Trong bối cảnh ngày càng cần nhu cầu hợp tác về kinh tế, đối phó thiên tai và một số lĩnh vực khác, Nhật đã đưa ra đề xuất “Cộng đồng Đông Á” trong khi phía Úc đưa ra đề xuất “Cộng đồng châu Á  - Thái Bình Dương” tại cuộc họp 16 nước gồm ASEAN, Trung Quốc, Nhật, Hàn Quốc, Ấn Độ, Úc và New Zealand.

Theo Kyodo, Thủ tướng  Nhật Yukio Hatoyama cho biết ông hi vọng các lĩnh vực hợp tác sẽ bao gồm thương mại, đầu tư, tài chính, môi trường, đối phó thiên tai, trao đổi nhân lực. Không muốn làm mích lòng đồng minh  chính là Mỹ, Thủ tướng  Hatoyama khẳng định ông hi vọng Washington  cũng sẽ có vai trò trong khối kinh tế  mô hình kiểu Liên minh châu Âu  (EU) này. Thủ tướng  Nhật cho rằng khu vực  với hơn một nửa dân số  toàn cầu  nên nhắm tới mục tiêu “lãnh đạo thế giới”. Hiện chưa rõ vai trò của Mỹ sẽ được triển khai thế nào.

Thủ tướng Úc Kevin  Rudd trong khi đó đề xuất việc thành lập cộng đồng  châu Á  - Thái Bình Dương, có thể triển khai vào năm 2020, trong nỗ lực tăng cường ảnh hưởng của Úc tại khu vực. Kế hoạch  của Úc cũng sẽ bao gồm cả Ấn Độ  và Mỹ tham gia cộng đồng. Các kế hoạch  do Úc và Nhật đề xuất sẽ được xây dựng  trên cơ sở một loạt hiệp định chung về thương mại  tự do với ASEAN. Các quan chức cho biết sẽ nghiên cứu  tính khả thi của một hiệp định chung giữa ASEAN, Trung Quốc, Nhật Bản  và Hàn Quốc.

Trong khi đó Trung Quốc  tỏ ra khá hờ hững với hai kế hoạch  này. Thông điệp của Thủ tướng  Trung Quốc  Ôn Gia Bảo tập trung vào đề xuất sáu điểm về tăng cường quan hệ với ASEAN, trong đó nhấn mạnh vào hiệp định thương mại  vừa ký giữa Trung Quốc  - ASEAN  và thúc đẩy xây dựng  cơ sở hạ tầng cho khối.

Trong nội bộ, các nhà lãnh đạo  ASEAN  cũng tái khẳng định cam kết về việc thành lập cộng đồng  kinh tế  - chính trị chung vào năm 2015. Về đề xuất của Nhật và Úc, Thủ tướng  Thái Lan  Abhisit Vejjajiva tỏ ra khá dè dặt khi cho rằng “ASEAN phải hội nhập vững chắc trước khi gia nhập một cộng đồng  lớn hơn”.

Các nước ASEAN  sẽ chính thức gỡ bỏ phần lớn hàng rào thuế quan bắt đầu từ ngày 1-1-2010 trong nỗ lực tạo mô hình khu vực  kinh tế  giống EU. Khoảng 87% hàng hóa sẽ được gỡ bỏ các loại thuế trong đợt này.

Hội nghị thượng đỉnh Đông Á  là một phần trong các hội nghị liên quan của Hội nghị thượng đỉnh ASEAN  lần thứ 15. Tại cuộc gặp hôm qua, các vấn đề về hạt nhân  CHDCND Triều Tiên, tình hình tại Myanmar cũng được đề cập trong buổi thảo luận. Các nhà lãnh đạo  16 nước sau đó đã ký thỏa thuận chung về việc tăng cường hội nhập, trong đó có đẩy mạnh hợp tác về thay đổi khí hậu và phòng chống thiên tai.

Bế mạc Hội nghị cấp cao ASEAN

Chiều 25-10 đã diễn ra lễ bế mạc Hội nghị cấp cao ASEAN  lần thứ 15 cùng với việc chính thức công bố Việt Nam  đảm nhiệm cương vị chủ tịch  ASEAN  bắt đầu từ ngày 1-1-2010. Thủ tướng  Nguyễn Tấn Dũng đã có bài phát biểu quan trọng  trong đó nhấn mạnh hợp tác ASEAN  có tầm quan trọng  chiến lược đối với Việt Nam, khẳng định Việt Nam  quyết tâm thực hiện thành công  trọng trách chủ tịch  ASEAN  2010.

Thủ tướng nêu bật trọng tâm ưu tiên trong năm chủ tịch  ASEAN  2010  là: góp phần tăng cường đoàn kết và liên kết ASEAN, hoàn tất việc đưa Hiến chương  ASEAN  vào cuộc sống, đẩy mạnh thực hiện có hiệu quả lộ trình xây dựng  Cộng đồng  ASEAN, mở rộng quan hệ hợp tác giữa ASEAN  với các đối tác. Theo đó, Việt Nam  đã đưa ra chủ đề cho năm ASEAN  2010  là “Hướng tới Cộng đồng  ASEAN: từ tầm nhìn đến hành động”.

Chiều cùng ngày, Thủ tướng  Nguyễn Tấn Dũng và đoàn đại biểu Việt Nam  đã rời Hua Hin, kết thúc chuyến tham gia Hội nghị cấp cao ASEAN  15. Bên lề hội nghị, hôm qua Thủ tướng  đã có cuộc tiếp Thủ tướng  Ấn Độ  Manmohan Singh. Cả hai thủ tướng  đều bày tỏ hài lòng trước quan hệ đối tác chiến lược đang phát triển  tốt trên nhiều lĩnh vực, đặc biệt là kinh tế, thương mại  và đầu tư.

Bạn có ý kiến gì về bài viết Nhật, Úc cạnh tranh ý tưởng cộng đồng khu vực này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Nhật, Úc cạnh tranh ý tưởng cộng đồng khu vực bạn tại đây.