Áo dài thương,

Chị là Tứ thân, người ra đời trước em hàng thế kỷ, và cũng nhờ chị mà bàn tay  nghệ sĩ  tài hoa nào đó đã đắp điểm thêm để tạo nên dáng hình tha thướt của em. Trong em hôm nay có một phần của chị, và chị cũng hiểu rằng vẻ đẹp  sắc nước hương trời của em không phải chị không có được một phần. Chị không tự khen mình đâu, nhưng mỗi khi tự soi vào chiếc gương bụi sắp phủ mờ, chị vẫn mỉm cười bởi nhan sắc của mình cả nghìn năm vẫn chưa phai úa.

Áo dài ơi, em có còn nhớ khi xưa, ngày em nhỏ dại, chị đã là tấm áo thuỷ chung, giản dị mà duyên dáng  của bao người con gái  thôn quê. Người ta nhuộm cho chị đủ màu đủ sắc, người ta gắn cho chị vạt ngắn vạt dài. Khi ra đồng, chị màu nâu của đất, buổi tối hẹn hò  chị xanh mát tựa ánh trăng. Những ngày hội làng chị rực rỡ đỏ vàng.

Chiếc yếm, chiếc khăn là những thứ các cô gái  ngày xưa vẫn hay dùng mỗi khi khoác chị vào. Chiếc nón quai thao cũng cùng chị ngược xuôi lên tỉnh về quê. Em có lẽ còn bé nên không nhớ nổi, cái ngày xưa ấy chị theo người con gái  Việt Nam  từ đồng đất lấm lên chiếu chèo lộng lẫy, từ căn buồng trinh nữ ra kiệu hoa sánh bước về nhà chồng. Em không nhớ, nhưng chị còn nhớ lắm, bởi với chị những ngày tháng đó chỉ còn là hoài niệm mà thôi...

Áo dài ơi, em có nhớ ngày em ra đời, em đâu có phải là thứ trang phục  được bao người lấy làm thân thuộc. Em đẹp, nhưng em cũng kiêu sa. Em không phải để dành cho hơn chín chục phần trăm những người phụ nữ  một nắng hai sương. Em chỉ là thứ đồ sang trọng của những nhà quyền quý, chân không lấm đất, đầu chẳng ướt sương. Em đi về phải có xe, có ngựa. Muốn mặc em phải có kiềng bạc vòng vàng. Em thoát thai từ chị, nhưng kể từ ngày em ra đời, chị đã phải đứng từ xa mà nhìn em, vì em đẹp quá, cao sang quá...

Chị cứ tưởng, thân chị quay về với đồng quê dân dã là yên phận. Chị chẳng ghen tị với em đâu vì chị vẫn còn là thứ phục trang hàng ngày của những cô thôn nữ Bắc kỳ xinh đẹp, đảm đang. Chị không cao sang, nhưng người ta thấy chị thân quen là chị vui rồi. Chị cũng chẳng ham gì chen vào chốn ngựa xe, bụi bặm.

Vậy mà cuộc đời dâu biển, chị hôm nay, em bây giờ đã một trời một vực. Từ thành thị đến nông thôn, cô gái  nào cũng đã hơn một lần khoác vào mình chiếc áo dài. Mà đâu phải đến bây giờ, mầy chục năm trước khi nước nhà thống nhất, rợp trời tà áo em bay đón đoàn chiến sĩ khải hoàn trở về. Lúc ấy chị nằm ở đâu? Chiếc sào phơi mục nát của làng quê Kinh Bắc, hay chiếc rương gián nhấm của xứ chiêm trũng Hà Nam? Chị đâu nghĩ có ngày chị lại bị người ta hắt hủi đến vậy.

Em đã quá quen khi được những cô gái  xinh đẹp  khoác trên mình để chụp tấm hình nghệ thuật. Hay những nữ sinh  trung học ngày ngày cùng em đùa vui rộn rã nơi sân trường. Cả những cụ già gần đất xa trời cũng muốn được mặc áo dài  đỏ trong ngày mừng thọ. Cả những đứa con hiếu thảo muốn vẽ lại hình mẹ hiền - vốn khi còn sống chỉ biết đến tấm áo vá chằng vá đụp - cũng chọn cho mẹ kiểu khoác áo dài  ngồi trên tràng kỷ như một phu nhân.

Chị chỉ còn được người ta khoác tạm khi đến ngày hộiở quê. Ai cũng coi chị là biểu tượng của quê mùa, nhếch nhác, là cái ditích của một thời tàn. Người ta mặc lại chị là để dựng lại hình ảnh  hộiLim ngày trước xúng xính ngàn chiếc áo tứ thân. Người ta mặc lại chị đểphục dựng một con mẹ Đốp dám bỏ lời dạy của quan xã vào dải yếm. Ngườita có thể đưa chị lên sân khấu, nhưng không phải vì chị đẹp mà vì chịlà cổ vật. Những nghệ sĩ  chèo mặc chị vào đến hết vở diễn lập tức cởibỏ chị ra ngay. Chị được bảo tồn chứ không phải chị đang tự sống phảikhông em? Cuộc đời này đổi thay như thế, chị cũng biết làm sao được.

Chị không ghen tị với em đâu áo dài  ơi. Chị cũng khócmừng em khi em trở thành một trong những bộ quốc phục đẹp nhất trongnhững cuộc thi hoa hậu. Chị tin em sẽ còn được người ta trọng vọng hơnthế, bởi em mang trong mình vẻ đẹp  thanh thoát, kiêu sa của đất nướcViệt Nam đã rũ bùn đứng dậy này. Chị hiểu điều đó chứ...

Chị chỉ tủi cho thân mình, chẳng lẽ chỉ có những gìthanh tao, sang trọng mới được người ta yêu quý. Còn những thứ dân dãquê mùa như chị lại bị đào thải không thương tiếc vậy sao em. Chị chẳngmong người ta bỏ áo cánh quần âu để mặc chị thường ngày. Cả em cũng vậythôi, không ai mặc em hàng ngày được cả. Nhưng chị mong sao người tacoi chị cũng như em, bởi chị cũng là quốc phục, cũng là hương sắc củaViệt Nam. Đất nước ta dù đã mạnh giàu hơn xưa, nhưng cũng chưa thoátcái nôi lúa nước, vậy lẽ nào người ta quên chị - manh áo từng một thờihiện diện khắp các vùng nông thôn xứ Bắc?

Chị chẳng dám trách ai vô tình. Chị chỉ mong có ngày,bàn tay tài hoa của người nghệ sĩ  nào, sẽ biến chị - chính chị chứkhông phải một người em khác thoát thai từ chị - thành một thứ phụctrang đẹp hơn, đủ hình đủ kiểu như em vậy. Trong giấc mơ  đêm nào, chịthấy hoa hậu  Việt Nam  mặc áo tứ thân sải bước trên trường thi sắc đẹptoàn cầu. Liệu chị có viển vông quá không em?

Lời cuối thư, chị chúc em ngày càng xinh đẹp. Chị sẽdùng chút hơi tàn sót lại để ngóng theo tà áo em bay khắp mặt địa cầu.Chị không ghen tị với em đâu. Vì chị là chị của em, áo dài  ơi!...

Bạn có ý kiến gì về bài viết Thư gửi Áo dài này? Hãy gởi suy nghĩ, bình luận, đánh giá, lời khuyên ... của bạn về bài viết Thư gửi Áo dài bạn tại đây.