Kỳ họp Quốc hội (QH) lần này diễn ra trong bối cảnh kinh tế  khó khăn,nhiều vấn đề về kinh tế  - xã hội  nổi lên trong thời gian  qua được cửtri trông đợi đưa ra tháo gỡ. Trao đổi với Tuổi Trẻ  trước phiên khaimạc, phó chủ nhiệm Ủy ban  Kinh tế  QH LÊ QUỐC DUNG cho biết:

- Kỳ họp QH lần này diễn ra trong điều kiện nền kinh tế  nước ta đang chịu sự tác động của suy giảm kinh tế  thế giới  rất lớn nên vấn đề được cử tri  cả nước quan tâm  là tình hình kinh tế  - xã hội. Hiện nay, tốc độ tăng trưởng của chúng ta đang có chiều hướng giảm, vấn đề thu nhập, việc làm, đời sống của người dân; vấn đề sản xuất, kinh doanh  của doanh nghiệp; vấn đề xuất khẩu; vấn đề ngân sách nhà nước  đang chịu tác động theo xu hướng giảm.

Vì thế, kỳ này QH sẽ bàn, đánh giá  bổ sung tình hình kinh tế  năm 2008, triển khai nhiệm vụ năm 2009. Các giải pháp chống suy giảm phải làm sao đảm bảo khôi phục sản xuất, kinh doanh, tạo động lực thu hút đầu tư… Cũng do suy giảm kinh tế, nhiều doanh nghiệp  thu hẹp sản xuất, một bộ phận lao động  bị mất việc làm. Do vậy, chắc chắn QH phải bàn vấn đề trợ cấp  thất nghiệp như thế nào, hỗ trợ các doanh nghiệp  thu hút việc làm  ra sao.

QH cũng sẽ bàn, xem xét một số chỉ tiêu kinh tế  của năm 2009  mà nghị quyết QH kỳ họp thứ 4 đã quyết nhưng do tác động suy giảm kinh tế, đến nay các chỉ tiêu đó bị ảnh hưởng, có thể không đạt được, trong đó chỉ tiêu quan trọng  nhất là GDP. QH kỳ trước quyết GDP năm 2009  tăng 6,5% nhưng đến nay chắc chắn chỉ tiêu này sẽ không đạt nên Chính phủ  điều chỉnh xuống khoảng 5%.

Ủy ban Kinh tế  đã thẩm tra báo cáo của Chính phủ, nhiều đại biểu băn khoăn 5% cũng khó đạt vì xuất khẩu  đang trên đà giảm, tăng trưởng xuất khẩu  dự kiến chỉ đạt 3-5%. Việc xuất khẩu  giảm sẽ chi phối đến thu ngân sách, trong khi chúng ta phải tăng lương, đảm bảo các yêu cầu về an sinh xã hội, do đó QH phải bàn đến vấn đề thu chi ngân sách như thế nào để điều chỉnh, khống chế chỉ tiêu bội chi ngân sách.

Bên cạnh đó, QH sẽ tiến hành giám sát vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm. Đây là vấn đề ngày càng bức xúc, đặc biệt trong lúc thế giới  đang đứng trước dịch cúm A/H1N1, dịch tiêu chảy.

Ông Lê Quốc Dung

“Đặc biệt, kỳ họp này QH sẽ xem xét một số vấn đề kinh tế  - xã hội  nổi lên như dự án khai thác bôxit ở Tây nguyên - một vấn đề được dư luận  xã hội  rất quan tâm. Dự án này đã triển khai nên QH sẽ trao đổi, thảo luận  nhiều. Có ý kiến cho rằng Chính phủ  phải có báo cáo riêng, có ý kiến nói Chính phủ  lồng vấn đề bôxit vào báo cáo bổ sung về kinh tế  - xã hội.

Tôi cho rằng vấn đề quan trọng  hiện nay là phải cân nhắc những vấn đề cả trước mắt và lâu dài, vì nếu khai thác chỉ để xuất khẩu  nguyên liệu  thô thì không kinh tế. Nếu xuất nguyên liệu  thô thì chỉ nên làm giới hạn để rút kinh nghiệm  cho sau này làm tốt hơn. Nhưng vấn đề an ninh quốc phòng không thể tính bằng tiền nên phải cân nhắc. Tôi nghĩ QH sẽ rất quan tâm  nội dung  này”.

- QH với Chính phủ  luôn đi đến thống nhất  xây dựng  chỉ tiêu tăng trưởng ở mức tốt nhất. Nhưng đấy là ý chí chủ quan, còn quá trình thực hiện chịu tác động của khách quan. Lần này phải điều chỉnh giảm chỉ tiêu GDP bởi chúng ta chịu tác động của suy giảm kinh tế  thế giới, thị trường  xuất khẩu  bị thu hẹp, sản xuất bị thu hẹp.

Nhưng dù sao cũng phải nhận thấy một điều là tính dựbáo về tăng trưởng vẫn còn hạn chế, chưa có tầm nhìn xa. Chúng ta luônluôn muốn xây dựng  chỉ tiêu cao, chạy theo số lượng, thành tích  mà chưachú ý đảm bảo tăng trưởng chất lượng. Đấy là cái nên rút kinh nghiệm.Không nên cứ chạy theo tăng trưởng cao quá để rồi dồn hết vốn, huy độnghết nguồn lực, ngân sách đầu tư  cho tăng trưởng. Có thể tăng trưởngkhông cao lắm nhưng giảm được đầu tư  của Nhà nước, tăng đầu tư  của cácthành phần kinh tế  khác thì hiệu quả hơn rất nhiều và Nhà nước  đỡ phảitốn vốn từ ngân sách. Hoặc tăng trưởng vừa phải nhưng giữ được chỉ sốgiá cả không tăng cao, giá trị  đồng tiền ổn định thì đảm bảo lợi íchcủa xã hội.

Muốn thế Chính phủ  phải làm tốt việc dự báo, đánh giá,lựa chọn phương án trình QH. QH phải làm tốt việc xem xét, thẩm tra,thảo luận và lựa chọn phương án tốt.

* Đối với vấn đề bôxit, có ý kiến cho rằng việc Chính phủ  báo cáo QH một việc đã triển khai nên sẽ không còn nhiều ý nghĩa?

- Thứ nhất, nếu QH thấy đúng ở phạm vi QH phải quyếtvề chủ trương thì vẫn nên làm vì nó đảm bảo sự nghiêm túc về mặt pháplý. Thứ hai, đây là dự án quan trọng, tác động về nhiều mặt, dù QHquyết sau khi đã triển khai thì cũng có sự cân nhắc đúng đắn để triểnkhai tổ chức khai thác đến mức độ nào, phạm vi nào, thời hạn nào, trêncơ sở đó sẽ tăng cường sự giám sát của QH trong quá trình triển khai.

Vì thế tôi nghĩ vấn đề này đưa ra QH dù muộn cũng cònhơn là nếu nó đúng phải đưa ra QH mà lại không đưa ra. Tuy nhiên, rútkinh nghiệm từ chuyện này, QH đang nghiên cứu  để cân nhắc những loại dựán đó cũng phải được kiểm soát.

* Thưa ông, ở những phiên chất vấn trước, có thànhviên Chính phủ  giải trình quá dài khiến đại biểu không còn thời gianchất vấn, cử tri  có thể trông đợi gì ở phiên chất vấn lần này?

- Điều này phụ thuộc vào điều hành của chủ toạ phiênhọp và việc tiếp thu ý kiến của thành viên  Chính phủ. Tôi cho rằng đểcác phiên chất vấn chất lượng  thì phải coi đó là hoạt động  bình thườngcủa nhà nước  pháp quyền, là thể hiện của quá trình dân chủ ngày càngtốt hơn chứ không nên coi đó là vấn đề nặng nề. Càng thực hiện thườngxuyên thì càng thúc đẩy bộ máy nhà nước  hoạt động  tốt hơn, đất nướcphát triển tốt hơn.

Nếu chất vấn hình thức kéo dài, không đáp ứng được sựmong muốn của cử tri, hiệu lực chất vấn không cao sẽ rất tác hại về mặtdư luận cũng như thực tế điều hành, giám sát hoạt động  của đất nước.Thậm chí nếu làm mạnh dạn, chúng ta có thể lấy ý kiến đại biểu QH nhậnxét xem thành viên  nào trả lời chất vấn, thực hiện chất vấn tốt.

Bạn có ý kiến gì về bài viết Quốc hội rất quan tâm vấn đề bôxit này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Quốc hội rất quan tâm vấn đề bôxit bạn tại đây.