Đó là bà Lê Thị Bảy, năm nay 80 tuổi. “Nhà có bảy anh em, anh Trọng là con đầu, còn tôi là con út. Sinh ra tôi không biết  mặt anh Trọng ra sao, chỉ nghe mẹ tôi kể anh là người thông minh, can đảm, dám cầm súng bắn chết một tên mật thám, nhưng không may bị giặc bắt và đưa lên máy chém” - bà Bảy bắt đầu câu chuyện về anh Trọng như thế.

Những năm tháng đó, làng quê Việt Xuyên nghèo đói  quanh năm. Trước sự áp bức của thực dân Pháp, ông Lê Hữu Đạt (thân sinh anh Lý Tự Trọng) cùng với một số người dân  bỏ sang Thái Lan  cầu thực. Với tinh thần yêu nước, trong một lần đánh đồn lính Pháp ở biên giới Thái - Lào, ông Đạt bị bắt. Đến khi được tự do, ông về tỉnh Na Khom sinh sống rồi nên duyên vợ chồng với bà Nguyễn Thị Sờm, một Việt kiều cùng quê và lần lượt sinh được bảy người con.

“Ở Thái Lan  gia đình  tôi vốn là nơi nuôi dưỡng cán bộ cách mạng. Nhờ sớm hiểu biết, khi nghe các chiến sĩ cách mạng  nói về cảnh lầm than, đau khổ của dân tộc  dưới chế độ thực dân phong kiến, anh Trọng đã sục sôi tinh thần yêu nước, chí căm thù giặc. Không lâu sau anh đi hoạt động  cách mạng” - bà Bảy kể.

Năm 1926, anh Trọng đi Quảng Châu  (Trung Quốc) học tập thì bà Bảy vẫn chưa chào đời. Đến những năm anh Trọng hoạt động  cách mạng  bí mật ở Sài Gòn  (1929- 1931) bà Bảy mới được sinh. Bà Bảy chưa tròn 2 tuổi, anh Trọng bị thực dân Pháp đưa lên máy chém. Sau khi anh Trọng mất, cha và các anh trai Lê Văn Đại, Lê Văn Năng, Lê Văn Tăng của bà Bảy vẫn tiếp tục con đường  làm cách mạng. Thực dân Pháp đã đến bắt mẹ và ba chị em bà giam vào nhà tù, một thời gian  mới thả về.

Năm lên 4 tuổi, bà Bảy mới thật sự nghe mẹ mình kể về anh Trọng. “Mẹ tôi kể năm 10 tuổi anh Trọng theo ông Nguyễn Ái Quốc làm cách mạng  và được Người đổi họ Lê sang họ Lý để hoạt động. Sau một thời gian  học tập ở Trung Quốc, anh Trọng được cử về Sài Gòn. Tại đây anh làm đủ mọi công việc, vừa làm nhiệm vụ liên lạc. Bao nhiêu công việc  được giao anh đều hoàn thành. Ngày 9-2-1931 tại Sài Gòn  đã diễn ra một cuộc mittinh lớn: tung truyền đơn, cờ đỏ búa liềm... Để bảo vệ cuộc diễn thuyết  của chiến sĩ cách mạng  Phan Bôi, anh Trọng đã bắn chết tên mật thám Legrant. Do quân lính tứ bề bao vây, anh Trọng đã bị bắt!”.

Giọng bà Bảy nghẹn lại khi nói về cái chết của anh Trọng: “Ngày thực dân Pháp đưa anh Trọng ra pháp trường xử chém, mẹ tôi cứ thẫn thờ đi tới đi lui, không ăn một hạt cơm, không nói nửa lời với ai. Nỗi đau mất con như xé nát ruột gan bà. Sau này cứ mỗi lần nhắc đến anh Trọng, bà lại không kìm nén được lòng mình, người lại đổ bệnh, hao gầy đi trông thấy. Đến khi mất, bà cũng cố ngước đầu nhìn bàn thờ anh Trọng lần cuối”.

Ngày 20-10, diễn ra lễ kỷ niệm trọng thể 95 năm ngày sinh của anh Trọng. Bà Bảy nói sự cống hiến của anh Trọng cho cách mạng  nước nhà đã được sử sách ghi tạc. Nhà thờ  anh Trọng chính là ngôi nhà thờ  họ Lê. Năm 1995, anh em  trong họ Lê đã quyên góp xây dựng  lại nhà thờ  họ mình, rồi dành một gian thờ anh Trọng. Từ đó du khách thập phương đến thắp hương mới gọi là nhà thờ  Lý Tự Trọng.

Bạn có ý kiến gì về bài viết Thăm nhà anh Lý Tự Trọng này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Thăm nhà anh Lý Tự Trọng bạn tại đây.