Nhung loai cay thuoc bo nap am (Nepenthales) sinh ra hai loai la, trong do mot loai co chuc nang bat con trung (co hinh am). Nhin be ngoai loai la bat con trung giong chiec giay moccasin nho mau xanh luc. Ben trong la hinh am co long rang. Do la vong tron chua cac gai nho huong xuong duoi va bao quanh loi vao am. O phia tren am co mot nap de ngan chan nuoc mua (neu nuoc mua vao qua nhieu thi cac enzyme tieu hoa se bi hoa tan het). Nap co vo so te bao trong va mo nen con trung de lam tuong do la mot mang cua bau troi.

Khi con moi roi vao la, nap se nhanh chong up xuong de no khong the thoat ra. Sau do con moi se truot xuong phan cuong la, noi co rat nhieu enzyme tieu hoa dang cho san. Nhung gan day cac nha sinh vat hoc cua Dai hoc  Cambridge (Anh) va Dai hoc  Royal Roads (Canada) phat hien ra rang co mot loai cay nap am chi “an” phan dong vat chu khong bat con trung. Do la loai Nepenthes lowii.

Khi chua den giai doan truong thanh, Nepenthes lowii phat trien tren mat dat va bat con trung. Nhung trong giai doan truong thanh chung bam vao cac cay leo va cac loai thuc vat cao hon. Nhom nghien cuu  lap dat nhieu camera  de theo doi hoat dong  cua nhieu cay loai nay trong mot khu rung tren nui cao thuoc dao Borneo, Indonesia.

Nhung doan phim  cho thay loai chuot tru nui (Tupaia montana) thuong nhay len cay, liem mat o mat duoi cua nap roi tha phan vao am. Tham chi mot doan video  con cho thay chuot tru con danh dau cay ma chung thuong leo len bang cach co xat co quan  sinh duc cua chung vao nap truoc khi tut xuong. Hanh vi do cho thay moi con chi gan bo voi mot "nha ve sinh" nhat dinh.

“Ve mat co ban thi do la mot nha ve sinh ly tuong danh cho chuot tru. Tai do chung vua duoc an, lai vua cam thay an toan. Chung toi  khong nhin thay nhung chiec la hinh am bat con trung. Ro rang chung da mat kha nang do”, Jonathan Moran, mot nha khoa hoc  cua Dai hoc  Royal Roads, phat bieu.

Sau khi xem xet ky, cac nha khoa hoc  nhan thay la cua loai Nepenthes lowii da tien hoa rat nhieu de hap thu duong chat tu phan. Chang han, mat trong cua am khong tron nhu am cua nhung loai chuyen bat con trung. Nho do ma chuot tru khong gap nguy hiem neu chang may roi vao trong am. Trong am co mot ranh de phan co the troi xuong phan cuoi cua am khi troi do mua. Am luon moc o phan cuoi cua la va phai chiu suc nang cua chuot tru nui (khoang 150 g). Vi the no rat cung, dai va duoc nhieu canh nang do.

Chuot tru nui se chang bao gio nham lan “nha ve sinh” quen thuoc cua chung voi nhung chiec la binh thuong, boi vi tri cua nap va am dam bao rang nhung con vat luon huong mong ve phia am khi chung liem mat o nap.

Theo Moran thi kha nang hap thu chat dinh duong tu phan dong vat co y nghia to lon doi voi cay khi chung song tren nui, noi con trung rat hiem. Nhom nghien cuu  nhan thay phan chuot dap ung 57-100% nhu cau nito cua cay.

Minh Long (theo Livescience)

Ban co y kien gi ve bai viet Chuot tru nui co nha ve sinh rieng nay? Hay goi suy nghi, binh luan, danh gia, loi khuyen ... cua ban ve bai viet Chuot tru nui co nha ve sinh rieng ban tai day.