Kỳ nhân phố núi Prao - Bản có dấu.
Ky nhan pho nui Prao - Bản không dấu.

Với bà con dân tộc  Cơtu, những gì về cán bộ Đoàn Ating Tinh còn hấp dẫn hơn chuyện ma quỷ  thánh thần…

Camera thương hiệu  ATT

Lúc nào anh cũng chăm chỉ tìm kiếm  đồ điện tử  trong đống hàng cũ - Ảnh: Nam Cường

Tin báo bão khẩn cấp, trời nặng như chì, hì hục khiêng xe máy  qua khỏi dốc Kiền sạt lở, đáng lẽ nhấn ga chạy tuốt lên Tây Giang (Quảng Nam), nhưng cơn mưa nặng hạt bất chợt cùng âm thanh ầm ĩ của tiếng loa từ nhà Gươl ở phố núi Prao (Đông Giang) níu chân tôi lại.

Thật may, ở đó, tôi gặp được kỳ nhân phố núi, với chiếc camera  có một không hai. Thì thầm nhỏ nhẹ kéo Ating Tinh ra khỏi đám đông về nhà, chúng tôi  được nghe câu chuyện đầy kỳ thú về những sáng chế mà chàng cán bộ Đoàn thị trấn Prao từng làm dân làng khiếp sợ và thán phục.

Căn nhà mới sáng trưng trong màn mưa âm u chật chội bởi ti vi và đầy rẫy những linh kiện điện tử, Ating Tinh phấn khích lôi ra khoe ngay với tôi chiếc camera  có in chữ ATT (tức là Ating Tinh). Một thương hiệu  không lẫn vào đâu. Sự sáng tạo  của Ating Tinh đúng là không thể tin được. Ating Tinh kể, đam mê sáng chế có trong anh từ những năm học lớp 1.

“Hồi đó mình còn nhớ là năm 1991, nhà sát vách núi, lần đầu tiên theo mẹ ra đường cái, thấy chiếc xe đạp hai bánh bon bon thật thích mắt, đêm về nằm nghĩ, xe đạp chạy bằng sắt được, sao không chạy bằng gỗ ?” - Ating Tinh nhớ lại.

Thế là ngay sáng hôm sau, cây ổi bự trước nhà bị cậu bé Tinh gọi đám bạn đến hạ xuống. Hì hà hì hục mất hai ngày cũng xong phần khung. Đến bánh xe, Tinh gỡ tấm ván để bồ lúa của mẹ, mất thêm ba ngày đục đẽo. Xong chạy sang nhà hàng  xóm xin đoạn xích, dùng đinh đóng răng cưa làm líp, thế là chiếc xe bằng gỗ hoàn chỉnh. Tinh kể: “Chiếc xe chạy được hai chục vòng thì mình ngã nhào, khung gỗ gãy đôi. Mình trật khớp tay. Bà con thì bảo thằng Tinh này bị ma nhập rồi, mau cúng Giàng thôi, không thì con ma nó vật chết tươi”.

Hai năm sau đó, nhà Ating Tinh chuyển ra gần đường cái, sát bên cửa hàng sửa chữa điện tử  xoàng xĩnh của một người tên Ngọc, hành trình đam mê sáng chế đồ điện tử  của Tinh mới bắt đầu phát lộ. “Mới học cấp 1, nhưng nhiều lúc mình làm anh Ngọc phát cáu vì cái gì cũng xin, từ đoạn dây điện đến cái đài hỏng. Đến lúc xin không cho thì mình mua. Hồi đó mình hay nghỉ học đi lấy mật ong trên rừng, bán được nhiều tiền lắm. Cứ đến mùa ong, mình lại có trăm ngàn mua đài cũ”.

Có linh kiện, Ating Tinh sáng chế ra cái máy thu âm  làm khiếp vía cả làng. Nguyên do sáng chế ra chiếc máy thu âm  của Ating Tinh thật đơn giản: tìm heo lạc ! Anh nhớ lại: “Hồi đó nhà mình nuôi heo thả rừng, mười con đi thì chỉ năm con về, heo mất tìm không được, xót của lắm cán bộ à. Nhiều lần đặt bẫy, heo chui vào nhưng rồi bị thú dữ ăn mất. Mình mới mày mò làm ra cái máy thu âm, găm vào bẫy ngồi chờ ở nhà”.

Kỷ niệm làm cả làng Gừng xôn xao, hồi đó là năm 1995, bẫy heo nhà Ating Tinh đặt ở đồi Kacoong, cách nhà chừng cây số. Cả sáng, bà Alăng Poom – mẹ của Tinh giục con lên tìm heo, vậy nhưng thằng con trai  “hâm hấp” của bà cứ chúi đầu vào cái máy kỳ dị. Buổi trưa, khi cả nhà đang ăn cơm, bỗng nghe tiếng éc éc. Ông Ating Đhiar – bố của Ating Tinh giật mình hô hoán cả làng đến nghe.

Ating Tinh đang “tác nghiệp” tại lễ hội miền núi Quảng Nam  2006 -Ảnh: Trần Tuấn

Bà con bản Gừng, nam phụ lão ấu đến lạy Ating Tinh như tế sao, tưởng người của Giàng. Sau khi được anh giải thích, ai nấy mới hoàn hồn, rằng tiếc kêu của heo được bắt qua máy thu âm. Ông Ating Đhiar ngồi ngẩn mặt, nhớ lại: “Nói dại, hồi đó mình cứ tưởng thằng Tinh bị Giàng bắt tội, ngày nào cũng cúng tế”. Ating Tinh cười: “Từ ngày nhà mình có cái máy thu âm, không lúc nào mất heo nữa. Cứ lạc là nó lại kêu éc éc trong máy thôi”.

Câu chuyện chiếc máy thu âm  chưa lắng xuống thì một ngày đẹp  trời của năm 1999, người làng Gừng lại thấy Ating Tinh loay hoay trên mái nhà, lắp đặt hai mũi tên bằng gỗ ngang, nối dây điện với một cái volume cũ để dưới nhà. Ating Tinh giải thích, đó là chiếc... máy đo gió.

Gió thổi chiều nào, mũi tên quay sang hướng đó, gió mạnh hay yếu thì kim đồng hồ  ở volume đều thể hiện rõ. Người làng Gừng lại mừng như bắt được vàng dưới sông A Vương. Sau chiếc máy đo gió, đến máy tuốt lúa, máy đo chiều cao thì người bản Gừng đã quá quen thuộc với tài năng của Ating Tinh.

Nhưng đến chiếc máy camera  mang thương hiệu  ATT thì tiếng tăm của Ating Tinh đã len qua dãy Trường Sơn, kẻ trên người dưới đều trố mắt thán phục trước sự kiên trì và trí thông minh  của Ating Tinh. Anh nhớ lại: “Phải mất ba tháng, phá hỏng nhiều chiếc đài rađiô, nhiều đầu thu mình mới hoàn thành cái camera  ATT”. Chiếc máy mang thương hiệu  ATT cũng thay đổi hẳn cuộc sống  của Ating Tinh, giúp anh cưới vợ, làm kinh tế  và hoạt động  Đoàn năng nổ...

Không bằng cấp mà như... giáo sư

Già làng Ating Neh tự hào: “Đi khắp các huyện miền núi Quảng Nam, tìm không ra ai giỏi như thằng Ating Tinh làng mình đâu. Nó quay cho nhiều đám cưới  ở làng rồi mà có lấy tiền bao giờ đâu. Sinh ra cái thằng thiệt là tài giỏi, thiệt là tốt bụng”.

Bây giờ, ngoài công tác  Đoàn với chức danh là Phó bí thư Đoàn thị trấn Prao, Ating Tinh là chủ của một cửa hàng sửa chữa tivi, đồ điện, khách khứa lúc nào cũng tấp nập. Cũng nhờ có cái máy ATT mà lễ lạt nào ở Đông Giang, đích thân Ating Tinh quay phim, thu thành băng tặng miễn phí  cho huyện. Alăng Thị Vũ – vợ anh Tinh, một cô gái  đẹp hiếm có của người dân  tộc Cơtu, cũng là “thành quả” của thương hiệu  ATT.

Ating Tinh cười: “Cô ấy đẹp nhất xã, trẻ hơn mình 4 tuổi, chẳng dám mơ tới bao giờ. Nhưng nhờ lần mình vác máy đi quay đám cưới, gặp nhau, cô ấy cứ khúc khích cười. Mình biết cô ấy mê máy tức là thích chủ nhân của nó rồi nên mạnh dạn “ano hay ati” (Anh yêu em).

Thế là gật, thế là cưới. Bây giờ thì có thằng cu 5 tuổi rồi”. Alăng Thị Vui một mình quán xuyến hai sào ruộng nước cùng năm hécta rẫy, vậy mà da cứ trắng bóc, mắt đen huyền lúng liếng. Chị cười: “Để cho chồng em yên tâm đi quay bà con với làm công tác  Đoàn, mình em làm hết”.

Thanh niên bản Gừng cũng như thị trấn Prao giờ coi Ating Tinh như thần tượng, nhất là khi tận thấy anh chụp ảnh tươi cười bên Chủ tịch  nước Nguyễn Minh Triết. Alăng Pa – một đoàn viên trước nay hay uống rượu, gây gổ, sau được Ating Tinh khuyên nhủ, giờ đã bỏ rượu, quyết theo anh Tinh học nghề điện tử.

 Alăng Pa khoái chí: “Anh Tinh là nhất rồi, không có anh ấy, mình vẫn là cái hũ rượu. Hoạt động  Đoàn vui lắm, vừa đi giúp dân, lại có ca hát, mình bỏ được rượu rồi”. Anh Huỳnh Văn Tân – Phó Chủ tịch  UBND  thị trấn Đông Giang, cũng không giấu được vẻ tự hào: “Chuyện về Ating Tinh thì nhiều lắm, nói mãi không hết.

Bản thân tôi cũng không hiểu vì sao Tinh lại giỏi như thế. Nó cứ mày mò, phát minh hết máy này ra máy khác, mới học xong phổ thông, không bằng cấp mà như giáo sư vậy. Còn công tác  Đoàn thể thì khỏi chê rồi”.

Dù đã kín đáo kéo Ating Tinh về nhà nói chuyện, nhưng khi anh lôi chiếc máy ATT ra khoe, trẻ em  người già bản Gừng lại kéo đến nhà, như thể lần đầu tiên được thấy. Ating Tinh khoe với tôi: “Mình sắp chế tạo thành công  chiếc máy phát tín hiệu. Nhỏ thôi, nó gắn vào từng đồ vật như cây bút, chùm chìa khóa. Khi rời xa người 1m, máy sẽ kêu bípbíp. Xong sẽ tặng anh một cái”...

Tôi lại lên xe vượt đại ngàn Trường Sơn, găm trong mình lới hứa của Ating Tinh, rồi sẽ đến lúc dùng sản phẩm  của kỳ nhân phố núi.

Tất cả những “phát minh”, anh đều tặng dân bản, bởi vậy, Ating Tinh giống như thánh sống ở làng Gừng. Và với cách cống hiến hết mình vì công tác  Đoàn, không dưới ba lần, chàng trai Ating Tinh là đại diện cho thanh niên  sống đẹp huyện Đông Giang, được ra Hà Nội kể về bản làng Cơtu và chiếc máy hiệu ATT của mình.

Hiện tại chưa có bình luận nào về bài viết Kỳ nhân phố núi Prao!

Bạn có ý kiến gì về bài viết Kỳ nhân phố núi Prao này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Kỳ nhân phố núi Prao bạn tại đây.