Giáo sư - nhà giáo nhân dân Lê Đình Kỵ: Ghi khắc trong nhiều thế hệ học trò - Bản có dấu.
Giao su - nha giao nhan dan Le Dinh Ky: Ghi khac trong nhieu the he hoc tro - Bản không dấu.

Đó là một đoạn hồi ức của giáo sư - nhà giáo  nhân dân Lê Đình Kỵ.Nhà nghiên cứu  lý luận, phê bình sắc sảoCó thể nói GS Lê Đình Kỵ đã xuất hiện với tư cách một nhà khoa học  bắt đầu từ những năm tháng giảng dạy ở Trường đại học  Tổng hợp Hà Nội. Cùng với vốn chữ Hán và tiếng Pháp được trau dồi trong những năm trước đó, ông bắt đầu học tiếng Nga  để dịch thuật các sách tham khảo về lý luận văn học và văn học Xô viết. Ông là một tấm gương tự học kiên trì và bền bỉ để tự đào tạo  thành một nhà trí thức, một giáo sư đại học. Ông cũng là một trong những người đầu tiên ở nước ta tham gia xây dựng  bộ giáo trình lý luận văn học được sử dụng ở nhà trường trong điều kiện mà giới nghiên cứu  và giảng dạy còn thiếu thốn rất nhiều tài liệu.GS Lê Đình Kỵ là nhà nghiên cứu  lý luận và phê bình văn học có tư duy sắc sảo và bút pháp nhuần nhị. Ông là tác giả  của hơn 20 cuốn sách  giá trị  như Các phương pháp nghệ thuật, Đường vào thơ, Truyện Kiều và chủ nghĩa hiện thực của Nguyễn Du, Cơ sở lý luận văn học, Tìm hiểu văn học, Thơ Mới - những bước thăng trầm, Trên đường văn học, Phê bình - nghiên cứu  văn học, Vấn đề chủ nghĩa lãng mạn trong văn học Việt Nam... Nổi bật trong số đó là công trình Truyện Kiều và chủ nghĩa hiện thực của Nguyễn Du, được khởi thảo năm 1965, trong dịp kỷ niệm 200 năm ngày sinh nhà thơ lớn, xuất bản lần đầu năm 1970 và đến nay đã in đến lần thứ tư. Trong lịch sử  nghiên cứu  và phê bình văn học ở nước ta, số công trình có may mắn và vinh dự được bạn đọc đón nhận như vậy không phải nhiều lắm. Nhiều thế hệ sinh viên  đã biết đến Truyện Kiều và chủ nghĩa hiện thực của Nguyễn Du như một giảng khóa đặc sắc ở đại học. Nhiều nhà nghiên cứu, phê bình đã tìm thấy ở đây không chỉ tư duy khái quát và khả năng kiến giải của một nhà lý luận, mà còn cả sự cảm thụ tinh tế của một ngòi bút phê bình.Vĩnh biệt GS - nhà giáo  nhân dân Lê Đình KỵSau thời gian  lâm bệnh nặng, do tuổi cao sức yếu, GS Lê Đình Kỵ đã từ trần lúc 9g40 ngày 24-10-2009 tại Bệnh viện  Thống Nhất, TP.HCM, thọ 87 tuổi.GS - nhà giáo  nhân dân Lê Đình Kỵ sinh ngày 4-4-1923 tại xã Điện Hồng (nay là Điện Quang), huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam. Ông tham gia hoạt động xã hội  từ trước Cách mạng  Tháng Tám.GS Lê Đình Kỵ là hội viên Hội Nhà văn VN, hội viên Hội Nghiên cứu  và giảng dạy văn học TP.HCM, nhiều năm liền là ủy viên BCH, chủ tịch  hội đồng lý luận - phê bình của Hội Nhà văn TP.HCM. Ông được công nhận chức danh GS năm 1984 và danh hiệu nhà giáo  nhân dân năm 1988.GS Lê Đình Kỵ được tặng Huân chương Kháng chiến chống Pháp hạng nhất, Huân chương Kháng chiến chống Mỹ hạng nhất, Huân chương Lao động  hạng nhất (1995), Giải thưởng Nhà nước  về văn học nghệ thuật (2001) và huy hiệu 60 năm tuổi Đảng  (2009).Linh cữu GS Lê Đình Kỵ quàn tại nhà tang lễ TP.HCM, số 25 Lê Quý Đôn, Q.3, TP.HCM. Lễ viếng bắt đầu lúc 7g ngày 25-10-2009. Lễ truy điệu lúc 6g30 ngày 28-10-2009. Sau đó đưa đi an táng tại nghĩa trang TP.HCM.Khoa văn học và ngôn ngữ(Trường ĐH KHXH&NV TP.HCM) Với tư cách là một nhà phê bình văn học, ngay từ khi xuất hiện lần đầu tiên trên báo Văn Nghệ  năm 1959, GS Lê Đình Kỵ đã chứng tỏ sự quan tâm  sâu sắc đối với công việc  của các nhà văn Việt Nam  hiện đại. Ông đã có nhiều bài viết kịp thời về các sáng tác của Tố Hữu, Chế Lan  Viên, Xuân Diệu, Huy Cận, Tế Hanh, Hoàng Trung Thông, Nông Quốc Chấn, Bằng Việt, Lưu Quang Vũ, Phạm Tiến Duật, Thanh Thảo... Ông cũng suy nghĩ về sứ mệnh của nhà phê bình qua các bài viết về Đặng Thai Mai, Hải Triều, Hoài Thanh... Cùng với mối quan tâm  dành cho văn học hiện đại, càng về sau GS Lê Đình Kỵ càng mở rộng tầm khảo sát của mình đến văn học quá khứ của dân tộc. Có thể nói ông là một trong những nhà nghiên cứu  đã có công vận dụng lý luận văn học để soi sáng vào những tác gia và tác phẩm  cổ điển mà giá trị  tưởng chừng đã ổn định, không cần gì phải bàn luận thêm. Ngoài Truyện Kiều, Văn chiêu hồn và thơ chữ Hán của Nguyễn Du, ông còn có những trang viết công phu về di sản lý luận của tổ tiên ta, về Nguyễn Đình Chiểu và Nguyễn Khuyến, Hồ Xuân Hương và Tú Xương, Chiêu Anh Các và Đông Kinh Nghĩa Thục, cả về những tác phẩm  văn học dân gian như Mỵ Châu  - Trọng Thủy, Chử Đồng Tử, Trương Chi...Thật ra cũng khó phân biệt rạch ròi đâu là tính chất nghiên cứu  và đâu là tính chất phê bình trong sự nghiệp  trước tác của GS Lê Đình Kỵ. Từ những ý kiến về thơ lãng mạn thời kỳ 1932-1945 được trình bày ở nhiều nơi, ông đã phát triển thành một chuyên khảo dày 350 trang có nhan đề Thơ Mới - những bước thăng trầm. Có thể nói đây là một thành quả mang dấu ấn rõ nét của thời kỳ đổi mới trong nghiên cứu  và phê bình văn học. Trước vị trí không thể thay thế được của Thi nhân Việt Nam  của Hoài Thanh và Hoài Chân, cuốn Thơ Mới - những bước thăng trầm  đã tiếp cận thơ lãng mạn 1932-1945 từ chỗ đứng của ngày hôm nay, nhìn lại lịch sử  vấn đề rất phức tạp của hiện tượng văn học này mà tìm cách “chiêu tuyết” cho nó.Là một nhà nghiên cứu  theo quan điểm  Mác-xít, GS Lê Đình Kỵ luôn khẳng định bản chất  xã hội  của văn học, đồng thời rất coi trọng những đặc trưng của văn học, đề cao sự độc đáo của phong cách  và cá tính  sáng tạo nơi những bậc thầy của nghệ thuật ngôn từ trong việc tái hiện đời sống và biểu hiện tâm hồn con người. Những bài viết của ông về Phong cách  trong văn học, Tư duy hình tượng và ngôn ngữ  văn học, Chân lý nghệ thuật, Nghề văn... chứng minh điều đó. Đó cũng là hướng đi mà ông trung thành trong thực tiễn phê bình.Phê bình văn học không phải là truy bứcTừ những trang viết của GS Lê Đình Kỵ toát lên một ý tưởng chủ đạo này: để phê bình có thể tác động tích cực đến tiến trình văn học và tồn tại được với thời gian, nhà phê bình phải là người đồng hành với người sáng tác và người đọc trong sự nghiệp  xây dựng  một nền văn học giàu tính nhân văn và đậm đà tinh thần dân tộc. Viết phê bình trước hết là để góp phần làm cho văn học đơm hoa kết trái và phát triển sinh sắc trong hi vọng, chứ không phải truy bức cho lụi tàn trong nỗi hoang mang và niềm sợ hãi.Trong nghiên cứu, phê bình, GS Lê Đình Kỵ vốn là người thận trọng khi đánh giá  những hiện tượng mới. Ông không bao giờ tán thành những biểu hiện cực đoan trong sáng tác và phê bình. Ông cũng chưa lần nào nặng lời dè bỉu làm nản chí những nỗ lực tìm tòi của các thế hệ đến sau. Đồng nghiệp và học trò nhìn thấy ở ông tấm gương của một nhà giáo, một nhà khoa học  luôn thể hiện tính đòi hỏi cao trong công việc, đồng thời một tấm lòng nhân ái, bao dung đối với lớp trẻ. Ông là một trong số ít giáo sư văn học mà uy tín vượt ra khỏi phạm vi trường ốc, tiếng nói học thuật được tôn trọng và thừa nhận rộng rãi trong giới sáng tác và bạn đọc nói chung.Giáo sư Lê Đình Kỵ ra đi, để lại một khoảng trống khó bù đắp trong giới nghiên cứu  và phê bình văn học. Hình ảnh  người thầy giáo khoan hòa, giản dị, đôi khi rụt rè và ngơ ngác trước cuộc đời sẽ mãi ghi khắc trong ký ức  nhiều thế hệ học trò. Và những trang viết tài hoa của thầy về Truyện Kiều, Thơ Mới... chắc chắn sẽ còn được nhiều lớp độc giả tìm đọc lại.Học hết bậc tiểu học ở một ngôi trường nhỏ cách nhà hai cây số, GS Lê Đình Kỵ ra Huế  học trung học ở Trường tư thục Việt Anh  và thi đậu tú tài phần thứ nhất tại đây. Sau đó, ông chuyển vào học năm cuối bậc trung học ở Trường Pétrus Trương Vĩnh Ký, Sài Gòn. Năm 1944, sau khi thi đậu tú tài phần thứ hai, GS Lê Đình Kỵ về lại Quảng Nam, khởi đầu  con đường  của một nhà giáo  từ những lớp dạy tư ở quê nhà. Khi Nhật đảo chính Pháp, ông hoạt động  trong phong trào thanh niên  Phan Anh ở Quảng Nam. Cách mạng  Tháng Tám nổ ra, ông tham gia khởi nghĩa ở Hội An, làm công tác  bình dân học vụ, thông tin  tuyên truyền và đã có ba năm phục vụ trong quân ngũ với nhiệm vụ của một cán bộ chỉ huy cấp tiểu đoàn.Sau khi xuất ngũ vì lý do  sức khỏe, từ năm 1952-1954 ông chuyển về dạy học ở Trường trung học Lê Khiết, một ngôi trường nổi tiếng của Liên khu 5 thời chống Pháp. Đầu năm 1955, ông tập kết ra miền Bắc, tiếp tục dạy học ở Trường cấp III Nguyễn Trãi  (Hà Nội), rồi Trường cấp III Lương Ngọc Quyến (Thái Nguyên). Từ năm 1958, ông được chuyển về dạy ở khoa ngữ văn Trường đại học  Tổng hợp Hà Nội, lúc này vừa mới thành lập được hai năm. Sau khi đất nước  thống nhất, ông được cử vào giảng bài tại Trường đại học  Văn khoa TP.HCM và đến năm 1980 chuyển hẳn về làm việc  tại trường này - nay là Trường đại học  Khoa học  xã hội  và nhân văn thuộc Đại học  Quốc gia  TP.HCM - cho đến ngày nghỉ hưu. Ở cả hai trường đại học, ông đều từng là chủ nhiệm bộ môn lý luận văn học và văn học Việt Nam  hiện đại.

Hiện tại chưa có bình luận nào về bài viết Giáo sư - nhà giáo nhân dân Lê Đình Kỵ: Ghi khắc trong nhiều thế hệ học trò!

Bạn có ý kiến gì về bài viết Giáo sư - nhà giáo nhân dân Lê Đình Kỵ: Ghi khắc trong nhiều thế hệ học trò này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Giáo sư - nhà giáo nhân dân Lê Đình Kỵ: Ghi khắc trong nhiều thế hệ học trò bạn tại đây.