Cuộc cách mạng  trong ngành chế tạo trực thăng đang hứa hẹn cho ra đời các trực thăng siêu tốc, trực thăng không người lái và trực thăng siêu an toàn.

Trực thăng siêu tốc là yếu tố then chốt sẽ làm nên cuộc cách mạng. Các cường quốc trực thăng Mỹ, Nga  và châu Âu  đều đang rất chú trọng đầu tư  cho các dự án chế tạo trực thăng siêu tốc có khả năng vượt qua giới hạn tốc độ 350 km mỗi giờ hiện nay.

Người tiên phong X2

Hãng chế tạo trực thăng hàng đầu thế giới  Sikorsky Aircraft của Mỹ đi tiên phong trong lĩnh vực này. Tháng 6/2005, họ đề xuất dự án phát triển một tổ hợp các công nghệ  gọi là X2 TECHNOLOGY để chế tạo trực thăng siêu tốc. Các công nghệ  của X2 có thể mang lại cho trực thăng những khả năng mới chưa từng có, không chỉ tăng gấp đôi tốc độ, còn cải thiện các tính năng bay khác như bay cao, khả năng cơ động và tiếng ồn nhỏ.

Mô hình trực thăng siêu tốc X2 Technology. Ảnh: gizmag

Hạn chế cố hữu của trực thăng thông thường là không thể bay nhanh. Các trực thăng một rotor quạt có xu hướng tròng trành ở tốc độ cao vì các lá cánh quạt khi quay lùi bị mất lực nâng. Bởi vậy, Sikorsky Aircraft đã lựa chọn giải pháp sử dụng thiết kế  hai cánh quạt rotor đồng trục quay ngược chiều nhau cho mẫu trình diễn thử nghiệm  X2 để cân bằng tổn thất lực nâng do các lá cánh quay lùi ở mỗi bên, tạo lực nâng đều ở cả hai bên, đồng thời ở đuôi X2 còn được lắp bộ cánh quạt đẩy ở đuôi để tạo lực đẩy tối đa, công suất của động cơ được chia giữa rotor chính và bộ cánh quạt đẩy ở đuôi.

X2 là mẫu trực thăng đa nhiệm, có thể đáp ứng các yêu cầu tương lai của cả Lục quân và Lực lượng đặc biệt Mỹ với các nhiệm vụ chiến đấu khác nhau như: đổ bộ, trinh sát vũ trang, chi viện tầm gần, tìm-cứu chiến đấu và các ứng dụng không người lái, cũng như có thể dùng làm trực thăng chở khách.

X2 là mẫu trực thăng đa nhiệm. Ảnh: fightglobal.com

Mẫu trực thăng chiến thuật hạng nhẹ (LTH) trình diễn công nghệ  X2 bay thử lần đầu ngày 27/8/2008. Chuyến bay dài 30 phút này đã mở đầu chương trình  bay thử X2. Ngày 4/5/2009, Sikorsky trưng bày công khai mô hình X2 TECHNOLOGY LTH. X2 sẽ là trực thăng có tốc độ cao nhất thế giới  hiện nay, 460 km một giờ, bay nhanh hơn trực thăng tiến công AH-64 Apache 147 km một giờ và nhanh gần gấp đôi UH-60 Black Hawk vốn có tốc độ 250 km một giờ.

Trực thăng bay với tốc độ 800 km mỗi giờ

Ngành chế tạo trực thăng Nga  coi phát triển các mẫu trực thăng tiên tiến, trong đó có trực thăng siêu tốc tương lai là một trong những ưu tiên của mình và thành công  trong lĩnh vực này sẽ quyết định  vị thế của họ trong 10 năm tới và giúp họ đạt tham vọng tăng thị phần trên thị trường  thế giới  từ 2-4% hiện nay lên tới 15% trước năm 2015. Không chịu thua kém Sikorsky Aircraft, các hãng trực thăng nổi tiếng của Nga  là MVZ Mil và Kamov cũng đang ráo riết thúc đẩy dự án trực thăng siêu tốc thế hệ mới có tốc độ cao gấp hai lần tốc độ của các trực thăng hiện đại.

Mô hình trực thăng siêu tốc Ka-90. Ảnh: missiles

Tại Triển lãm  trực thăng quốc tế  HeliRussia-2008 (15-17/5/2008), các viện thiết kế  Mil và Kamov của Nga  đã giới thiệu  một lúc ba mẫu trực thăng siêu tốc tương lai là Mi-Х1, Ка-92 và Ка-100 (còn gọi là Ка-90). Đặc biệt là “khí cụ bay dạng trực thăng” chở khách siêu tốc Ka-90 với một động cơ phản lực lưỡng mạch có thể bay với tốc độ siêu tưởng đối với trực thăng là hơn 800 km mỗi giờ.

Trực thăng tương lai của Nga  sẽ có tốc độ sánh với máy bay không dưới 500 km mỗi giờ nhờ sử dụng hệ thống  điều khiển mới (cánh quạt đẩy có vector lực kéo thay đổi) và các cánh quạt cải tiến. Hiện nay, Nga  bắt nghiên cứu  định hình diện mạo và các thông số chính của trực thăng tương lai ở hai loại hạng trung (8-10 tấn) và hạng nặng (15 tấn) với sự tham gia của các hãng MVZ Mil và Kamov. Cả hai dự án đều đang ở giai đoạn nghiên cứu  tiền khả thi. Sau điều chỉnh các thông số và đánh giá, Nga  sẽ lựa chọn lấy một dự án để tiến hành chế tạo trực thăng thử nghiệm  trong vòng 7 năm. Các dự án Ka-90 và Mi-X1 tiếp tục được giới thiệu  tại triển lãm  HeliRussia-2009 diễn ra từ ngày 21-23/5/2009 vừa qua.

Trực thăng “nhảy dù” RUMAS-245

Trong lĩnh vực chế tạo trực thăng, người Nga  vốn nổi tiếng về các ý tưởng độc đáo như: trực thăng hai rotor quạt đồng trục (trực thăng Kamov), trực thăng có cơ cấu phóng ghế lái (Ka-50, Ka-52) và nay là trực thăng “nhảy dù” RUMAS-245. Cũng tại Triển lãm  HeliRussia-2009, Công ty  OOO “Viện Thiết kế  Maslov” của Nga  đã giới thiệu  trực thăng siêu an toàn RUMAS-245 với hệ thống  cứu nạn hành khách tích cực.

Các kỹ sư giới thiệu  mô hình trực thăng nhảy dù RUMAS-245. Ảnh: kbmaslova.ru

Về cấu tạo, RUMAS-245 là trực thăng hai động cơ, gồm một cabin chở được 5 người (một phi công) và phần thân máy bay; cabin và thân máy bay có thể tách rời nhau và đều được lắp hệ thống  dù cứu nạn. Khi lâm vào tình trạng khẩn cấp, phi công chỉ cần kích hoạt hệ thống  cứu hộ tích cực là cabin tách khỏi thân trực thăng, các hệ thống  dù lắp trên cả trên cabin và thân trực thăng đã tách bung ra giúp cả hai phần hạ cánh an toàn xuống mặt đất.

Như vậy, cabin của trực thăng có thể biến thành khoang cứu nạn cho hành khách và phi công. Việc chế tạo mẫu chế thử đầu tiên đã bắt đầu và trực thăng đầu tiên có khoang cứu hộ RUMAS-245 sẽ ra đời trước năm 2010.

Bạn có ý kiến gì về bài viết Công nghệ trực thăng của tương lai này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Công nghệ trực thăng của tương lai bạn tại đây.