Gửi người con gái Hà Nội - Bản có dấu.
Gui nguoi con gai Ha Noi - Bản không dấu.

Ngày ấy cứ sau ba tháng huấn luyện, những chàng “lính tò te” sẽ lại hành quân vào Nam. Chúng tôi  tập hành quân, tập bắn súng, tập chiến thuật và cả bồi dưỡng chính trị. Đến ngày chuẩn bị hành quân thì đùng một cái cấp trên bảo chúng tôi  được ra Hà Nội. Mơ chăng? Không. Đúng là thật. Cả đợt tân binh của tôi được ra Hà Nội.

Trận địa pháo tại Hoàng Mai những năm chiến tranh  chống Mỹ. Ảnh tư liệu.Chả là đơn vị tôi toàn những học sinh, sinh viên  của các trường đại học  nên được cấp trên bổ sung vào đơn vị bộ đội tên lửa để bảo vệ bầu trời Thủ đô. Đó là vào giữa năm 1972 lịch sử, trước khi B52 đánh vào Hà Nội. Bây giờ nghĩ lại mới thấy cấp trên chuẩn bị cho chiến dịch  “Điện Biên phủ trên không” này chu đáo  như thế nào.

Nhưng đó là chuyện của các bạn tôi. Tôi không có cái may nắm ấy vì trong danh sách được ra Hà Nội lại không có tên mình. Anh Hạnh, Trung đội trưởng bảo tôi được cấp trên “chấm” để đưa đi đào tạo  cán bộ khung chuyên huấn luyện chiến sỹ chi viện cho chiến trường. Đây là một vinh dự vì những người xuất sắc  mới được chọn. Chả biết xuất sắc  là thế nào nhưng trường hợp này tôi không thích cái “xuất sắc” ấy. Nỗi buồn dâng lên đến ăn cũng không ngon, Anh Hạnh động viên  nhưng tôi vẫn muốn xin được đi. Tình cảm không xong, anh liền xẳng giọng: Đây là mệnh lệnh phải chấp hành. Trong quân ngũ khi đã là mệnh lệnh thì không thể nào làm khác được, “quân lệnh như sơn” mà.

Nghĩ bạn bè  được ra thành phố, mình ru rú ở lại cái xứ miền Trung đầy nắng và gió mà lòng se lại.

Rồi những ngày học tập làm anh cán bộ “đầu bình, cuối cán” cũng qua nhanh. Có thể nói ba tháng tân binh không thấm vào đâu với nửa năm học làm “cán bộ”.

Nhưng thôi, trong đời lính, chuyện gian khổ, chuyện thiếu thốn vật chất và tinh thần là điều rất bình dị, cả dân tộc  ta chịu đựng, cả nhiều thế hệ chịu đựng thì chúng tôi  có thấm vào đâu. Tuy nhiên có những mong ước, có những điều bình dị mà nếu trong hoàn cảnh  bình thường thì quá ư đơn giản, nhưng vào thời gian  đó là cao siêu, vượt ra khỏi khả năng của con người.

Đó là chuyện về anh Tám, một cán bộ của Nông trường Sao Vàng, và mong ước có một lần ra thăm Thủ đô. Anh Tám là chiến sỹ của tiểu đội tôi.

Ngày đó lần đầu tiên làm cán bộ. Cái A2 (tiểu đội 2) của tôi toàn những bậc đàn anh. Các anh đều là những cán bộ được tổng động viên  vào lính. Nếu đợt nhập ngũ của chúng tôi  toàn những cậu học sinh, sinh viên  thì đợt này toàn là cán bộ đang công tác. Có anh đã là cán bộ của huyện hoặc Trưởng một trạm xá. Cho đến bây giờ tôi không nghĩ, mặc dù ít tuổi nhất, là em út của tiểu đội nhưng lại là “thủ trưởng” của các anh và được các anh quí mến đến thế.

 

Tám không phải là người duy nhất trong đơn vị chưa một lần ra thăm Hà Nội. Tuy vậy ở Tám trái tim luôn hướng về Hà Nội. Chả là ngày còn công tác  ở Nông trường, Tám đã yêu một cô giáo  người Hà Nội. Sau khi tốt nghiệp đại học  cô được phân công về đây dạy học. Chuyện tình của họ cũng trầm bổng, lúc thăng, lúc giáng như bản nhạc nhưng chưa đạt đến cao trào. Cô trở về Hà Nội khi “giải yến chưa bắc xong cầu” để chàng về thăm. Tuy thế, dẫu xa cách nhưng trong tim họ vẫn luôn nhớ về nhau.

Biết tôi có anh chị công tác  ở Hà Nội, và đã được ra Thủ đô, Tám cứ suýt xoa: Thế là nhất cậu rồi đấy nhé. Được ra thăm Hà Nội, được dạo trên đường Thanh Niên, được ngắm Tháp Rùa và nhất là được nhìn Kỳ đài, nơi Bác Hồ đứng đọc Tuyên ngôn độc lập  và đọc diễn văn mỗi dịp 2-9 thì dẫu có chết cũng sướng.

Chả là năm 1970, nhân kỷ niệm 2-9, bố mẹ tôi “thưởng” cho một chuyến ra Thủ đô  nhân kết quả học tốt.

Dạo ấy ta vừa ký Hiệp định ngừng bắn với Mỹ. Và từ vĩ tuyến 20 trở ra chúng đã ngừng ném bom.

Tôi vẫn nhớ như in cái đêm tàu đưa chúng tôi  ra Hà Nội. Dạo đó đường sắt đã được khôi phục nhưng tàu thì cũ kỹ và bò chậm như rùa. Từ quê ra Hà Nội có hơn trăm cây số mà đi mất gần hai mươi giờ. Đi từ tối hôm trước mãi đến 9 giờ sáng hôm sau mới đến ga Hàng Cỏ. Lần đầu đi tàu cái gì cũng lạ. Tàu thì tối như bưng, phải dùng đèn dầu…

Mặc dù thời gian  ở Hà Nội ít song  tôi cũng đến được nhiều nơi. Nhớ nhất là lần đầu tiên dự đám cưới  của người Hà thành. Thấy cô dâu đánh son phấn tôi hỏi chị tôi: đám cưới  cũng có biểu diễn  văn nghệ  hay sao hả chị. Vì tôi thấy mấy cô giống như các diễn viên văn công ấy. Chị tôi cười bảo đó là cô dâu và người phù dâu. Thật là ngố. Ở quê có bao giờ thấy ai đánh phấn bôi son đâu. Nhất là lại thấy mấy cái mái tóc “phi-dê” thì lạ lắm. Cứ như cái tổ cò ở quê tôi vậy.

Thường vào những đêm chủ nhật  không phải sinh hoạt, anh Tám thường hay rủ tôi lên quả đồi gần đơn vị để đón ánh trăng và hóng gió. Đời lính cũng có những giây phút thật nên thơ. Hai đứa thường ngồi trên bãi cỏ mà đón những làn gió từ phía đồng bằng thổi về.

Khu vực đơn vị đóng quân rất nhiều hoa Giẻ. Mùa hoa nở, hương cứ như mời gọi, man mát dịu dàng. Những cơn gió đem hương hoa ban phát cho cả một vùng. Quả đồi chúng tôi  lên cũng toàn cây Giẻ. Dạo đấy đang mùa hoa. Cả quả đồi ngào ngạt hương. Tóc chúng tôi  như được đằm trong hương hoa. Thỉnh thoảng tiếng chim Đa Đa “khó khăn khắc phục” lại cất lên, đưa trời đất về cõi hồng hoang của thuở cha ông đi khai sơn phá thạch. Những lúc như thế, Tám thường khẽ hát bài “Hướng về Hà Nội” của nhạc sỹ Hoàng Dương. Tâm trạng của anh lúc đó cũng giống như tâm hồn người nhạc sỹ đi kháng chiến vẫn luôn ngóng về Hà Nội. Giọng Tám thật da diết:

“…Hà Nội ơi, hướng về thành phố  xa xôi; Ánh đèn giăng mắc muôn nơi áo màu tung gió chơi vơi; Hà Nội ơi, phố phường dài ánh trăng mơ; Liễu mềm nhủ gió ngây thơ  thấu chăng lòng khách bơ vơi; Hà Nội ơi, những ngày vui đã ra đi, Biết người có nhớ nhung chi; Hết rồi giây phút phân ly; Hà Nội ơi, dáng huyền tha thướt đê mê; Tóc thề thả gió lê thê; Biết đâu ngày ấy anh về".

Biết tôi có cô bạn cùng học phổ thông hiện là sinh viên  của Trường Tổng hợp. Tám bảo chỉ còn mấy ngày nữa là kỳ nghỉ hề sẽ đến, cậu phải viết thư mời cô lên thăm đơn vị. Chỉ còn hơn tháng nữa là chúng mình sẽ rời hậu phương hành quân vào Nam. Chia tay gặp được người từ Hà Nội về là món quà quí giá đó. Tám bảo tôi nhất định phải mời bằng được cô bạn gái.

Lính đặc công trên đường vào Sài Gòn  - Nguồn ảnh: imageshack.us

Không biết có phải sự mong mỏi của Tám, hay vì một “đáng minh quân” nào đó ban phát cho mà cô bạn tôi đã lên đơn vị thật. Cứ như là có bàn tay  của ai đó đã sắp đặt. Vì nói với Tám là sẽ làm nhưng tôi có viết thư mời bạn lên thăm đâu.

Hôm đó tôi đang lên lớp một bài về quân sự  cho cả đơn vị. Tám trực ban. Thấy anh xăm xăm chạy vào lớp, tôi đã hơi ngạc nhiên, tưởng có chuyện gì hệ trọng lắm. Anh ghé tai tôi báo tin: Bạn gái  lên. Nghe mấy tiếng đó, trong tôi như có luồng điện chạy qua sống lưng. Mặt bừng đỏ. Cố dấu sự lung túng trước mọi người, tôi nhờ anh tiếp “khách” hộ. Giảng xong bài tôi sẽ về.

Hôm ấy cả tiểu đội vui như Tết. Ngoài tôi ra phải là anh Tám.
Sau này tôi đã đi nhiều nơi, ở nhiều cơ quan, nhưng cái tình của người lính ngày ấy vẫn theo tôi đi suốt cuộc đời. Đồng đội tôi coi khách trong tiểu đội cũng là người thân của mình. Và hơn thế, không chỉ trong tiểu đội, cả anh em  trong Đại đội, cả Thủ trưởng của tôi cũng vậy. Các anh đều đến để chia vui. Lại còn tạo mọi điều kiện vật chất để chúng tôi  tiếp khách.

Ngoài nhiệm vụ chỉ huy ban “hậu cần” lâm thời, anh Tám còn là nhà “ngoại giao” tài ba đối với bạn gái  của tôi. Vì bạn tôi có rất ít thời gian  nên muốn ra về. Thế mà anh đã “thuyết khách” thành công  và bạn tôi đã ở lại ăm cơm cùng đơn vị sau đó mới về.

Trong khi “tiệc tùng thịnh soạn” anh mới có dịp để “Hướng về Hà Nội”. Nào là Trường Tổng hợp, về khoa văn nơi đào tạo  những “nhà văn” tương lai của đất nước  nơi bạn tôi đang học, anh hỏi cả về đường Thanh niên, nơi Hồ Tây lộng gió… Rồi anh ước ao có một chiều thả bộ bên những hàng “liễu rũ như mơ” trên con đường  ấy. Có lẽ cái xóm Cầu mới là nơi anh dành để hỏi nhiều nhất…chỉ có tôi mới hiểu tại sao Tám lại hỏi kỹ đến thế. “Cô giáo của anh” sinh ra ở đấy. Anh hỏi nhiều đến nỗi để anh em  phải nhắc: Thôi dành thời gian  để “Thủ trưởng” còn “hỏi thăm người Hà Nội” chứ.

Dịp đấy cũng là kỳ anh thu hoạch tài sản  về Hà Nội nhiều nhất. Bởi vì sau đó chúng tôi  hành quân đi chiến đấu, ít có dịp nói về Hà Nội nữa.

Không cùng đơn vị vì do phải chia đi các hướng khác nhau, nhưng chúng tôi  vẫn cùng địa bàn hoạt động  và vẫn biết tin tức  của nhau.

Tôi không thể nào tin được vào cái buổi chiều đầu năm 1975 ấy. Đơn vị của Tám nhận lệnh nghi binh đánh địch ở hướng Kon Tun để cho đại quân bí mật chuyển hướng vào Buôn Ma Thuột, thực hiện đòn đánh chiến lược. Trong một trận nổ súng nghi binh, Tám đã anh dũng hy sinh. Anh ngã xuống nơi ngã ba Dông Dương, mái nhà của tình đoàn kết Việt - Lào - Căm pu chia.

Nghe tin bạn hy sinh, tôi không thể nào cầm được nước mắt. Dù cố kìm lòng nhưng nó cứ chảy hoài, chảy mãi. Ôi thế là cái ao ước cuối cùng của bạn tôi không thể nào thực hiện được. Chỉ một chiều vàng Hồ Tây, được đi dưới những hàng liễu rũ…

Vâng! Bây giờ thì mơ ước như của bạn tôi ai cũng rất dễ thực hiện. Từ những nơi rất xa xôi của cả nước, chỉ một vài giờ bay, bạn cũng có thể sẽ được đi dưới bóng những hàng cơm nguội, được đằm trong hương hoa sữa, được ngắm chiều vàng Hồ Tây và với những con thuyền bạn có thể vào phủ Tây Hồ hay đi dạo khắp mặt hồ mênh mông sóng nước ấy bằng con đường  thủy.

Nhưng có được như vậy, cả thế hệ chúng tôi  đã ra đi, rất ít người được quay lại để thực hiện được cái mơ ước mà bây giờ bạn tưởng như cỏn con ấy.

Vâng bây giờ Hà Nội không chỉ là của Hà Nội, Hà Nội là của cả nước. Hà Nội phải xứng đáng để những người ngã xuống không phải tủi lòng.

Trong tôi lại vang lên những giai điệu mà Tám vẫn hát và muốn gửi gắm: “Hà Nội ơi, nỗi lòng gởi gấm cho nhau, nhớ hoài chỉ biết thương đau, đắng cay chờ những kiếp sau”.

Người bạn gái  của anh có còn nhớ những giai điệu này không.

Hà Nội ngày đầu hạ

Hiện tại chưa có bình luận nào về bài viết Gửi người con gái Hà Nội!

Bạn có ý kiến gì về bài viết Gửi người con gái Hà Nội này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Gửi người con gái Hà Nội bạn tại đây.