Các nhà vũ trụ học thuộc UC Irvine đã phát hiện hai siêu tân tinh xa nhất từng được biết đếnsử dụng một kỹ thuật  mới có thể giúp tìm kiếm  những ngôi sao  đang chết ở rìa vũ trụ.

Phương pháp này có tiềm năng cho phép các nhà thiên văn học nghiên cứu  một số những siêu tân tinh đầu tiên và mở rộng hiểu biết của chúng ta về sự hình thành thiên hà, sự thay đổi của thiên hà theo thời gian  cũng như sự hình thành Trái Đất.

Jeff Cooke, tiến sĩ danh dự McCue về vật lý và thiên văn học, người báo cáo phát hiện trên tạp chí  Nature ngày 9 tháng 7, cho biết: “Khi các ngôi sao  nổ tung, chúng đẩy vật chất vào không gian. Cuối cùng, trọng lực phá vỡ những vật chất để hình thành nên một ngôi sao  mới. Những ngôi sao  mới này có thể có các hành tinh  xung quanh, ví dụ như Trái Đất”.

Vụ nổ siêu tân tinh mà Cooke và các đồng nghiệp phát hiện xảy ra cách đây 11 tỷ năm. Vụ nổ siêu tân tinh xa nhất được biết đến trước đây xuất hiện khoảng 6 tỷ năm trước.

Eta Carinae, một ngôi sao  thuộc thiên hà Milky Way cách Trái Đất 7500 năm ánh sáng, sẽ trở thành một một siêu tân tinh tương tự như những gì Jeff Cooke và các đồng nghiệp phát hiện thấy. Ngược lại, siêu tân tinh mới được phát hiện lại xa hơn hàng triệu lần. (Ảnh: NASA)

Vụ nổ siêu tân tinh xuất hiện khi một ngôi sao  khổng lồ  (có trọng lượng gấp 8 lần mặt trời) kết thúc cuộc đời trong một vụ nổ lớn và cực sáng. Cooke nghiên cứu  những ngôi sao  lớn hơn (có trọng lượng gấp 50 đến 100 lần mặt trời) đẩy một phần khối lượng của nó ra những khu vực  xung quanh trước khi chết. Khi những ngôi sao  như vậy nổ tung, vật chất gần đó sáng rực lên trong nhiều năm.

Thông thường, các nhà vụ trụ học tìm kiếm  siêu tân tinh bằng cách so sánh các bức ảnh  được chụp ở những thời điểm khác nhau của cùng một vùng trời và tìm kiếm  những thay đổi. Bất cứ một nguồn sáng mới nào có thể là một siêu tân tinh.

Cooke cũng áp dụng ý tưởng này. Ông sử dụng những bức ảnh  được chụp trong nhiều năm rồi so sánh chúng với những bộ ảnh từ những năm khác.

Cooke cho biết: “Nếu bạn sắp xếp những bức ảnh  này thành một chồng, bạn có thể nhìn xa hơn và quan sát thấy những vật thể mờ hơn. Nó giống như trong nghệ thuật chụp ảnh khi bạn mở màn trập trong một thời gian  dài. Bạn sẽ thu được nhiều ánh sáng hơn”.

Thực hiện ý tưởng này với các bức ảnh  từ Kính viễnvọng Canada-Pháp-Hawaii tại Hawaii, Cooke phát hiện những vật thể có vẻnhư là siêu tân tinh. Ông sử dụng kính viễn vọng Keck để quan sát chi tiết hơn tại quang phổ của ánh sáng mà từng vật thể phát ra. Cuối cùng, ông đã xác định được chúng chính là siêu tân tinh.

Cooke nhận định: “Vũ trụ có độ tuổi khoảng 13,7 tỷ năm, vì vậy chúng ta đang quan sát thấy những ngôi sao  đầu tiên được hình thành”.

Năm ngoái, Cooke và các nhà khoa học  khác thuộcTrung tâm vũ trụ học của UCI đã phát hiện một cụm thiên hà trong giaiđoạn hình thành rất sớm xuất hiện 11,4 tỷ năm trước. Cụm thiênhà, với tên gọi LBG-2377, cung cấp cho các nhà vũ trụ học hiểu biếtchưa từng thấy về sự hình thành thiên hà và quá trình phát triển của vũtrụ.

Elizabeth Barton, James Bullock và Erik Tollerudthuộc UCI, cùng Mark  Sullivan thuộc Đại học  Oxford, Avishay Gal-Yamthuộc Trung tâm  vật lý học thiên thể Benoziyo tại Israel, và RayCarlberg thuộc Đại học  Toronto, cũng đóng góp vào nghiên cứu.

Nghiên cứu được tài trợ bởi Quỹ khoa học  quốc gia  và đóng góp hào phóng từ Gary McCue cho Trung tâm  vũ trụ học.

Bạn có ý kiến gì về bài viết Siêu tân tinh xa nhất từng được phát hiện này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Siêu tân tinh xa nhất từng được phát hiện bạn tại đây.