Tuy nhiên nếu được trang bị một số kiến thức  cơ bản về cách làm việc  của các mạng không dây và một số kỹ thuật  khắc phục  sự cố đơn giản, bạn có thể tìm và khắc phục  hoặc có thể tối thiểu hóa được nhiều vấn đề đối với kiểu mạng này.

Trong phần đầu tiên của loạt bài này, chúng tôi  sẽ cung cấp cho các bạn một số kiến thức  cơ bản về WLAN, sau đó sẽ giới thiệu  một số triệu chứng hay gặp và những nguyên nhân  có thể của chúng. Với mục đích giúp các bạn chọn đúng hướng đi trong việc khắc phục  vấn đề mà bạn gặp phải. Đây là một vấn đề quan trọng, vì đôi khi một số “công việc sửa chữa” bị áp dụng một cách mù quáng có thể làm cho vấn đề trở nên nghiêm trọng hơn!

Các kiểu WLAN

Có hai kiểu mạng không dây chính là Infrastructure, đây là mạng mà chúng ta thường gặp nhiều nhất và mạng ad hoc.

Trong các mạng Infrastructure, các máy khách không dây (thường là Station hoặc STA) kết nối với các điểm truy cập  (AP), điều phối và chuyển tiếp lưu lượng giữa các STA. Lưu ý rằng trong Infrastructure WLAN, các STA không truyền thông  trực tiếp, đây là một nhận thức sai. Các AP cũng bắc cầu cho dữ liệu  giữa các đoạn mạng LAN  chạy dây và không dây.

Lưu ý: Một Router không dây có chứa cả điểm truy cập  (AP), Router và switch được kết hợp để chia sẻ một kết nối Internet  giữa các máy khách không dây và chạy dây. Các Router không dây thường được sử dụng trong các mạng nhỏ tại gia đình  hoặc các doanh nghiệp nhỏ chỉ yêu cầu một điểm truy cập  (AP). Mặc dù vậy, nếu với những địa điểm cần phải sử dụng đến sự phủ sóng của tín hiệu vô tuyến thì các AP bổ sung có thể kết nối với Router không dây.

Trong loạt bài này, chúng tôi  sẽ sử dụng thuật ngữ AP, tuy nhiên thuật ngữ này cũng có nghĩa Router không dây.

Hình 1 thể hiện cho bạn các chức năng phối hợp vàchuyển tiếp trong một Infrastructure WLAN. Để truyền tải một file từmáy tính A đến máy tính  B, gói dữ liệu  sẽ được truyền tải từ máy tính  Ađến AP, sau đó được phát lại đến máy tính  B.

Trong mạng không dây ad hoc, các STA tạo một mạng ngang hàng không có điểm truy cập. Sự truyền thông  trên mạng ad hoc được quy định  bằng các giao thức có trong các chuẩn 802.11và được thực thi trong mỗi một STA.

Trong loạt bài này, chúng tôi  sẽ tập trung và các mạng không dây Infrastructure vì sự chiếm ưu thế của chúng.

Các kênh

Như những gì bạn có thể thấy khi cấu hình một AP, có11 kênh được cung cấp cho dải băng tần 2,4GHz. (Dải băng tần 2.4 GHzđược sử dụng bởi các thiết bị 802.11b, 802.11g và 802.11n)
Hình 2 tượng trưng ảo cho các kênh và tần số.

Về mặt kỹ thuật  bạn có thể chọn bất cứ kênh nàotrong số những kênh trên, tuy nhiên trong thực tiễn, bạn chỉ nên sửdụng các kênh 1, 6 hoặc 11. Lý do  cho sự hạn chế này là sự chồng lấngiữa các kênh. 802.11b và g sử dụng 11 kênh trong băng tần 2.4GHz, mỗimột kênh được phân chia cách nhau 5MHz. Do độ rộngcủa mỗi một kênh thường ở 22MHz đối với 802.11b và 20MHz đối với802.11g, nên cả 802.11b và g đều có ba kênh không bị chồng lấn đó là(1, 6 và 11).

Nếu tất cả năng lượng tín hiệu phát đi được chứa bêntrong băng tần 20 (hoặc 22MHz), thì khái niệm về hiện tượng không chồngkênh sẽ đơn giản hơn. Tuy nhiên sự thực lại phức tạp hơn đôi chút.

Hình 3 thể hiện một hình vẽ quang phổ được lý tưởng hóa (một chiều là năng lượng, một chiều là tần số) của tín hiệu 802.11b.

Lưu ý: Cácbiểu đồ phổ dưới đây được dựa trên hình 3 và không được thực hiện theothang đo một cách chính xác  mà chỉ là tượng trưng.

Do các kênh 11b và g cách nhau 5MHz nên nếu xếp haikênh này bên cạnh nhau (cho ví dụ 1 và 2) sẽ xuất hiện sự chồng lấn nhưthể hiện trong hình 4.

Vùng màu vàng hiển thị công xuất từ tín hiệu củakênh 2 bị chồng vào vấu chính của kênh 1 (phần cong rộng nhất và cũnglà chỗ băng tần chứa hầu hết công suất của tín hiệu). Do có một lượngđáng kể của vấu chính của kênh 2 chồng lấn với vấu chính của kênh 1 (vàngược lại) nên sự truyền thông  trên cả hai kênh sẽ bị ảnh hưởng. Ngượclại với bức tranh này là tình huống thể hiện trong hình 5.

Hình này có cùng tham số đo như trong hình 4, tuynhiên thể hiện các tín hiệu trong các kênh không bị chồng lấn 1, 6 và11. Do công suất từ mỗi tín hiệu không ngắt hẳn tại đường biên 22MHzcủa kênh nên vẫn có sự chồng lấn giữa các kênh gọi là không chồng lấn "non-overlapping"này. Tuy nhiên trong trường hợp này, vùng màu vàng thể hiện công suấtcủa kênh 11 bị chồng lấn với vấu chính của kênh 6 nhưng lại thấp hơnđến 30dB (1/1000) so với công suất đỉnh của kênh 11.

Các kênh 1, 6 và 11 được coi như các kênh "non-overlapping"vì số lượng  công suất bị chồng lấn nhỏ nên không ảnh hưởng đến hoạtđộng của kênh. Tuy nhiên ngoài ra còn có nhiều hệ số phụ thuộc khác, vídụ như khả năng Adjacent Channel  Rejection (ACR) củakênh và thêm vào đó là khoảng cách vật lý giữa các thiết bị trên cáckênh khác nhau. Mặc dù ở đây chúng ta đang sử dụng ví dụ dựa trên802.11b, nhưng tình huống khá tương tự với 802.11g.

Lưu ý: Để cóđược hình ảnh  tốt hơn về tín hiệu 802.11g thực sự như thế nào khi đượccapture trên một bộ phân tích  phổ, bạn có thể tham khảo một số hình ảnhtại đây.

Những cơ sở về tần số vô tuyến (RF)

Khi khắc phục  sự cố mạng không dây, bạn cần phải có kiến thức  về các tín hiệu vô tuyến (RF)truyền tải như thế nào trong không gia mạng. Tương tự như các thiết bịvô tuyến khác, chẳng hạn như điện thoại  không dây, hoặc các thiết bị bộđàm, chất lượng  và cường độ tín hiệu của sóng vô tuyến sẽ giảm khikhoảng cách giữa trạm phát và trạm thu ở cách xa nhau (trong trường hợpnày là Router không dây và máy tính). Thêm vào đó là các chướng ngạivật gây suy hao tín hiệu như như tường, sàn nhà và đồ đạc trong nhàcũng là các nguyên nhân  gây làm giảm tín hiệu vô tuyến.

Để hiểu tốt hơn về cách làm việc  của tín hiệu vôtuyến như thế nào, hãy hình dung AP của bạn như một ngọn đèn không bịche hướng nào. Ngọn đèn của bạn sẽ tỏa sáng tốt trong một môi trườnghoàn toàn mở (không có vật chắn trên đường đi  giữa ngọn đèn và mắt củabạn), tuy nhiên ánh sáng của chúng sẽ giảm đi nếu bạn đặt trong môitrường có vật chắn như khi ở trong nhà.

Chính tường, trần và đồ đạc trong nhà lại là các đốitượng làm giảm cường độ sáng của đèn hay cường độ của sóng vô tuyến.Càng có nhiều đối tượng chắn giữa ngọn đèn và mắt bạn, khi đó bạn sẽcàng khó thấy được ánh sáng từ ngọn đèn hơn.

Các anten sử dụng trong các thiết bị mạng không dâyđóng vai trò rất quan trọng  trong việc truyền tín hiệu. Hầu hết cácthiết bị mạng không dây (Router không dây và các adapter) đều có cácanten không định hướng, với kiểu anten này, tín hiệu được phát đi vớicường độ như nhau ở tất cả các hướng.

Quay trở lại với ví dụ ngọn đèn, bạn có thể nghĩ tớiviệc đặt một vật phản xạ đằng sau ngọn đèn giống như việc gắn vào mộtanten định hướng cho AP của bạn. Vật phản xạ sẽ không thay đổi số lượngsáng được phát đi, nhưng sẽ tập trung được lượng sáng theo một hướngcần thiết.

Chúng tôi sẽ giới thiệu  thêm về anten và hiệu quả sử dụng của chúng trong phần sau của loạt bài này.

Xuyên nhiễu

Ngoài sự xuyên nhiễu gây ra bởi các mạng không dâykhác trên cùng kênh hoặc từ các kênh chồng lấn, các thiết bị vô tuyếnkhác cũng có thể gây nhiễu các mạng không dây. Các thiết bị sử dụngbằng tần 2.4 GHz  dưới đây có thể là một trong số đó:

• Điện thoại không dây
• Bộ kiểm tra trẻ em
• Lò vi sóng
• Loa không dây, tai nghe không dây
• Các thiết bị Bluetooth

Lưu ý: Chúngta đang tập trung chủ yếu vào băng tần 2.4GHz, băng tần được sử dụngbởi các sản phẩm  802.11b, g và draft n. Nhưng các vấn đề xuyên nhiễutương tự có thể xuất hiện với các sản phẩm  802.11a và draft 11n sử dụngbăng tần 5 GHz.

Tuy nhiên, do mỗi kênh trong băng tần 5 GHz  sử dụng các tần số không bị chồng lấn (non-overlapping) và các thiết bị WLAN 5 GHz  ít được sử dụng hơn, nên hiện tượng xuyên nhiễu nhờ đó cũng ít hơn.
Hiệu ứng xuyên nhiễu bởi các thiết bị liệt kê ở trên hoàn toàn khácnhau. Có thể chỉ làm giảm hiệu suất  và giảm tốc độ của mạng. Tuy nhiênmột số thiết bị có thể làm chết hoàn toàn các tín hiệu không dây, stopmạng Wi-Fi được sử dụng trong các tấn công  có chủ ý.

Chúng tôi sẽ giới thiệu  chi tiết hơn về sự xuyên nhiễu sóng vô tuyến trong phần khác của loạt bài này.

Xác minh vấn đề

Cho đến đây chúng tôi  đã giới thiệu  cho các bạn mộtsố kiến thức  cơ bản về mạng Wi-Fi, dưới đây chúng tôi  có liệt kê một sốnguyên nhân của các vấn đề trong một LAN  không dây.

Bảng 1 trình bày các triệu chứng thường gặp phải vàcác nguyên nhân  có thể của chúng. Lưu ý rằng một số nguyên nhân  có thểdùng chung cho nhiều triệu chứng!

Bảng 1: Các triệu chứng và nguyên nhân 

Bạn có ý kiến gì về bài viết Cách khắc phục một mạng không dây – Phần 1 này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Cách khắc phục một mạng không dây – Phần 1 bạn tại đây.