Bức tranh chung về kinh tế  2 quý đầu năm được Tổng cục Thống kê  (GSO) công bố sáng nay, với tốc độ tăng trưởng đạt mức 3,9%. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) - một thước đo của lạm phát  - đứng ở mức 2,68% so với cuối năm 2008.

Nền kinh tế  nhập siêu  2,1 tỷ USD  trong 6 tháng, nhờ lực đỡ lớn từ tái xuất vàng - trị giá 2,3 tỷ USD. Thu hút đầu tư  trực tiếp  nước ngoài  (FDI) đạt mức thấp, với 8,9 tỷ USD  trong 6 tháng, giảm 77% so với cùng kỳ năm trước, và giải ngân cũng chậm lại. Điểm tích cực là sản xuất công nghiệp  vẫn tăng trưởng khá, với mức tăng 4,8% so với cùng kỳ 2008.

GSO nhận định, các cân đối vĩ mô chưa vững chắc, giá cả tuy tăng chậm nhưng vẫn đứng ở mức cao, và chứa đựng yếu tố tái lạm phát. Ông Bùi Bá Cường, Vụ trưởng Vụ Hệ thống  tài khoản quốc gia, nêu ra dẫn chứng cho nhận định của GSO. Trong 6 tháng đầu năm, Việt Nam  nhập siêu  2,1 tỷ USD, nhưng nếu không tính tái xuất vàng, giá trị  nhập siêu  của nền kinh tế  sẽ là 4,6 tỷ USD. Theo ước tính của Bộ Kế hoạch  và Đầu tư, cả năm nay Việt Nam  sẽ nhập siêu  khoảng 10 tỷ USD.

Việc kích cầu có tác dụng hỗ trợ doanh nghiệp  và sản xuất, nhưng lại đi liền với lạm phát. Theo số liệu sơ bộ mà ông Bùi Bá Cường có được, cung tiền (M2) và tổng dư nợ tín dụng trong 6 tháng đầu năm đang tăng nhanh.

Là người trực tiếp  tổng hợp và theo dõi diễn biến của chỉ số giá tiêu dùng, bà Trần Thị Hằng, Vụ trưởng Vụ Thương mại, dịch vụ  và giá cả (GSO) cho biết, CPI trong 6 tháng đầu năm có mức tăng thấp nhất trong 5 năm qua. Nhưng việc tăng giá có thể không thể hiện rõ trong năm nay, mà trở nên đáng lo ngại trong năm sau, khi tác động của các chính sách tiền tệ nới lỏng thực sự "ngấm" vào nền kinh tế. Việc tăng lương tối thiểu, theo bà Hằng, cũng như điều chỉnh giá các mặt hàng thiết yếu xăng dầu, điện và nước, cũng đều có tác động trực tiếp  và gián tiếp tới mặt bằng giá.

Việc bội chi ngân sách dự kiến lên mức 7%, cao nhất trong những năm gần đây, và tiêu dùng thực tế của người dân  giảm - dù tổng mức bán lẻ vẫn tăng khá- hiện cũng là những điều đáng quan tâm.

Quốc hội mới đây chấp thuận đề xuất của Chính phủ  điều chỉnh mục tiêu tăng trưởng của năm nay từ 6,5% xuống 5%. Song với tình hình kinh tế  nửa đầu năm, để đạt được mục tiêu này, tốc độ tăng trưởng trong 6 tháng cuối năm phải đạt 5,9%.

Hiện tốc độ tăng GDP 2 quý đầu năm vẫn thấp hơn nửa đầu năm 1999, thời điểm Việt Nam  đặc biệt khó khăn do ảnh hưởng của khủng hoảng tài chính  châu Á, với mức tăng 3,9% so với 4,1%. Kinh tế  6 tháng đầu năm nay cũng được nhận định kém thuận lợi hơn cùng kỳ năm trước, bởi 2 quý đầu năm 2008, tốc độ tăng trưởng vẫn đạt 6,5%.

Ông Bùi Bá Cường cũng cho rằng, dư địa tăng trưởng trong các tháng cuối năm thuộc về ngành xây dựng  và nông, lâm, ngư nghiệp. Nhưng để cả năm đạt tốc độ tăng trưởng 2,5%, nông lâm ngư nghiệp sẽ phải tăng trưởng gấp 3 lần hiện nay trong các tháng còn lại.

Các ngành nông, lâm, ngư nghiệp trong năm 2008  đã đỡ được một phần lớn đà suy giảm cho nền kinh tế. Nhưng trong năm 2009, theo ông Nguyễn Bích Lâm, Tổng cục phó GSO, lợi thế tăng trưởng của các ngành này không còn nhiều. Thay vào đó, là ngành xây dựng.

Ông Lâm phân tích, để có khả năng dẫn dắt nền kinh tế, một ngành cần có 6 điều kiện, gồm ít chịu ảnh hưởng của nhu cầu trên thị trường  thế giới; có dư địa tăng cầu nội địa; sử dụng nhiều lao động; có hiệu ứng lan  tỏa lớn trong nền kinh tế; có khả năng thu hút doanh nghiệp  tham gia; đồng thời có tác động lớn đến chính sách. GSO cho rằng, xây dựng  là ngành có khả năng đáp ứng các điều kiện này trong tình hình kinh tế  hiện nay.

Ngọc Châu

Bạn có ý kiến gì về bài viết Xây dựng có thể là động lực cho kinh tế 2009 này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Xây dựng có thể là động lực cho kinh tế 2009 bạn tại đây.