrad của Nga  ở phía đông, các quan chức BaLan coi Nga  là mối đe dọa đối với an ninh của nước này còn lớn hơn cảIran.

Mặc dù là một thành viên  của EU và Nato  song  Chínhphủ Ba Lan  tin rằng chỉ có Mỹ mới có thể đảm bảo an ninh cho quốc gianày. Đó là lý do  tại sao trong nhiều tháng qua Warsaw đã thúc ép Mỹgiúp hiện đại hóa quân đội, đặc biệt là hệ thống  phòng không. Giờ thìMỹ đã đáp ứng các yêu cầu chính của Ba Lan  và đổi lại Ba Lan  chấp nhậnđể Mỹ đặt 10 tên lửa đánh chặn tại một căn cứ trên bờ biển Baltic.

Theo thỏa thuận, Mỹ tuyên bố sẽ giúpBa Lan  ngay lập tức trong trường hợp Ba Lan  bị một bên thứ ba  tấn công.Mỹ cũng hứa giúp Ba Lan  hiện đại hóa các lực lượng vũ trang. Và quantrọng hơn cả là Mỹ đã đồng ý đặt một số tên lửa Patriot và binh sĩ Mỹtrên đất Ba Lan.

"Chúng ta sẽ có hai chứ không phảimột trại lính Mỹ  tại Ba Lan. Chúng ta sẽ có một căn cứ bảo vệ toàn bộkhối Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương chống lại các tên lửa đạn đạo tầm xa.Chúng ta cũng sẽ có một nhóm tên lửa Patriot 96 được triển khai tại mộtđịa điểm ở Ba Lan, theo yêu cầu phòng vệ của Ba Lan. Đây là sự khởi đầucủa việc tăng cường khả năng phòng thủ cho Ba Lan  và làm cho liên minhBa Lan  - Mỹ trở nên vững chắc’’, ông Sikorski nói.

Ngoại trưởng Ba Lan  cũng nói với ông John  Rood: "Chỉ có những kẻ xấu xa mới nên sợ thỏa thuận của chúng ta’’.

Hậu quả

Nga đã phản ứng giận dữ, nói rằngthỏa thuận này sẽ làm xấu đi quan hệ với Mỹ - mối quan hệ  vốn đã bị kéocăng hết mức trong những ngày qua kể từ khi nổ ra chiến sự ở Grudia."Chính thỏa thuận này, chứ không phải sự chia rẽ Nga  - Mỹ về vấn đề NamOssetia, có thể làm gia tăng căng thẳng giữa hai nước’’, Chủ tịch  Ủyban đối ngoại của Hạ viện Nga  phát biểu tại Moscow.

Kremlin cho rằng hệ thống  tên lửaphòng thủ Đông Âu  sẽ làm mất cân bằng quân sự  trong khu vực  và là mộtcon ngựa thành Trojan  nhằm chống lại Nga. Mỹ đang vi phạm  các thỏathuận hậu Chiến tranh  lạnh không triển khai quân tại các nước thuộckhối Đông Âu  cũ.

Hệ thống này có quy mô nhỏ lúc banđầu song  có thể được mở rộng. Và trạm radar ở CH Séc, một bộ phận củalá chắn tên lửa Mỹ tại Đông Âu, có thể được sử dụng để do thám Nga. Ngacũng đe dọa chĩa tên lửa vào các căn cứ quân sự  của Ba Lan  nếu nước nàyđể Mỹ triển khai lá chắn tên lửa Đông Âu.

Quan hệ giữa Moscow  và Warsaw đã ấmdần sau khi Thủ tướng  Ba Lan  Donald Tusk lên nắm quyền vào cuối năm2007. Ông Tusk đã có chuyến thăm Nga  trước khi tới Nhà Trắng. Nga  cũngdỡ bỏ lệnh cấm các sản phẩm  thịt và nông phẩm của Ba Lan  trong khiWarsaw không còn phản đối việc khởi động các cuộc đàm phán về hiệp địnhđối tác mới giữa Nga  và EU.

Tuy nhiên, sau khi chiến sự ở Grudianổ ra, Ba Lan  đã lớn tiếng ủng hộ  Tổng thống  Saakashvili của Grudia,đồng thời kêu gọi cả Nato  và EU có những hành động  mạnh tay. Giờ vớiviệc ký kết thỏa thuận với Mỹ, quan hệ Nga  - Ba Lan  sẽ bị đóng băng, ítnhất là trong thời gian  tới. Phản ứng đầu tiên của Nga  trước việc Mỹ,Ba Lan  ký thỏa thuận sơ bộ trên là Ngoại trưởng  Nga  Lavrov đã hoãnchuyến thăm Warsaw.

Và với tình hình ở Grudia  hiện nay,quan hệ Nga  - Mỹ chắc cũng chịu chung số phận mặc dù các thỏa thuậntrên phải được Quốc hội Ba Lan  và Quốc hội CH Séc phê chuẩn.

Bạn có ý kiến gì về bài viết Tảng băng mới trong quan hệ Nga - Mỹ - Ba Lan này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Tảng băng mới trong quan hệ Nga - Mỹ - Ba Lan bạn tại đây.