Là giáo viên  tiểu học, chị Thảo và chồng biết được tác dụng của máy tính  đối với trẻ nhỏ. Cả nhà có một chiếc máy tính  vừa để bố mẹ làm việc, vừa để 2 đứa nhỏ nhà chị vừa học vừa chơi. Đứa lớn học lớp 6 cũng đã học vi tính ở trường. Đứa nhỏ 5 tuổi cũng theo anh tập gõ, biết vào trang web  chơi game, vẽ hình của trẻ. Anh chị rất vui vì thấy cả hai đứa đều thích máy tính. 

Máy tính được dạy và học ngay từ cấp Tiểu học. Ảnh: Hải Phương.“Bây giờ nó gõ còn nhanh hơn cả mình. Thỉnh thoảng soạn giáo án gặp chỗ khó, hỏi cu anh là chỉ được cho mẹ rồi”, chị Thảo nói. 

Anh chị không cấm các cháu chơi game. Cứ hoàn thành xong bài tập thì chiếc PC là thế giới  để anh em  tự chơi với nhau. Thỉnh thoảng bố mẹ kiểm tra xem vào các website  gì, chơi như thế nào thôi.

Hai ba tháng gần đây, hóa đơn điện thoại  di động của chị tăng lên mấy trăm nghìn so với bình thường mà không hiểu tại sao. Cho đến khi em trai của chị Thảo báo cho chị biết ông con trai  lấy hết cả điện thoại  của ông ngoại, cậu, mợ, … để nhắn tin  “nuôi” thú ảo trên mạng thì chị mới vỡ lẽ.

Hóa ra cậu trai lớn chơi game  online. Để có được tiền mua đồ đạc, vũ khí, cậu phải nạp tiền để “nuôi”. Thế là cứ thấy điện thoại  của ai, cậu cũng mượn để xem, nghịch game  rồi tranh thủ “nhắn” luôn 1-2 cái tin SMS nạp tiền. Vì số tiền ít nên không ai để ý.

Em trai chị Thảo cũng vô tình phát hiện ra tin nhắn này khi xem lại những tin đã gửi. Vốn là dân tin học  lại cũng từng ham mê game  nên đọc nội dung  là anh biết ngay loại tin gì. Căn cứ vào thời gian  gửi và người có thể gửi trong nhà thì chỉ có cậu cháu trai láu lỉnh. Xem điện thoại  của những người khác trong nhà thì đều có một vài cái tin nạp tiền kiểu như vậy cho cùng 1 tài khoản.

“Mình dùng máy đã không thạo, chỉ có thể xem chúng nó không làm gì bậy trên máy thôi. Làm sao mà biết đến cả những trò như thế này nữa”, chị Thảo nói. “Chắc thời gian  gần đây phải thi, rồi bố đi công tác  nên không ai đưa đi chơi, cứ lấy điện thoại  của mẹ ra nạp tiền thôi”.

Quản lý máy tính  không khó hơn lập thời gian  biểu 
 
Sớm tiếp xúc với máy tính  thì tốt, nhưng phải được quản lý, hướng dẫn  chặt chẽ. Ảnh: H.P.Khi chia sẻ  với phóng viên VietNamNet, thái độ  của phụ huynh gần như chia làm 2 cực. Một số ít thì kiên quyết “cấm tiệt” game, thậm chí không cho trẻ tiếp xúc với máy tính  khi ở trường chưa có chương trình  học. 

“Biết là con thạo máy tính, thạo Internet  thì tốt, mai mốt đi xin việc kiểu gì chả phải có cái món này. Nhưng cứ thấy chúng nó lên mạng tán chuyện linh tinh, rồi rủ rê, chơi game  quên làm bài… lại thấy lo. Mình đi làm cả ngày, chúng nó ở nhà lấy ai quản lý được?”, chị Hoàng Thị Nguyệt (Hà Nội), chia sẻ.

Phần đông đồng ý cho “chơi” máy tính  sớm thì tốt, nhưng lại băn khoăn không biết  quản lý như thế nào. Nhiều khi cả nhà có được chiếc máy tính  dùng chung, nếu chặn kỹ quá thì lại gây phiền toái cho người khác.

“Em vẫn muốn bọn trẻ vào internet, nhưng chỉ được vào 1 số trang do em chọn trước thôi. Đồng thời phải thuận tiện cho ông bà (của bọn trẻ con) đọc nhiều trang khác (nhập password). Trong nhà có phải ai cũng thạo máy tính  đâu, bày cho các cụ mệt lắm”, thành viên  có nick  tnt2tnt trên diễn đàn  Voz Forums, chia sẻ.

Máy tính đã rất phổ biến, nhưng ít người có đủ kiến thức  hoặc chú tâm để có thể xây dựng  được “chiến lược phòng thủ” hoàn chỉnh cho con cái sử dụng.

“Nhiều người băn khoăn việc quản lý con cái dùng máy tính  không quản lý được, muốn tìm kiếm  công cụ bổ trợ. Những công cụ đó đã được nhà sản xuất  phần mềm tính toán và tích hợp sẵn trong hệ điều hành”, anh Nguyễn Trung Hiếu, một kỹ thuật  viên máy tính  nói. “Quan trọng là khi nào thì các bậc phụ huynh muốn tìm hiểu và học cách sử dụng công cụ đó thôi”.

Anh Hiếu cho biết anh cũng có cô con gái  học lớp 3 và rất khoái máy tính. Chiếc máy ở nhà được lập 3 tài khoản sẵn: 1 tài khoản cho bố và mẹ, 1 tài khoản riêng cho Cún Bông – con anh, và 1 tài khoản Guest. Đương nhiên tài khoản cho bố mẹ là có quyền quản trị. Anh Hiếu thiết lập quản lý (Parental Controls) giờ giấc hoạt động, phần mềm và website  để con có thể tự bật máy tính. Cuối mỗi ngày, anh bật máy tính  và có thể xem được báo cáo con gái  đã làm gì, học gì trên máy trong ngày.

“Nếu không biết  thì gọi là khó, nhưng thực ra việc này cũng chỉ tốn thời gian  tương đương với việc thảo luận  lập thời gian  biểu cho con. Xét cho cùng thì điều đó là đáng làm”, anh Hiếu nói.

Parental Controls tích hợp sẵn trong Windows  Vista có đầy đủ công cụ quản lý về thời gian, phần mềm, chặn website,... để quản lý con trẻ dùng máy tính.

Chọn đúng phần mềm sẽ làm tăng hứng thú

Từ góc độ giáo dục, cô Trương Thúy Mai, giáo viên  tin học  trường Tiểu học  Ban Mai (Hà Đông, Hà Nội), lại cho rằng việc tìm kiếm  các nội dung  phù hợp sẽ làm cho trẻ hứng thú với máy tính  hơn.

“Hiện có rất nhiều phần mềm giáo dục cho lứa 3 - 7 tuổi, cả của nước ngoài  và Việt Nam  sản xuất. Các phần mềm này vừa là học nhưng vừa là chơi nên không gây căng thẳng”, cô Mai nói. 

Đã có rất nhiều phần mềm vừa học, vừa chơi cho các em 3 - 7 tuổi do Việt Nam  sản xuất. Ảnh: H.P. Ở độ tuổi mầm non thì nhiều phần mềm hơn, dù chủ yếu là luyện gõ phím 10 ngón, vẽ tranh, tô màu. Lên bậc tiểu học có thêm các phần mềm luyện toán, luyện tiếng Việt, ghép vần, Bút chì thông minh, Trò chơi Cổ tích,... trên Internet  cũng có cả kho tàng website  dành cho trẻ em  như socnhi.com, Yahoo! Kids,… 

“Khác với người lớn, dạy máy tính  cho trẻ con thì cái gì cũng phải làm mẫu vài lần rồi để các con tự làm. Chỉ cần cho các con ghi nhớ 1 điều: khi nào thấy biển hiệu có chữ X trong vòng tròn đỏ thì không được làm gì tiếp mà gọi cô ngay”, cô Mai nói. “Có những con rất nhanh, chỉ cần làm mẫu 1 lần, thậm chí nhìn cô hướng dẫn  bạn bên cạnh là cũng có thể tự làm được”.

Trên thực tế, việc cho trẻ sớm tiếp xúc với máy tính  giúp khả năng nhận thức phát triển tốt hơn dù "sử dụng" máy tính  dưới hình thức nào, có thể là đánh máy, chơi trò chơi, hay thậm chí chỉ di chuột.

Tại Mỹ, chuyên gia  nhi học Xiaoming Li (Đại học Wayne) và nhà tâm lý Melissa Atkins (Đại học Ohio  State) đã tìm hiểu thời gian  tiếp xúc với máy tính  của hơn 100 trẻ từ 3 đến 5 tuổi qua cha mẹ, đồng thời đánh giá  sự phát triển nhận thức và mức độ sẵn sàng học hỏi của các em bằng các bài test đặc biệt.

Kết quả cho thấy, những trẻ sớm sử dụng máy tính  một mình hoặc cùng với người thân có kết quả cao hơn so với những em không có cơ hội tiếp cận với thiết bị này. Điều đó chứng tỏ các kỹ năng sử dụng máy đã vô tình kích thích khả năng nhận thức, giúp trẻ chuẩn bị tốt hơn cho những năm đầu đi học. Trẻ có thể dùng máy tính  theo nhiều cách, từ chơi trò chơi, dùng phần mềm tự học, xem hình ảnh  cho tới việc quan sát và bắt chước cha mẹ, anh chị sử dụng máy.

Bạn có ý kiến gì về bài viết Dạy trẻ dùng máy tính: Thà vẽ đường cho hươu... chạy đúng! này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Dạy trẻ dùng máy tính: Thà vẽ đường cho hươu... chạy đúng! bạn tại đây.